Το ΑΚΕΛ ανοίγει τον δρόμο για το 2028: Πρώτα οι συμμαχίες, μετά το πρόσωπο

Το ΑΚΕΛ περνά πλέον από τη θεωρία στην πράξη για τις Προεδρικές Εκλογές του 2028. Η Κεντρική Επιτροπή καλείται να οριστικοποιήσει το πολιτικό πλαίσιο πάνω στο οποίο θα στηριχθεί η πρόταση του κόμματος και, αμέσως μετά, ανοίγει ένας νέος κύκλος: οι επαφές για τη δημιουργία ευρύτερων συνεργασιών.

Το ενδιαφέρον, ωστόσο, βρίσκεται περισσότερο σε αυτό που δεν κάνει ακόμη το ΑΚΕΛ.

Δεν ξεκινά από το όνομα του υποψηφίου.

Ξεκινά από το πολιτικό πλαίσιο και επιχειρεί πρώτα να διαπιστώσει ποιοι μπορούν να βρεθούν γύρω από το ίδιο τραπέζι. Μόνο τότε αναμένεται να περάσει στην εξίσωση του προσώπου που θα κληθεί να εκφράσει αυτή τη συνεργασία.

Τα βασικά σημεία

• Το ΑΚΕΛ οριστικοποιεί το πολιτικό του πλαίσιο για τις Προεδρικές του 2028.
• Επόμενο βήμα είναι οι επαφές με άλλες πολιτικές δυνάμεις για πιθανές συνεργασίες.
• Στον πυρήνα της πρότασης βρίσκονται το Κυπριακό, η κοινωνική πολιτική, η οικονομία, η βιώσιμη ανάπτυξη και το κράτος δικαίου.
• ΔΗΣΥ και ΕΛΑΜ βρίσκονται εκτός του σχεδιασμού συνεργασιών.
• Το ΑΛΜΑ, οι Οικολόγοι και άλλες δυνάμεις βρίσκονται στο ευρύτερο πεδίο των πιθανών συνομιλητών.
• Η συζήτηση για συγκεκριμένο υποψήφιο παραμένει για μεταγενέστερο στάδιο.

Πρώτα το πλαίσιο, μετά οι συμμαχίες

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reporter, η Κεντρική Επιτροπή του ΑΚΕΛ συνεδριάζει με στόχο να «κλειδώσει» το πολιτικό πλαίσιο πάνω στο οποίο θα διεξαχθούν οι επόμενες συζητήσεις.

Η διαδικασία δεν ξεκίνησε σήμερα. Προηγήθηκε συζήτηση στις κομματικές ομάδες βάσης, ενώ το κόμμα αναμένεται να επιστρέψει στη βάση και για τη συζήτηση γύρω από τα χαρακτηριστικά —και αργότερα τα ονόματα— του υποψηφίου.

Ο οδικός χάρτης, σύμφωνα και με δηλώσεις του εκπροσώπου Τύπου του ΑΚΕΛ Χάρη Πολυκάρπου στο Philenews, έχει τρία βασικά στάδια: πολιτικό πλαίσιο, αναζήτηση συνεργασιών και στη συνέχεια επιλογή υποψηφίου.

Η σειρά μόνο τυχαία δεν είναι.

Το ΑΚΕΛ επιχειρεί να αποφύγει μια διαδικασία στην οποία θα παρουσιάσει πρώτα ένα πρόσωπο και στη συνέχεια θα αναζητήσει κόμματα που θα το ακολουθήσουν. Η επιδίωξη είναι να διαμορφωθεί πρώτα ένα πεδίο πολιτικής συνεννόησης και μέσα από αυτό να προκύψει η συζήτηση για το πρόσωπο.

Ποια θα είναι η «προοδευτική αλλαγή»;

Η έννοια της «προοδευτικής αλλαγής» βρίσκεται στον πυρήνα της επιχειρηματολογίας της Εζεκίας Παπαϊωάννου.

Στο πολιτικό πλαίσιο αναμένεται να περιλαμβάνονται συγκεκριμένες θέσεις για το Κυπριακό, με αναφορά στη συμφωνημένη βάση λύσης της Διζωνικής Δικοινοτικής Ομοσπονδίας με πολιτική ισότητα, καθώς και θέσεις για ενίσχυση του κοινωνικού κράτους, αντιμετώπιση των ανισοτήτων και της φτώχειας, βιώσιμη ανάπτυξη και ενίσχυση του κράτους δικαίου.

Το πολιτικό στοίχημα για το ΑΚΕΛ είναι σαφές: να παρουσιάσει την εκλογική μάχη του 2028 όχι ως μια απλή προσπάθεια επιστροφής του κόμματος στην εξουσία, αλλά ως μια ευρύτερη πρόταση συνεργασίας διαφορετικών πολιτικών και κοινωνικών δυνάμεων.

Το κατά πόσο αυτή η προσπάθεια μπορεί να αποκτήσει ουσιαστικό περιεχόμενο θα εξαρτηθεί από τις συγκλίσεις που θα προκύψουν στις επαφές που ακολουθούν.

Με ποιους μπορεί να καθίσει στο ίδιο τραπέζι;

Εδώ αρχίζουν τα δύσκολα.

ΔΗΣΥ και ΕΛΑΜ βρίσκονται εκτός του σχεδιασμού συνεργασιών που περιγράφεται στα σημερινά δημοσιεύματα. Για το ΔΗΚΟ, η εικόνα είναι περισσότερο σύνθετη: τα ρεπορτάζ καταγράφουν σημαντικές πολιτικές διαφορές, μεταξύ άλλων σε οικονομία, εξωτερική πολιτική και σχέσεις με το Ισραήλ.

Περισσότερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το ΑΛΜΑ του Οδυσσέα Μιχαηλίδη.

Υπάρχουν σημεία στα οποία μπορούν να αναζητηθούν συγκλίσεις, αλλά υπάρχουν και διαφορετικές αφετηρίες ως προς το πρόσωπο και τη μορφή μιας πιθανής κοινής υποψηφιότητας. Το Reporter σημειώνει, μεταξύ άλλων, ότι το ενδεχόμενο Ανδρέα Μαυρογιάννη δεν αποτελεί επιλογή για το ΑΛΜΑ, ενώ το ίδιο το κόμμα δεν αποκλείει αυτόνομη πορεία με τον Οδυσσέα Μιχαηλίδη.

Στο ευρύτερο κάδρο των συνομιλιών εμφανίζονται επίσης οι Οικολόγοι, ενώ διαφορετικά δημοσιεύματα αναφέρονται σε ΕΔΕΚ, ΔΗΠΑ και άλλες πολιτικές δυνάμεις ως πιθανούς συνομιλητές, ανάλογα και με τη δική τους πορεία μέχρι το 2028.

Και το όνομα;

Εδώ το ΑΚΕΛ κρατά προς το παρόν κλειστά χαρτιά.

Παρά την ονοματολογία που ήδη αναπτύσσεται στη δημόσια συζήτηση, κομματικές πηγές που επικαλείται ο Reporter επιμένουν ότι είναι νωρίς για επιβεβαιώσεις ή διαψεύσεις. Η βάση του κόμματος αναμένεται να έχει λόγο και στην κατάθεση εισηγήσεων, ενώ η ουσιαστική συζήτηση για συγκεκριμένα ονόματα ενδέχεται να μεταφερθεί ακόμη και στο νέο έτος.

Και ίσως αυτό να είναι το πιο ενδιαφέρον κομμάτι της στρατηγικής.

Το ΑΚΕΛ θέλει αυτή τη φορά να βρει πρώτα τη συμμαχία και μετά τον άνθρωπο που μπορεί να τη στεγάσει πολιτικά.

Το ερώτημα είναι κατά πόσο οι δυνητικοί σύμμαχοι μπορούν πράγματι να συμφωνήσουν σε κοινό πολιτικό πλαίσιο — και, κυρίως, αν όταν φτάσει η ώρα του ονόματος θα εξακολουθούν όλοι να κάθονται στο ίδιο τραπέζι.

Οι Προεδρικές του 2028 μπορεί να απέχουν ακόμη, αλλά οι κινήσεις των κομμάτων δείχνουν ότι η πολιτική προετοιμασία έχει ήδη αρχίσει.

*Διευθυντής του Vouli.TV

του Χάρη Θεραπή

Από την ενεργειακή ανασφάλεια και τις κοινωνικές πιέσεις μέχρι τη γεωπολιτική αβεβαιότητα – Η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται μπροστά σε αποφάσεις που ίσως καθορίσουν όχι απλώς την οικονομία της, αλλά την ίδια τη θέση της στον νέο κόσμο

Η Ευρώπη βρίσκεται και πάλι ενώπιον ενός δύσκολου ερωτήματος: μπορεί να λειτουργήσει ως πραγματική γεωπολιτική δύναμη ή θα συνεχίσει να αντιδρά στις αποφάσεις και στις κρίσεις που δημιουργούν άλλοι;

Η συζήτηση δεν είναι πλέον θεωρητική.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα εκρηκτικό μείγμα οικονομικών, κοινωνικών και γεωπολιτικών πιέσεων. Η ενεργειακή αβεβαιότητα επιστρέφει, οι διαφωνίες μεταξύ των «27» γίνονται εντονότερες, οι εθνικοί προϋπολογισμοί πιέζονται και οι κοινωνίες εμφανίζονται ολοένα λιγότερο πρόθυμες να αποδεχθούν νέες θυσίες.

Την ίδια ώρα, το διεθνές περιβάλλον αλλάζει με ταχύτητα που οι Βρυξέλλες δυσκολεύονται να ακολουθήσουν.

Από τη μία κρίση στην άλλη

Η Ευρώπη πέρασε τα τελευταία χρόνια από διαδοχικά σοκ: πανδημία, ενεργειακή κρίση, πόλεμος στην Ουκρανία, πληθωρισμός, μεταναστευτικές πιέσεις και ανατροπές στις διεθνείς εμπορικές σχέσεις.

Τώρα βρίσκεται μπροστά σε μια νέα περίοδο αβεβαιότητας.

Η κατάσταση στη Μέση Ανατολή επηρεάζει άμεσα την ενεργειακή ασφάλεια, ενώ οι εξελίξεις στην Ουκρανία εξακολουθούν να απαιτούν σημαντικούς οικονομικούς και αμυντικούς πόρους.

Παράλληλα, οι σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες δεν μπορούν πλέον να θεωρούνται δεδομένες με τους όρους προηγούμενων δεκαετιών.

Και απέναντι στην Κίνα, η Ευρώπη εξακολουθεί να προσπαθεί να ισορροπήσει μεταξύ οικονομικής συνεργασίας, εμπορικού ανταγωνισμού και στρατηγικής αυτονομίας.

Η ΕΕ καλείται, δηλαδή, να πληρώσει περισσότερο για την άμυνά της, περισσότερο για την ενέργειά της και περισσότερο για τη διατήρηση της οικονομικής της ανταγωνιστικότητας.

Το ερώτημα είναι ποιος τελικά θα πληρώσει τον λογαριασμό.

Οι κοινωνίες αρχίζουν να αντιδρούν

Εδώ βρίσκεται ίσως και η μεγαλύτερη πολιτική απειλή.

Οι Ευρωπαίοι πολίτες έχουν ήδη βιώσει χρόνια αυξημένου κόστους ζωής, υψηλών τιμών ενέργειας, στεγαστικής πίεσης και συρρίκνωσης της πραγματικής αγοραστικής τους δύναμης.

Στη Γαλλία, οι δημοσιονομικές πιέσεις συνοδεύονται από κοινωνικές και πολιτικές εντάσεις. Στην Ισπανία, το στεγαστικό εξελίσσεται σε μείζον κοινωνικό πρόβλημα. Σε ολόκληρη την Ευρώπη, κυβερνήσεις καλούνται να βρουν χρήματα για άμυνα, ενεργειακή ασφάλεια, κοινωνική πολιτική και ανάπτυξη – όλα ταυτόχρονα.

Και κάπου εδώ εμφανίζεται η μεγάλη αντίφαση:

Οι Βρυξέλλες ζητούν περισσότερη Ευρώπη την ώρα που σημαντικό μέρος των ευρωπαϊκών κοινωνιών ζητά περισσότερες απαντήσεις για την καθημερινότητά του.

Βορράς και Νότος ξανά απέναντι;

Οι διαπραγματεύσεις για τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό και την ενέργεια επαναφέρουν γνώριμες αντιπαραθέσεις.

Οι χώρες που ζητούν μεγαλύτερη ευρωπαϊκή χρηματοδότηση βρίσκονται απέναντι σε εκείνες που επιμένουν σε αυστηρότερη δημοσιονομική πειθαρχία.

Πίσω όμως από τους αριθμούς κρύβεται ένα πολύ μεγαλύτερο πολιτικό ζήτημα:

Τι Ευρώπη θέλουν τελικά τα κράτη-μέλη;

Μια Ένωση που θα διαθέτει κοινή αμυντική πολιτική, ισχυρότερο προϋπολογισμό και μεγαλύτερη δυνατότητα παρέμβασης;

Ή μια Ευρώπη στην οποία τα κράτη θα εξακολουθούν να διατηρούν τον πρώτο και τελευταίο λόγο όταν φτάνει η στιγμή των δύσκολων αποφάσεων;

Η απάντηση παραμένει θολή.

Το πρόβλημα της ευρωπαϊκής ηγεσίας

Υπάρχει όμως και κάτι ακόμη.

Η σημερινή κρίση δεν είναι μόνο οικονομική ή γεωπολιτική. Είναι και κρίση πολιτικής ηγεσίας.

Η Ευρώπη έχει θεσμούς, οικονομική ισχύ και μια αγορά εκατοντάδων εκατομμυρίων πολιτών. Εκείνο που συχνά δυσκολεύεται να αποκτήσει είναι μία ενιαία στρατηγική φωνή.

Οι μεγάλες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες έχουν διαφορετικές προτεραιότητες, διαφορετικές ιστορικές σχέσεις και διαφορετικές αντιλήψεις για την ασφάλεια.

Και όσο αυτές οι διαφορές παραμένουν, η περίφημη «στρατηγική αυτονομία» κινδυνεύει να παραμένει περισσότερο πολιτικό σύνθημα παρά πραγματικότητα.

Και η Κύπρος;

Για την Κύπρο αυτή η συζήτηση κάθε άλλο παρά μακρινή είναι.

Ως μικρό κράτος-μέλος στην ανατολικότερη πτέρυγα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και σε μια περιοχή με αυξημένη γεωπολιτική αστάθεια, η Λευκωσία έχει κάθε λόγο να επιθυμεί μια Ευρώπη με ισχυρότερη κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφάλειας.

Ταυτόχρονα, όμως, η ενεργειακή αβεβαιότητα, οι διεθνείς αναταράξεις και οι ευρωπαϊκές δημοσιονομικές αποφάσεις επηρεάζουν άμεσα μια μικρή και ανοικτή οικονομία όπως η κυπριακή.

Το πραγματικό ερώτημα επομένως δεν είναι εάν οι εξελίξεις στις Βρυξέλλες αφορούν την Κύπρο.

Είναι πόσο έτοιμη είναι η Κύπρος να διεκδικήσει ρόλο μέσα στην Ευρώπη που διαμορφώνεται.

Η ώρα των αποφάσεων

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει αποδείξει πολλές φορές ότι οι μεγάλες κρίσεις μπορούν να λειτουργήσουν ως επιταχυντές της ενοποίησης.

Αυτή τη φορά, όμως, οι προκλήσεις έρχονται όλες μαζί.

Οικονομία. Ενέργεια. Άμυνα. Ουκρανία. Μέση Ανατολή. ΗΠΑ. Κίνα. Μετανάστευση. Κοινωνική συνοχή.

Και πίσω από όλα αυτά βρίσκεται ένα ερώτημα που γίνεται ολοένα πιο δύσκολο να αποφευχθεί:

Θέλει η Ευρώπη να γίνει πραγματική δύναμη ή αρκείται να παραμείνει μια μεγάλη οικονομική αγορά σε έναν κόσμο όπου επιστρέφει η σκληρή πολιτική ισχύος;

Οι επόμενες αποφάσεις των «27» ίσως δώσουν την απάντηση.

Γιατί η Ευρώπη δεν βρίσκεται απλώς σε ακόμη μία κρίση.

Βρίσκεται μπροστά σε μια νέα δοκιμασία για το τι ακριβώς θέλει να είναι.

Ποιος έπαιξε τον ρόλο του Αγαμέμνονα στη περίπτωση της θυσίας της Αννίτας και τελικά θα φυσήξει ούριος άνεμος;

• Η απόσυρση της Αννίτας Δημητρίου: Απέτρεψε μια μετωπική σύγκρουση στον ΔΗΣΥ, αλλά άφησε ανοικτό το ερώτημα για το πώς οδηγήθηκε σε αυτή την απόφαση.
• Η επόμενη μέρα του ΔΗΣΥ: Η κρίση δεν τελείωσε. Μεταφέρεται πλέον στη μάχη για το ποιος θα καθορίσει την πολιτική φυσιογνωμία και την προεδρική επιλογή της παράταξης.
• Το ζήτημα της πολιτικής ισχύος: Η νυν πρόεδρος αποσύρθηκε, ενώ ο τέως πρόεδρος παρέμεινε στη διεκδίκηση, δημιουργώντας εύλογα ερωτήματα για τις πραγματικές ισορροπίες στο κόμμα.
• Η κρίση πολιτικού πολιτισμού: «Προδοσίες», παρασκήνιο, προσωπικές αιχμές, πιέσεις και «κηδεμόνες» δείχνουν μια πολιτική αντιπαράθεση που ξεπερνά πλέον τα όρια της σκληρής πολιτικής διαφωνίας.

Η Αννίτα Δημητρίου έκανε πίσω και ο ΔΗΣΥ απέφυγε, προς το παρόν, μια μετωπική σύγκρουση. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι αποκαταστάθηκε η εσωκομματική ομαλότητα. Αντίθετα, ο τρόπος με τον οποίο εξελίχθηκαν τα γεγονότα άφησε πίσω του ένα δύσκολο ερώτημα: ποιος καθορίζει σήμερα το παιχνίδι στον Δημοκρατικό Συναγερμό;

Η πολιτική εικόνα είναι απλή. Η νυν πρόεδρος αποσύρθηκε από τη διεκδίκηση του χρίσματος, ενώ ο τέως πρόεδρος παρέμεινε. Προηγήθηκαν δημόσιες παρεμβάσεις, αιχμές, καταγγελίες, συναντήσεις και έντονο παρασκήνιο. Γι’ αυτό και η απόφαση της Αννίτας δεν μπορεί να εξεταστεί μόνο ως πράξη «ενότητας», χωρίς να εξεταστούν οι συνθήκες που την προκάλεσαν.

Η απόφαση της Αννίτας

Η Αννίτα Δημητρίου επέλεξε να μην οδηγήσει τον ΔΗΣΥ σε μια εσωκομματική αναμέτρηση με τον Αβέρωφ Νεοφύτου, η οποία θα μπορούσε να εξελιχθεί σε σύγκρουση χωρίς εύκολη επιστροφή. Υπό αυτή την έννοια, η απόφασή της έχει πολιτική λογική και ενδεχομένως προστατεύει τόσο την ίδια όσο και την παράταξη από έναν νέο βαθύ διχασμό.

Το πρόβλημα βρίσκεται στη διαδρομή που προηγήθηκε. Η αρχική αντίδραση της ηγεσίας στην ανακοίνωση Αβέρωφ ήταν η υποψηφιότητα Αννίτας και η επιτάχυνση των εσωκομματικών διαδικασιών. Στη συνέχεια τα χρονοδιαγράμματα χαλάρωσαν και τελικά η ίδια η πρόεδρος απέσυρε το ενδιαφέρον της, μετά από ημέρες δημόσιας αντιπαράθεσης και έντονων παρασκηνιακών διεργασιών.

Αυτή είναι και η πολιτική αντίφαση που δύσκολα παρακάμπτεται: δεν έκανε πίσω ο τέως πρόεδρος για να διευκολύνει τη νυν πρόεδρο, αλλά η νυν πρόεδρος για να αποφευχθεί η σύγκρουση με τον τέως. Η εξέλιξη αυτή δεν ακυρώνει το επιχείρημα περί ενότητας, αλλά αναπόφευκτα δημιουργεί ερωτήματα για τις πραγματικές ισορροπίες ισχύος μέσα στον ΔΗΣΥ.

Ποιος έχει τον πρώτο λόγο;

Μέχρι πρόσφατα, η εικόνα που εξέπεμπε η παράταξη ήταν ότι η πρόεδρος έχει τον πρώτο λόγο και, εφόσον επιθυμεί να διεκδικήσει την Προεδρία της Δημοκρατίας, θα αποτελούσε την προφανή επιλογή του κόμματος. Η εξέλιξη των τελευταίων ημερών ανέτρεψε αυτή την εικόνα και επανέφερε στο προσκήνιο τον Αβέρωφ Νεοφύτου ως καθοριστικό παράγοντα των εξελίξεων.

Το πραγματικό ερώτημα της επόμενης ημέρας, συνεπώς, δεν περιορίζεται στο ποιος θα πάρει τελικά το χρίσμα. Αφορά το ποιος διαθέτει την πολιτική ισχύ να καθορίζει την πορεία της παράταξης. Και αν για να αποφευχθεί η εσωκομματική σύγκρουση χρειάστηκε να αποχωρήσει η ίδια η πρόεδρος από τη διεκδίκηση, τότε ο ΔΗΣΥ οφείλει κάποια στιγμή να απαντήσει πού βρίσκεται το πραγματικό κέντρο αποφάσεων.

Η επόμενη μέρα δεν θα είναι ήρεμη

Η απόσυρση της Αννίτας δεν τελειώνει την εσωκομματική συζήτηση. Υπάρχει ο Ιωνάς Νικολάου, υπάρχει ο Γιώργος Παμπορίδης, υπάρχουν διαφορετικά κέντρα επιρροής και μια μεγάλη κομματική βάση που θα κληθεί να τοποθετηθεί. Το διακύβευμα, μάλιστα, είναι μεγαλύτερο από την επιλογή ενός υποψηφίου για το 2028.

Ο ΔΗΣΥ καλείται να αποφασίσει ποιος θέλει να είναι πολιτικά. Θα επιστρέψει σε μια προηγούμενη περίοδο, θα επενδύσει στην ανανέωση ή θα συνεχίσει να ισορροπεί ανάμεσα σε διαφορετικές γενιές, προσωπικές στρατηγικές και κέντρα εξουσίας; Η αποχώρηση μιας υποψηφιότητας δεν δίνει απάντηση. Απλώς μεταθέτει τη συζήτηση για αργότερα.

Οι «κηδεμόνες» και το παρασκήνιο

Μέσα σε αυτό το σκηνικό, η ειρωνική αναφορά του Γιώργου Παμπορίδη ότι «φαίνεται πως ο καθένας θέλει τον κηδεμόνα του στις συναντήσεις» αποτυπώνει μια άλλη διάσταση της υπόθεσης. Πίσω από την ατάκα υπάρχει ένα ουσιαστικό ερώτημα για το ποιοι συμμετέχουν στις κρίσιμες πολιτικές διαβουλεύσεις, με ποια ιδιότητα και με ποια πραγματική επιρροή στις αποφάσεις.

Οι διαβουλεύσεις και οι συμβιβασμοί αποτελούν μέρος της πολιτικής. Το πρόβλημα αρχίζει όταν δημιουργείται η εντύπωση ότι οι αποφάσεις δεν διαμορφώνονται μέσα από καθαρές πολιτικές διαδικασίες, αλλά μέσα από προσωπικές παρεμβάσεις, παρασκηνιακές συναντήσεις και πιέσεις. Τότε τα όρια ανάμεσα στην πολιτική συνεννόηση και στην επιβολή γίνονται επικίνδυνα δυσδιάκριτα.

Η διολίσθηση του πολιτικού πολιτισμού

Το πιο ανησυχητικό στοιχείο των τελευταίων ημερών ίσως δεν αφορά καν το ποιος θα είναι υποψήφιος. Αφορά τον τρόπο με τον οποίο διεξάγεται πλέον η πολιτική αντιπαράθεση. «Προδοσίες», υπονοούμενα, προσωπικές αιχμές, διαρροές, συναντήσεις που αποκτούν σχεδόν συνωμοτικό χαρακτήρα και δημόσιες επιθέσεις δημιουργούν ένα πολιτικό περιβάλλον στο οποίο η διαφωνία εύκολα μετατρέπεται σε προσπάθεια αποδόμησης του αντιπάλου.

Υπάρχει διαφορά ανάμεσα στη σκληρή πολιτική σύγκρουση και στην πολιτική εξόντωση. Όταν ο στόχος παύει να είναι η αντιπαράθεση θέσεων και γίνεται η αμφισβήτηση των κινήτρων, της αξιοπιστίας ή ακόμη και της πολιτικής ηθικής του άλλου, τα όρια ξεπερνιούνται. Και τα χτυπήματα κάτω από τη μέση δεν εξαφανίζονται επειδή στο τέλος ακολουθούν χειραψίες, χαμόγελα και δηλώσεις ενότητας.

Χαρακτηριστικό είναι ότι, μετά την απόσυρση της Αννίτας Δημητρίου, ο Αβέρωφ Νεοφύτου μίλησε για «σώφρονα και υπεύθυνη απόφαση». Το ερώτημα είναι τι άλλαξε μέσα σε λίγες ημέρες. Οι πολιτικές διαφορές και όσα είχαν προηγηθεί ή απλώς η αποχώρηση μιας υποψηφιότητας που στεκόταν απέναντί του; Οι λέξεις στην πολιτική έχουν βάρος και δεν μπορούν να διαγράφονται ανάλογα με τις ανάγκες της στιγμής.

Η κοινωνία παρακολουθεί εμβρόντητη

Όλα αυτά συμβαίνουν σε μια περίοδο κατά την οποία η χώρα βρίσκεται αντιμέτωπη με πολύ σοβαρότερα ζητήματα. Το Κυπριακό βρίσκεται σε κρίσιμη φάση, η ακρίβεια πιέζει τα νοικοκυριά, η στέγαση εξελίσσεται σε μείζον κοινωνικό πρόβλημα και η εμπιστοσύνη προς τους θεσμούς δοκιμάζεται. Οι πολίτες περιμένουν απαντήσεις για προβλήματα που αντιμετωπίζουν σήμερα, όχι για τις προσωπικές στρατηγικές του 2028.

Κι όμως, η πολιτική συζήτηση έχει ήδη αρχίσει να περιστρέφεται γύρω από το ποιος θα είναι υποψήφιος, ποιος θα αποσυρθεί, ποιος συναντήθηκε με ποιον και ποιος «πρόδωσε» ποιον. Όσο η πολιτική εγκλωβίζεται σε προσωπικές φιλοδοξίες, παρασκήνιο και αλληλοεξοντώσεις, τόσο περισσότερο απομακρύνεται από τον πραγματικό λόγο ύπαρξής της: την αντιμετώπιση των προβλημάτων της κοινωνίας.

Η Αννίτα έκανε πίσω και ο ΔΗΣΥ απέφυγε την άμεση σύγκρουση. Η πραγματική δοκιμασία όμως αρχίζει τώρα: να αποδείξει ότι μπορεί να αποφασίσει για το μέλλον του μέσα από καθαρές διαδικασίες και πολιτικές επιλογές, χωρίς εκβιαστικά διλήμματα, προσωπικές βεντέτες και χτυπήματα κάτω από τη μέση.

Γιατί το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι μόνο ποιος θα πάρει το χρίσμα του ΔΗΣΥ για το 2028. Είναι τι πολιτική και τι πολιτικός πολιτισμός θα έχουν απομείνει μέχρι τότε.