Καταπέλτης είναι το πόρισμα του Εθνικού Οργανισμού Διερεύνησης Αεροπορικών και Σιδηροδρομικών Ατυχημάτων και Ασφάλειας Μεταφορών (ΕΟΔΑΣΑΑΜ) αναφορικά με το σιδηροδρομικό δυστύχημα της 28ης Φεβρουαρίου 2023. Σύμφωνα με την έκθεση, το ατύχημα οφείλεται σε χρόνια εγκατάλειψη του σιδηροδρόμου και σοβαρά κενά ασφαλείας. Οι διερευνητές επιμένουν στην ύπαρξη άγνωστης ουσίας που προκάλεσε την πυρόσφαιρα μετά τη σύγκρουση, επισημαίνοντας ότι ο εξοπλισμός των τρένων δεν ευθύνεται για την επέκταση της φωτιάς. Συγκεκριμένα, η έρευνα δείχνει πιθανή παρουσία άγνωστου καυσίμου, και για την επιβεβαίωση αυτής της υπόθεσης, η επιτροπή θα συμβουλευτεί ερευνητικό κέντρο του εξωτερικού.

Επιπλέον, το πόρισμα επικρίνει τον χειρισμό του συμβάντος, τόσο κατά την επιχειρησιακή διαχείριση όσο και στη συνέχεια, που οδήγησε στην απώλεια σημαντικών στοιχείων για την εξιχνίαση των αιτίων της τραγωδίας. Ο κακός συντονισμός μεταξύ των υπηρεσιών, η λανθασμένη χαρτογράφηση της επιχειρησιακής περιοχής και η ανεπαρκής φύλαξη του χώρου έφεραν την εξαφάνιση κρίσιμων δεδομένων μέσα σε λίγες ημέρες από το ατύχημα.

Το πόρισμα τονίζει ότι οι λάθος χειρισμοί που συνέβησαν στον τόπο του δυστυχήματος είναι αποτέλεσμα των συστημικών προβλημάτων που αντιμετωπίζει ο ελληνικός σιδηρόδρομος, όπως η υποστελέχωση και η ελλιπής εκπαίδευση του προσωπικού. Αναφέρονται λεπτομέρειες για τον σταθμάρχη Λάρισας, ο οποίος, λόγω υπερβολικού φόρτου εργασίας, έκανε λάθη κατά την εκτέλεση των καθηκόντων του, όπως η μη χρήση της αυτόματης μέθοδος χάραξης πορείας και η λανθασμένη θέση αλλαγής γραμμής.

Επιπλέον, η έκθεση επαναφέρει το ζήτημα της χρόνιας υποστελέχωσης του σιδηροδρόμου. Στην Ελλάδα, σύμφωνα με την έρευνα, για κάθε χιλιόμετρο σιδηροδρομικής γραμμής αντιστοιχούν 0,5 άτομα προσωπικό, σε αντίθεση με την ΕΕ, όπου είναι 2 άτομα ανά χιλιόμετρο. Το προσωπικό, λοιπόν, εκτελούσε καθήκοντα πέρα από τα όρια της βιωσιμότητας, γεγονός που επηρεάζει την ασφάλεια.

Ο ΕΟΔΑΣΑΑΜ προχωρά σε 17 συστάσεις, οι οποίες αφορούν την ασφαλή λειτουργία του σιδηροδρόμου. Για παράδειγμα, στον ΟΣΕ προτείνεται να βελτιώσει τη διαχείριση κινδύνων και να παρακολουθεί την απόδοση του προσωπικού. Στη Hellenic Train, προτείνεται η τακτική αξιολόγηση των μηχανοδηγών και η ανάπτυξη συστήματος παρακολούθησης της απόδοσής τους. Για τη Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων, προτείνεται η ενίσχυση της εποπτείας και η ανάπτυξη ενός ενιαίου συστήματος αναφοράς περιστατικών. Στην έκθεση γίνεται επίσης αναφορά στην ανάγκη εφαρμογής της σύμβασης 717 από το 2016, η οποία θα μπορούσε να είχε αποτρέψει το δυστύχημα.

Το πόρισμα καταδεικνύει τη σοβαρότητα των διαρθρωτικών προβλημάτων του ελληνικού σιδηροδρόμου και την ανάγκη άμεσης δράσης για την αποκατάσταση της ασφάλειας και της αξιοπιστίας του συστήματος.