ΓΕΩΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ
Από την πλαγιά οδό η Τουρκία εισέρχεται στο πρόγραμμα SAFE
Όπως συμβαίνει με κάθε έργο φαραωνικής κλίμακας, έτσι και το τελευταίο σχέδιο της Leonardo φέρει ένα εντυπωσιακό όνομα. Ο «Θόλος του Μιχαήλ Αγγέλου» (Michelangelo Dome), που ανακοινώθηκε πρόσφατα από τον ιταλικό αμυντικό κολοσσό, αποτελεί το πλέον φιλόδοξο εγχείρημα της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας στην προσπάθεια ενίσχυσης της θωράκισης της ΕΕ απέναντι σε εξωτερικές απειλές – με τη Ρωσία να θεωρείται, στην παρούσα συγκυρία, ο πιο άμεσος κίνδυνος. Το συγκεκριμένο σχέδιο αντλεί έμπνευση από το ισραηλινό σύστημα «Iron Dome», το οποίο σε ορισμένους κύκλους έχει αποκτήσει σχεδόν μυθικές διαστάσεις σε ό,τι αφορά την αποτελεσματικότητά του. Ωστόσο, δεν είναι απολύτως ξεκάθαρο εάν και πώς η πρόταση της Leonardo θα λειτουργήσει συμπληρωματικά ή ανεξάρτητα από τις πρόσφατες κατευθύνσεις που περιλαμβάνονται στον «Οδικό Χάρτη Ετοιμότητας» της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την προστασία από επιθέσεις μη επανδρωμένων οχημάτων.
Η Leonardo και η Baykar
Υπάρχει όμως ένας ακόμη παράγοντας που καθιστά την πρόταση Τσινγκολάνι ιδιαιτέρως σημαντική για την Ελλάδα: η στενή και διαρκώς ενισχυόμενη συνεργασία της Leonardo με την τουρκική εταιρεία Baykar, επικεφαλής της οποίας είναι ο Σελτζούκ Μπαϊρακτάρ, γαμπρός του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Τον περασμένο Ιούνιο, στο περιθώριο της μεγάλης αμυντικής έκθεσης στο Λε Μπουρζέ του Παρισιού, οι δύο εταιρείες ανακοίνωσαν τη δημιουργία κοινοπραξίας 50-50 υπό την ονομασία LBA Systems, με έδρα στην Ιταλία – και συνεπώς εντός ευρωπαϊκού εδάφους.
Κατά την παρουσίαση του σχεδίου στον Ιταλό υπουργό Άμυνας Γκουίντο Κροζέτο και στα Γενικά Επιτελεία, ο Τσινγκολάνι περιέγραψε ένα πολυσύνθετο αμυντικό πλέγμα βασισμένο σε τεχνολογίες Τεχνητής Νοημοσύνης, το οποίο θα συνδέει συστήματα ξηράς, θάλασσας, αέρος και Διαστήματος για την αναχαίτιση UAVs, πυραύλων και άλλων απειλών. Τόνισε, επίσης, ότι η πλατφόρμα μπορεί να διασυνδέεται με νατοϊκά συστήματα και υποδομές άλλων κρατών.
Ιδιαίτερη βαρύτητα έδωσε στις ευρωπαϊκές κοινοπραξίες της Leonardo – με τη γερμανική Rheinmetall, τη γαλλική Thales, την Airbus και φυσικά την τουρκική Baykar – οι οποίες επιτρέπουν στην εταιρεία να υλοποιήσει ένα τόσο φιλόδοξο πρότζεκτ.
Η «εμμονή» με το SAFE θολώνει το τοπίο
Η αναφορά αυτή φέρνει στο φως μια πραγματικότητα που συχνά παραβλέπεται στον ελληνικό δημόσιο διάλογο: η Τουρκία αποτελεί ήδη, μέσω των βιομηχανιών της, κρίσιμο κομμάτι του ευρωπαϊκού αμυντικού οικοσυστήματος. Παρά τις έντονες αντιδράσεις των ελληνικών κομμάτων για την ενδεχόμενη συμμετοχή της Άγκυρας στο SAFE (Security Action for Europe), οι τουρκικές αμυντικές εταιρείες έχουν οικοδομήσει ένα εκτεταμένο δίκτυο συνεργασιών σε πολλά κράτη-μέλη της ΕΕ, το οποίο θα συνεχίσει να λειτουργεί ανεξαρτήτως του SAFE.
Με βάση τα σημερινά δεδομένα, τουρκικές εταιρείες μπορούν να συμμετέχουν ως υποκατασκευαστές σε κοινές ευρωπαϊκές αμυντικές προμήθειες μέχρι και σε ποσοστό 35%. Αν ο τουρκικός φάκελος είχε εγκριθεί εγκαίρως – κάτι που δεν συνέβη – το ποσοστό θα έφθανε το 65%. Η απόρριψη, λοιπόν, δεν ακυρώνει τις ήδη ενεργές συμπράξεις της Τουρκίας.
Αναμφίβολα, η Άγκυρα ήθελε να ενταχθεί στο SAFE και οι αντιδράσεις αξιωματούχων της προς την Αθήνα το επιβεβαιώνουν. Η Ελλάδα έχει αποδείξει ότι μπορεί να μπλοκάρει παρόμοιες κινήσεις – όπως είχε συμβεί με την PESCO, το EDF και τον EDA. Το πραγματικό ζήτημα, όμως, είναι το πόσο απλωμένο είναι πλέον το τουρκικό αμυντικό αποτύπωμα σε ευρωπαϊκό έδαφος.
Το δίκτυο συνεργασιών της Τουρκίας στην ΕΕ
Πρόσφατη έρευνα του IISS σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Μπιλκέντ καταγράφει την έκταση της τουρκικής παρουσίας στην ευρωπαϊκή αμυντική αγορά. Ιταλία και Ισπανία εμφανίζονται ως οι χώρες με τη στενότερη συνεργασία με την Άγκυρα – κάτι που έχει άμεση σημασία για τα ελληνικά συμφέροντα στη Μεσόγειο. Ωστόσο, τουρκικές εταιρείες δραστηριοποιούνται επίσης σε Πολωνία, Γερμανία, Ρουμανία, Πορτογαλία, αλλά και σε Βαλτικές και Σκανδιναβικές χώρες.
Οι στενές σχέσεις με Ιταλία και Ισπανία
Στην Ιταλία, η Baykar έχει ήδη εξαγοράσει την Piaggio Aerospace, η οποία έχει αναπτύξει UAVs και συνεργάζεται με την Pratt & Whitney στο πρόγραμμα F-35 – ένα πρόγραμμα από το οποίο η Τουρκία έχει αποκλειστεί και προσπαθεί να επαναπροσεγγίσει. Επιπλέον, η ARCA Defence απέκτησε την Esplodenti Sabino στον τομέα των πυρομαχικών, ενώ η Stoeger απέκτησε την Beretta Defence Technologies.
Στο παρελθόν, η συνεργασία Leonardo–TAI γύρω από το ελικόπτερο Mangusta οδήγησε στη δημιουργία του τουρκικού Τ129 ATAK, ενώ η Fincantieri συνέβαλε στη ναυπήγηση τουρκικών περιπολικών.
Η συνεργασία της Τουρκίας με την Ισπανία είναι ακόμη πιο εντυπωσιακή: το TCG Anadolu βασίζεται στον σχεδιασμό του Juan Carlos I και λειτουργεί ως πλωτή πλατφόρμα για UAVs. Η Άγκυρα σχεδιάζει πλέον και εθνικό αεροπλανοφόρο με τη βοήθεια της Navantia, ενώ συζητούνται νέα υποβρύχια, φρεγάτες και UUVs.
Η Ισπανία υποστήριξε ενεργά την τουρκική προμήθεια 40 Eurofighters, ενώ πρόσφατα αποφάσισε την αγορά έως και 45 εκπαιδευτικών Hurjet – ένα συμβόλαιο άνω των 3 δισ. ευρώ.
Το ΝΑΤΟ και οι υπόλοιποι εταίροι
Η τουρκική παρουσία δεν περιορίζεται στα διμερή σχήματα. Το σύστημα MEROPS της ASELSAN επελέγη από το ΝΑΤΟ για ενίσχυση της αντιαεροπορικής άμυνας Ρουμανίας και Πολωνίας, ενώ σχεδιάζεται εγκατάσταση και στη Δανία.
Το 2021 η Πολωνία παρήγγειλε 24 Bayraktar TB2, ενώ η OTOCAR ανέλαβε την παραγωγή άνω των 1.000 οχημάτων Cobra II για τη Ρουμανία. Στην Πορτογαλία, η STM εξασφάλισε συμβόλαιο 123 εκατ. ευρώ για υποστήριξη του πολεμικού ναυτικού, ενώ η Repkon θα συνεισφέρει σε γραμμή παραγωγής πυρομαχικών 155 χιλ. σε γερμανικό εργοστάσιο από το 2027, έχοντας ήδη αποκτήσει την εταιρεία Bowas.
MILITAIRE
Ρωσικές καταγγελίες για στρατιωτική ενίσχυση του NATO στην Αρκτική
ΓΕΩΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ
Ιράν: Ο Τραμπ θέλει να χτυπήσει γρήγορα, αλλά δεν θέλει να ανοίξει νέο Ιράκ
Ο Ντόναλντ Τραμπ φέρεται να θέλει, σε περίπτωση αμερικανικής στρατιωτικής δράσης κατά του Ιράν, το χτύπημα να είναι σύντομο, καταλυτικό και πολιτικά «καθαρό».
Εδώ όμως εντοπίζεται και ο βασικός προβληματισμός στους διαδρόμους της Ουάσιγκτον: κανείς δεν μπορεί να διαβεβαιώσει ότι ένα τέτοιο πλήγμα θα οδηγούσε σε γρήγορη κατάρρευση του καθεστώτος, ούτε ότι η Τεχεράνη δεν θα απαντούσε με εκτεταμένα αντίποινα.
Σύμφωνα με πληροφορίες του NBC News, ο Αμερικανός πρόεδρος έχει ξεκαθαρίσει στους συνεργάτες του πως δεν προτίθεται να βυθίσει τη χώρα σε μια μακρά σύγκρουση τύπου Ιράκ ή Αφγανιστάν.
Παρόλα αυτά, η ομάδα εθνικής ασφάλειας δεν είναι σε θέση να του εγγυηθεί ότι μια επέμβαση θα είχε άμεσο και οριστικό αποτέλεσμα…… Αντίθετα, οι εκτιμήσεις που κατατίθενται στον Λευκό Οίκο κάνουν λόγο για σοβαρό κίνδυνο κλιμάκωσης, με πιθανές ιρανικές επιθέσεις εναντίον αμερικανικών βάσεων στη Μέση Ανατολή και περιορισμένες δυνατότητες ταχείας στρατιωτικής ενίσχυσης.
Περιορισμένες στρατιωτικές επιλογές
Το κλίμα αυτό επιβεβαιώνεται και από ρεπορτάζ των New York Times, που επισημαίνουν ότι η αμερικανική παρουσία στην περιοχή είναι σήμερα πιο «αραιή» σε σχέση με προηγούμενες κρίσεις.
Η αποχώρηση του αεροπλανοφόρου Gerald R. Ford και άλλων μονάδων από την Ανατολική Μεσόγειο έχει περιορίσει τη ναυτική ισχύ των ΗΠΑ, ενώ συνεχίζονται οι διαβουλεύσεις για ενδεχόμενη αναδιάταξη δυνάμεων.
Αν και οι Ηνωμένες Πολιτείες εξακολουθούν να διαθέτουν αντιτορπιλικά με κατευθυνόμενους πυραύλους και τουλάχιστον ένα υποβρύχιο στην περιοχή, στρατιωτικοί διοικητές ζητούν χρόνο για την ενίσχυση της άμυνας, φοβούμενοι επιθέσεις από το Ιράν ή συμμάχους του σε Ιράκ και Συρία.
Στο τραπέζι κυβερνοεπιθέσεις και «χειρουργικά» πλήγματα
Υπό αυτά τα δεδομένα, στην Ουάσιγκτον εξετάζονται εναλλακτικά μέσα πίεσης: κυβερνοεπιχειρήσεις, στοχευμένα πλήγματα σε δομές εσωτερικής ασφάλειας του Ιράν ή μυστικές αποστολές που δεν θα οδηγούσαν σε ανοικτή σύρραξη.
Όπως μεταδίδει το NBC, σε σύσκεψη υπό τον αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς τονίστηκε ότι κάθε ενέργεια θα απέκλειε την ανάπτυξη χερσαίων δυνάμεων και μια παρατεταμένη στρατιωτική εκστρατεία.
Η Τεχεράνη προειδοποιεί για αντίποινα
Την ίδια στιγμή, το CNN αναφέρει ότι το Ιράν έχει ήδη καταρτίσει σχέδια για πλήγματα κατά αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων στη Μέση Ανατολή, σε περίπτωση που δεχθεί επίθεση.
Στο πλαίσιο προληπτικών μέτρων, εκατοντάδες Αμερικανοί στρατιώτες έχουν μετακινηθεί από τη βάση Αλ Ουντέιντ στο Κατάρ, με τις τοπικές αρχές να επιβεβαιώνουν τη μερική αποχώρηση προσωπικού.
Διαδηλώσεις και κόκκινες γραμμές
Η ένταση συνδέεται άμεσα και με τη σκληρή καταστολή των διαδηλώσεων στο Ιράν. Ο Τραμπ έχει δηλώσει ότι ενδεχόμενες μαζικές εκτελέσεις διαδηλωτών θα μπορούσαν να προκαλέσουν αμερικανική αντίδραση.
Τα τελευταία εικοσιτετράωρα, ωστόσο, εμφανίστηκε πιο συγκρατημένος, αναφέροντας πως έχει ενημερωθεί ότι οι εκτελέσεις «δεν θα προχωρήσουν» και ότι η αιματοχυσία στους δρόμους έχει σταματήσει.
Η ιρανική Δικαιοσύνη, σύμφωνα με το Reuters, ανακοίνωσε ότι ο 26χρονος Ερφάν Σολτανί, για τον οποίο υπήρχαν φόβοι επικείμενης εκτέλεσης, δεν έχει καταδικαστεί σε θάνατο και ότι οι κατηγορίες που αντιμετωπίζει δεν επισύρουν την εσχάτη των ποινών.
Ρευστό σκηνικό, χωρίς τελικές αποφάσεις
Παρά τα σημάδια προσωρινής αποκλιμάκωσης, το τοπίο παραμένει ασταθές. Οι ΗΠΑ κρατούν όλα τα ενδεχόμενα ανοιχτά, η Τεχεράνη δηλώνει έτοιμη να απαντήσει και κανείς δεν αποκλείει νέα έξαρση της κρίσης.
Το κεντρικό δίλημμα για τον Τραμπ παραμένει αμετάβλητο: πώς θα αποδείξει ότι «εννοεί όσα λέει», χωρίς να παρασύρει τις Ηνωμένες Πολιτείες σε έναν πόλεμο που δεν μπορεί να τελειώσει γρήγορα.
ΠΗΓΗ: NAYTEMPORIKH .gr
ΓΕΩΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ
Ουκρανία: Ο πόλεμος της Μόσχας στην Ουκρανία διαρκεί περισσότερο από τον Β’ Παγκόσμιο στο ανατολικό μέτωπο
Η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία έχει πλέον υπερβεί χρονικά τον πόλεμο της Σοβιετικής Ενωσης εναντίον της ναζιστικής Γερμανίας. Ο Κόκκινος Στρατός χρειάστηκε 1.418 ημέρες –από τις 22 Ιουνίου 1941 έως τις 9 Μαΐου 1945– για να πολεμήσει τις δυνάμεις του Χίτλερ σε ολόκληρη την Ευρώπη, φτάνοντας από τον Βόλγα μέχρι το Βερολίνο. Αντίθετα, η αποκαλούμενη από το Κρεμλίνο «ειδική στρατιωτική επιχείρηση» του Βλαντίμιρ Πούτιν συμπλήρωσε τη Δευτέρα, 12 Ιανουαρίου, 1.419 ημέρες, με τις ρωσικές δυνάμεις να παραμένουν καθηλωμένες στο Ντονέτσκ, μόλις 45 χιλιόμετρα από τα σημεία εκκίνησης της επίθεσης τον Φεβρουάριο του 2022.
Ο στρατός της Ρωσίας δεν έχει καταφέρει να καταλάβει και να διατηρήσει ούτε μία περιφερειακή πρωτεύουσα στα ουκρανικά εδάφη που διεκδικεί, όπως υπογραμμίζουν οι Times. Παράλληλα, αν και έχουν προηγηθεί μήνες έντονων διπλωματικών πρωτοβουλιών με πρωταγωνιστή τις Ηνωμένες Πολιτείες, δεν διαφαίνεται καμία ρεαλιστική προοπτική ειρήνης στο άμεσο μέλλον. «Σε όλη τη διάρκεια αυτού του πολέμου, η Ρωσία διέπραξε ωμότητες στο ουκρανικό έδαφος σε κλίμακα και ένταση που δεν έχουν παρατηρηθεί από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Παρ’ όλα αυτά, δεν κατόρθωσε να λυγίσει την Ουκρανία ούτε το φρόνημα του λαού μας», έγραψε τη Δευτέρα στο X ο ουκρανός υπουργός Εξωτερικών Αντρέι Σιμπίχα.
Τα χρόνια που προηγήθηκαν της εισβολής, το Κρεμλίνο είχε αναγάγει τη μνήμη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου –ή «Μεγάλου Πατριωτικού Πολέμου», όπως αποκαλείται στη Ρωσία– σε θεμέλιο λίθο της κρατικής ιδεολογίας. Αντιδυτικές αφίσες με σοβιετικά και αμερικανικά σύμβολα διακήρυσσαν «Μπορούμε να το ξανακάνουμε». «Ηθελαν να το επαναλάβουν και το έκαναν», σχολίασε ο πρόεδρος Ζελένσκι. «Αναπαρήγαγαν τον φασισμό. Αυτό είναι παραφροσύνη».
Σύμφωνα με έρευνα της ρωσικής υπηρεσίας του BBC σε συνεργασία με τον αντιπολιτευόμενο ιστότοπο Mediazona, έχουν επιβεβαιωθεί σχεδόν 160.000 θάνατοι ρώσων στρατιωτών στην Ουκρανία. Παράλληλα, τουλάχιστον 19 ρώσοι στρατηγοί έχουν σκοτωθεί, όπως αναφέρει έκθεση του απαγορευμένου στη Ρωσία ιστότοπου The Insider. «Είμαι βέβαιος ότι ο Πούτιν δεν θα μπορούσε ούτε στους χειρότερους εφιάλτες του να φανταστεί πως θα του έπαιρνε περισσότερο χρόνο για να “καταλάβει” το Σλοβιάνσκ και το Κραματόρσκ απ’ όσο χρειάστηκε ο Στάλιν για να φτάσει στο Βερολίνο», δήλωσε ο Ντμίτρι Γκούντκοφ, μέλος της αντιπολεμικής επιτροπής της εξόριστης ρωσικής αντιπολίτευσης, αναφερόμενος στις δύο οχυρωμένες πόλεις της ανατολικής Ουκρανίας που εξακολουθούν να ελέγχονται από το Κίεβο. Ο Πούτιν δεν δείχνει καμία διάθεση να τερματίσει τον πόλεμο προτού η Ρωσία εξαλείψει την ουκρανική ανεξαρτησία. Στις 7 Ιανουαρίου, ημέρα εορτασμού των Χριστουγέννων για τους ρώσους ορθόδοξους, είπε σε παιδιά μέσα σε εκκλησία ότι ο στρατός τους βρίσκεται σε «ιερή αποστολή» για την υπεράσπιση της πατρίδας.
Αν και τα ρωσικά κρατικά μέσα ενημέρωσης αποσιώπησαν τη δυσάρεστη σύγκριση μεταξύ του Κόκκινου Στρατού και των σημερινών δυνάμεων του Πούτιν, το Κρεμλίνο έχει καλλιεργήσει την εικόνα μιας υπαρξιακής σύγκρουσης με τις «σατανικές» δυνάμεις της Δύσης που, όπως λέει, στηρίζονται από το ΝΑΤΟ. «Ολη η δυτική αποκρυφιστική και αντιχριστιανική “Σόδομα” μάχεται εναντίον της Ρωσίας», δήλωσε την Κυριακή ο φιλοκρεμλινικός μεγιστάνας των μέσων Κονσταντίν Μαλοφέγιεφ. Την ίδια στιγμή, ο ουκρανικός στρατός ανακοίνωσε ότι η Μόσχα ετοιμαζόταν για νέα επίθεση στην περιοχή του Σούμι, στη βόρεια Ουκρανία, αλλά ότι η απειλή αποτράπηκε. Την περασμένη εβδομάδα, εκτεταμένα πλήγματα με drones και πυραύλους άφησαν περίπου τα μισά σπίτια του Κιέβου χωρίς θέρμανση, με τον δήμαρχο Βιτάλι Κλίτσκο να καλεί τους πολίτες να εγκαταλείψουν την πόλη. Περίπου 800 κτίρια κατοικιών –κυρίως πολυκατοικίες– παρέμεναν χωρίς ηλεκτροδότηση τη Δευτέρα, ενώ οι θερμοκρασίες έφθαναν τους -15°C. Τα ξημερώματα της Τρίτης, ακολούθησε νέα ρωσική πυραυλική επίθεση κατά του Κιέβου και άλλων πόλεων. Ο βρετανός υπουργός Αμυνας Τζον Χέιλι, που επισκέφθηκε την πληγείσα περιοχή την Παρασκευή, δήλωσε ότι θα ήθελε «να συλλάβει τον Πούτιν και να τον οδηγήσει σε δίκη για εγκλήματα πολέμου». Η τοποθέτηση αυτή προκάλεσε την οργισμένη αντίδραση της Μόσχας, με τη Μαρία Ζαχάροβα να απαντά ότι πρόκειται για «το υγρό όνειρο των βρετανών ανώμαλων».
Πηγή: Protagon.gr
-
Βουλευτικές Εκλογές 20261 month agoΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΗ ΔΗΜΟΣΚΟΠΗΣΗ ΠΡΟΘΕΣΗΣ ΨΗΦΟΥ ΓΙΑ ΒΟΥΛΕΥΤΙΚΕΣ 2026
-
#exAformis1 month ago#exaformis – Ζούμε στην πιο ενδιαφέρουσα χώρα! Vol. 3 | Παρασκευή 05/12 στις 7μμ
-
ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΙΑ2 weeks agoΤο ερώτημα για την Holguín για την UNFICYP και η υπόθεση της Μάμμαρι: γιατί δέχθηκαν επίθεση δύο Ελληνοκύπριοι αγρότες;
-
Think Tank3 weeks agoΣομαλιλάνδη: το νέο μέτωπο Ισραήλ–Τουρκίας
-
#exAformis4 weeks ago#ExAformis – Το ΑΛΜΑ στο δρόμο προς τις εκλογές | Παρασκευή 19/12 στις 7μμ
-
#exAformis4 weeks ago#ExAformis – Αποτελέσματα Διαδικτυακής Δημοσκόπησης | Τετάρτη 17/12 στις 7μμ
-
Off the Record1 month agoΣτάθμευση Κυπριακών μαχητικών αεροσκαφών στο σύμμαχο μας Ισραήλ
-
Off the Record2 weeks agoΕκλογές 2026: Το ποτάμι δεν γυρίζει ΠΙΣΩ…
-
Άρθρα Χάρη Θεραπή1 week agoΠώς στήνεται ένα πολιτικό «viral σκάνδαλο»
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ1 month agoΤο Κίνημα Οικολόγων – Συνεργασία Πολιτών βράβευσε τον δημοσιογράφο Φάνη Μακρίδη για τον αδιάκοπο αγώνα του κατά της διαφθοράς

