Το Ισραήλ και η σιιτική οργάνωση του Λιβάνου, Χεζμπολάχ, κατέληξαν σε συμφωνία εκεχειρίας με ισχύ από τις 16:00 τοπική ώρα, σύμφωνα με δηλώσεις ανώτερου Αμερικανού αξιωματούχου.

«Η Χεζμπολάχ και το Ισραήλ συμφώνησαν σε κατάπαυση του πυρός», ανέφερε ο αξιωματούχος, σύμφωνα με το πρακτορείο Reuters, προσθέτοντας ότι οι διαπραγματευτές των Ηνωμένων Πολιτειών και του Κατάρ κατέληξαν στη συμφωνία με τη συνδρομή του Ιράν. «Από όσα γνωρίζουμε, μετά την ανταλλαγή πυρών που σημειώθηκε νωρίτερα σήμερα, το Ισραήλ και η Χεζμπολάχ βρίσκονται πλέον σε καθεστώς κατάπαυσης του πυρός», συμπλήρωσε.

Κλιμάκωση των συγκρούσεων

Η ανακοίνωση του Αμερικανού αξιωματούχου για την επίτευξη εκεχειρίας έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι συγκρούσεις μεταξύ των δύο πλευρών είχαν ενταθεί επικίνδυνα τις τελευταίες ώρες, παρά το μνημόνιο κατανόησης που υπέγραψαν οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν.

Ισραηλινά πλήγματα στον νότιο Λίβανο είχαν ως αποτέλεσμα τον θάνατο 18 ανθρώπων σήμερα, σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων NNA. Την ίδια ώρα, ισραηλινές πηγές ανέφεραν ότι τέσσερις στρατιώτες του ισραηλινού στρατού έχασαν τη ζωή τους, σε ένα από τα πιο αιματηρά μεμονωμένα περιστατικά από την έναρξη της τελευταίας φάσης της σύγκρουσης.

«Όλος ο Λίβανος πρέπει να καεί», δήλωσε άμεσα ο υπουργός Εθνικής Ασφάλειας Ιταμάρ Μπεν Γκβιρ, εξέχον στέλεχος της Ακροδεξιάς και πολιτικός σύμμαχος του πρωθυπουργού Μπέντζαμιν Νετανιάχου.

Από την πλευρά του, ο Νετανιάχου υποστήριξε ότι «το Ισραήλ δεν θα ανεχθεί επιθέσεις εναντίον των στρατιωτών του ή του εδάφους του και θα επιβάλει πολύ βαρύ τίμημα στη Χεζμπολάχ».

Παράλληλα, επανέλαβε τη θέση που είχε διατυπώσει και την προηγούμενη ημέρα, επισημαίνοντας ότι το Ισραήλ θα διατηρήσει την παρουσία του στη ζώνη ασφαλείας του νότιου Λιβάνου. «Το Ισραήλ θα παραμείνει στη ζώνη ασφαλείας στο νότιο Λίβανο για όσο διάστημα απαιτηθεί, προκειμένου να προστατεύσει τις κοινότητες του Βορρά», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Η Χεζμπολάχ, πάντως, διαμηνύει ότι οι μαχητές της «θα υπερασπιστούν τη γη και τον λαό τους με μεγάλο θάρρος» απέναντι στο Ισραήλ. Παράλληλα, σε ανακοίνωσή της απέρριψε «τις κατηγορίες του εχθρού ότι η Χεζμπολάχ παραβίασε την εκεχειρία», αποδίδοντας αποκλειστικά την ευθύνη στο Ισραήλ και υποστηρίζοντας ότι η γειτονική χώρα «δεν τήρησε ποτέ καμία συμφωνία εκεχειρίας» από τα τέλη του 2024.

Τριβές μεταξύ ΗΠΑ και Ισραήλ

Η τοποθέτηση του Αμερικανού αξιωματούχου έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι σχέσεις μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ισραήλ παρουσιάζουν αυξανόμενες εντάσεις. Τόσο ο Ντόναλντ Τραμπ όσο και ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς έχουν ασκήσει ασυνήθιστα έντονη κριτική στις ισραηλινές στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον της Χεζμπολάχ.

Την ίδια στιγμή, η Τεχεράνη εξακολουθεί να υποστηρίζει ότι η πλήρης αποχώρηση του Ισραήλ από τον Λίβανο αποτελεί βασική προϋπόθεση για την εφαρμογή της συμφωνίας που έχει συνάψει με τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Επιπλέον, σύμφωνα με πληροφορίες που μετέδωσαν διεθνή μέσα ενημέρωσης σήμερα, η Τεχεράνη έχει ζητήσει εγγυήσεις για τον τερματισμό των εχθροπραξιών στον Λίβανο, προτού επανεκκινήσουν οι συνομιλίες με τις Ηνωμένες Πολιτείες στην Ελβετία.

Ο βουλευτής της Χεζμπολάχ, Χασάν Φαντλαλάχ, δήλωσε στο Reuters ότι το Ιράν έχει ενημερώσει την οργάνωση πως οι διαπραγματεύσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες δεν πρόκειται να συνεχιστούν εάν δεν εφαρμοστεί μια συνολική εκεχειρία.

Η ενέργεια, οι θαλάσσιες ζώνες, οι υδρογονάνθρακες, οι θαλάσσιες εμπορικές διαδρομές, η ασφάλεια και το ζήτημα της ευρωπαϊκής ιθαγένειας συνιστούν τομείς κοινής αρμοδιότητας, στους οποίους καμία από τις δύο πλευρές δεν μπορεί να λαμβάνει αποφάσεις μονομερώς, δήλωσε ο Τουρκοκύπριος ηγέτης, Τουφάν Έρχιουρμαν.

Σε τηλεοπτικές δηλώσεις του, ο κ. Έρχιουρμαν αναφέρθηκε εκτενώς στο Κυπριακό, στη μεθοδολογία των διαπραγματεύσεων, στις σχέσεις με την Τουρκία, καθώς και σε ζητήματα που αφορούν τα παιδιά από μικτούς γάμους και τις επικείμενες «εκλογές».

Αναφερόμενος στη θέση της Τουρκίας περί «κυριαρχικής ισότητας» και «ίσου διεθνούς καθεστώτος», ο Τουρκοκύπριος ηγέτης σημείωσε ότι πρόκειται για ένα εννοιολογικό πλαίσιο που τέθηκε μετά το Κραν Μοντανά, το περιεχόμενο του οποίου, ωστόσο, δεν έχει μέχρι σήμερα συζητηθεί ή εξειδικευθεί επαρκώς. Όπως ανέφερε, προτιμά να συζητά επί της ουσίας και του συγκεκριμένου περιεχομένου, υπογραμμίζοντας ότι «αν επιδιώκεται λύση, αυτή πρέπει να αναζητηθεί στο περιεχόμενο. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί η πιο ελκυστική έννοια ως ονομασία, όμως αν εξετάσεις τι υπάρχει από κάτω, μπορεί να διαπιστώσεις ότι ο τρόπος με τον οποίο έχει συμπληρωθεί δεν ανταποκρίνεται σε αυτό που επιθυμείς».

Ο κ. Έρχιουρμαν επανέλαβε ότι η τουρκοκυπριακή πλευρά επιδιώκει διαπραγματεύσεις με στόχο την εξεύρεση λύσης και όχι «διαπραγματεύσεις για χάρη των διαπραγματεύσεων», προσθέτοντας ότι πριν από την ουσία θα πρέπει να υπάρξει συμφωνία στη μεθοδολογία των τεσσάρων σημείων.

Εστιάζοντας στα έξι προαναφερθέντα κεφάλαια, ο Τουρκοκύπριος ηγέτης υποστήριξε ότι πρόκειται για τομείς στους οποίους η κυριαρχία θα πρέπει να ασκείται από κοινού, μέσα από μια λογική συνδιαχείρισης.

«Τι εννοώ με αυτό; Σε αυτά τα ζητήματα, όπως εγώ δεν θα μπορώ να πω “εγώ αποφασίζω”, έτσι και η ελληνοκυπριακή πλευρά δεν θα πρέπει να μπορεί να λέει “εγώ αποφασίζω”. Συνεπώς, αυτοί οι τομείς αποτελούν κοινές αρμοδιότητες και απαιτούν έναν μηχανισμό λήψης αποφάσεων από κοινού, στη βάση της πολιτικής ισότητας», ανέφερε.

Σχολιάζοντας τις αμυντικές συμφωνίες της Κυπριακής Δημοκρατίας, ανέφερε ως παράδειγμα το ενδεχόμενο παρουσίας γαλλικών στρατευμάτων ή τη χρήση της αεροπορικής βάσης «Ανδρέας Παπανδρέου» από το Ισραήλ, υποστηρίζοντας ότι τέτοιου είδους κινήσεις μετατρέπουν το νησί σε πιθανό στόχο. Όπως είπε, σε μια τέτοια περίπτωση, ένας πύραυλος αποτελεί απειλή «τόσο για τον νότο όσο και για τον βορρά», επηρεάζοντας εξίσου την ασφάλεια αλλά και τον τουρισμό και στις δύο κοινότητες.

Ο κ. Έρχιουρμαν χαρακτήρισε «διάκριση» τη στάση της Κυπριακής Δημοκρατίας στο ζήτημα της παραχώρησης ιθαγένειας σε παιδιά από μικτούς γάμους, επικαλούμενος σχετικές εκθέσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου καθώς και διεθνών οργανισμών κατά του ρατσισμού. Μάλιστα, αναφέρθηκε σε προσωπική του εμπειρία από επίσκεψη σε σχολείο εγκλωβισμένων στο Ριζοκάρπασο, όπου, όπως είπε, Ελληνοκύπρια μητέρα του περιέγραψε το πρόβλημα που αντιμετωπίζει το παιδί της, το οποίο, παρότι έχει ως μητρική γλώσσα τα ελληνικά, δεν λαμβάνει ιθαγένεια ούτε οποιαδήποτε βοήθεια επειδή ο πατέρας του είναι τουρκικής καταγωγής.

Όσον αφορά την παρουσία της τουρκοκυπριακής κοινότητας στη διεθνή σκηνή, υπερασπίστηκε τη συμμετοχή της στον Οργανισμό Τουρκικών Κρατών (ΟΤΚ) με καθεστώς παρατηρητή. Εξήγησε επίσης ότι ο ίδιος δεν έχει ακόμη μεταβεί στις Βρυξέλλες για επαφές, καθώς αναμένει την ολοκλήρωση της Κυπριακής Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ώστε να αποφευχθούν πρόσθετες δυσκολίες.

Τέλος, απαντώντας σε ερώτηση για το ενδεχόμενο ταυτόχρονης διεξαγωγής δύο «εκλογικών» διαδικασιών στα κατεχόμενα, εξέφρασε την έντονη διαφωνία του, προειδοποιώντας ότι μια τέτοια εξέλιξη θα συνιστούσε σημαντικό βάρος για το «ανώτατο εκλογικό δικαστήριο», θα επηρέαζε αρνητικά τη συμπεριφορά των ψηφοφόρων και θα μπορούσε να πλήξει την τουρκοκυπριακή «δημοκρατία», όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, λόγω αμφιβολιών που ενδέχεται να δημιουργηθούν για την ασφάλεια της καταμέτρησης.

Πριν μερικές μέρες, τέθηκε σε ισχύ το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο, το οποίο προβλέπει, μεταξύ άλλων, αυστηρότερους ελέγχους στα σύνορα και πιο γρήγορη εξέταση των αιτήσεων ασύλου και επαν-επιστροφές για όσους δεν το δικαιούνται. Η εκλογική άνοδος της Νέας Δεξιάς στην ΕΕ, αλλά και ζητήματα ασφαλείας που συνδέονται με την παράνομη μετανάστευση, υποχρέωσαν την ΕΕ σε αυτήν την στροφή, αν το πιθανότερο είναι να μην εκπληρωθεί πλήρως, με βάση την ιστορική εμπειρία.

“Ο σώζων εαυτόν σωθήτω”

Είναι, ωστόσο, άδικο για τους μετανάστες, ακόμα και για τους παράνομους, να αντιμετωπίζονται με συγκυριακούς όρους. Από ηθικής και πολιτικής απόψεως, καθαρή λύση είναι η νόμιμη μετανάστευση. Εάν κάποιες χώρες-μέλη της ΕΕ θεωρούν ότι χρειάζονται εργατικό δυναμικό και ευρύτερα πληθυσμιακή ένεση, ας εφαρμόσουν μια πολιτική οργανωμένης νόμιμης μετανάστευσης, η οποία θα αποτρέψει τα φαινόμενα υπερεκμετάλλευσης και μαύρης εργασίας και ενδεχομένως να μείωνε κάπως τις κοινωνικές παρενέργειες. Η νόμιμη μετανάστευση, βεβαίως, δεν θα εξαφάνιζε τις παράνομες ροές, αλλά θα μπορούσαν να αντιμετωπιστούν με ταυτόχρονη πολιτική μηδενικής ανοχής.