IBNA
Μεσογειακή σκακιέρα σε επαναδιαμόρφωση: Η τριμερής Τουρκίας–Ιταλίας–Λιβύης φέρνει νέα δεδομένα
Σε μια περίοδο κατά την οποία η Ανατολική Μεσόγειος επανέρχεται στο επίκεντρο γεωπολιτικών ανταγωνισμών και συνεργατικών εγχειρημάτων, η Κωνσταντινούπολη φιλοξενεί σήμερα τριμερή συνάντηση κορυφής με τη συμμετοχή των ηγετών της Τουρκίας, της Ιταλίας και της Λιβύης – Recep Tayyip Erdoğan, Giorgia Meloni και Abdulhamid Dabaiba. Παρότι η συνάντηση διεξάγεται χωρίς τυμπανοκρουσίες, οι θεματικοί της άξονες και η πολιτική της βαρύτητα την καθιστούν κομβικό σημείο για τη διαμόρφωση στρατηγικών ισορροπιών στην ευρύτερη περιοχή.
Νέα δυναμική συνεργασίας μεταξύ τριών βασικών παικτών
Σύμφωνα με πηγές από Άγκυρα, Ρώμη και Τρίπολη, στην ατζέντα περιλαμβάνονται ζητήματα οικονομικής συνεργασίας, σύγκλισης στον τομέα της ενέργειας, διαχείρισης μεταναστευτικών ροών και προώθησης πολιτικής σταθερότητας στη Λιβύη. Όπως ανακοίνωσε η κυβέρνηση εθνικής ενότητας της Λιβύης, η συνάντηση εντάσσεται σε μια «συντονισμένη προσπάθεια ενίσχυσης κοινών προσεγγίσεων που υπηρετούν τα συμφέροντα των λαών της περιοχής και ενδυναμώνουν τη διεθνή συνεργασία και σταθερότητα».
Η Ιταλία, ως βασικός αποδέκτης μεταναστευτικών ροών αλλά και ενεργειακός εταίρος τόσο της Βόρειας Αφρικής όσο και της Τουρκίας, επιδιώκει να επανακαθορίσει τον ρόλο της στη νότια Μεσόγειο. Η Τουρκία, από την πλευρά της, διατηρώντας στρατιωτική και πολιτική παρουσία στη Λιβύη, παγιώνει τη θέση της ως ρυθμιστικός παράγοντας στην περιοχή και σημαντικός συνομιλητής σε ζητήματα ασφάλειας, ενέργειας και μετανάστευσης.
Ενέργεια και θαλάσσια οριοθέτηση στο επίκεντρο
Κρίσιμο σημείο της συνάντησης αποτελεί το ζήτημα των υδρογονανθράκων και της θαλάσσιας οριοθέτησης στην Ανατολική Μεσόγειο. Το μνημόνιο Τουρκίας–Λιβύης του 2019 για τον καθορισμό θαλάσσιων ζωνών, που απορρίπτεται από κράτη όπως η Ελλάδα και η Αίγυπτος, φαίνεται να επανέρχεται στο προσκήνιο, με τη σύνοδο να εκλαμβάνεται από διπλωματικούς κύκλους ως έμμεση επιβεβαίωση της ισχύος του.
Η πιθανότητα ενεργειακής σύμπραξης με την Ιταλία – μέσω συνεργασίας σε υποθαλάσσια κοιτάσματα και αγωγούς φυσικού αερίου – προσδίδει στο σχήμα μια νέα διάσταση. Η Ιταλία, μέσω της κρατικής εταιρείας ENI, επιχειρεί να εξισορροπήσει τις ευρωπαϊκές πολιτικές στο λιβυκό μέτωπο, προκειμένου να διασφαλίσει ενεργειακή επάρκεια και να μειώσει την εξάρτηση από ασταθείς προμηθευτές.
Το μεταναστευτικό υπό νέο πρίσμα: από τη διαχείριση στην αποτροπή
Το ζήτημα της μετανάστευσης κυριαρχεί επίσης στην ατζέντα. Οι τρεις ηγέτες φέρονται να εξετάζουν από κοινού μέτρα για τον περιορισμό των παράτυπων ροών προς την Ευρώπη. Η Λιβύη παραμένει βασική πύλη μεταναστών από την Αφρική, με τις ιταλικές αρχές να καταγράφουν περίπου 21.000 αφίξεις μέσω λιβυκών ακτών το τελευταίο εξάμηνο — σημειώνοντας αύξηση 80% σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα πέρυσι.
Η Τουρκία προτείνει τη μεταφορά του μοντέλου των «ασφαλών ζωνών» και της ενισχυμένης συνεργασίας σε επίπεδο ακτοφυλακής στο λιβυκό πλαίσιο, επικαλούμενη την εμπειρία της στη συριακή κρίση. Η Ιταλία, από την πλευρά της, επενδύει στην ενίσχυση των λιβυκών δομών επιτήρησης και στη στήριξη των νότιων περιοχών της χώρας, με στόχο την αναχαίτιση των ροών και την αποσυμφόρηση των νησιωτικών υποδομών της.
Αστάθεια στη Λιβύη και επιχειρήσεις κατά εγκληματικών δικτύων
Στο παρασκήνιο της συνόδου, η λιβυκή κυβέρνηση ανακοίνωσε στοχευμένες αεροπορικές επιχειρήσεις στη δυτική χώρα, με σκοπό την καταστολή δικτύων διακίνησης ναρκωτικών και ανθρώπων. Οι επιχειρήσεις εντάσσονται σε στρατηγικό σχέδιο εξάρθρωσης παρακρατικών ομάδων που δρουν εκτός κυβερνητικού ελέγχου.
Η Άγκυρα, που φέρεται να έχει συναινέσει στις ενέργειες αυτές, ενισχύει τη ρητορική περί στήριξης της λιβυκής κυβέρνησης, αναδεικνύοντας τον ρόλο της σε μια περίοδο όπου η διεθνής κοινότητα επαναξιολογεί την προσέγγισή της στο λιβυκό ζήτημα.
Διαμορφώνεται νέο γεωπολιτικό τρίγωνο;
Κατά τους αναλυτές, η συνάντηση δεν περιορίζεται σε μια απλή διπλωματική κίνηση, αλλά ενδέχεται να θέσει τα θεμέλια για ένα νέο γεωπολιτικό τρίγωνο Άγκυρας–Ρώμης–Τρίπολης. Αν η συνεργασία αποκτήσει θεσμική συνέχεια, είναι πιθανό να επηρεάσει σημαντικά τον μεσογειακό διάλογο στους τομείς της ενέργειας, της ασφάλειας και του διεθνούς δικαίου της θάλασσας.
Η απουσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης ως θεσμικού συνομιλητή – παρά τη διμερή παρουσία της Ιταλίας – αναδεικνύει το έλλειμμα ευρωπαϊκής συνοχής και επισημαίνει τη μετατόπιση των ισορροπιών σε περιφερειακό επίπεδο, όπου κράτη-μέλη κινούνται αυτόνομα προς την επίτευξη των στρατηγικών τους στόχων.
ΠΗΓΗ: IBNA
IBNA
Νέα σελίδα στις σχέσεις Τουρκίας–Σαουδικής Αραβίας με έμφαση σε οικονομία και ενέργεια
Ο Recep Tayyip Erdoğan πραγματοποίησε επίσημη επίσκεψη στη Σαουδική Αραβία, όπου στο Ριάντ έγινε δεκτός με επίσημη τελετή από τον διάδοχο του θρόνου και πρωθυπουργό της χώρας, Mohammed bin Salman. Η συνάντηση των δύο ηγετών στο Παλάτι Γιαμάμα επιβεβαίωσε τη σαφή πρόθεση αμφότερων να αναβαθμίσουν τις διμερείς σχέσεις σε στρατηγικό επίπεδο, δίνοντας έμφαση στην οικονομία, την ενέργεια, την άμυνα και τη διαχείριση των περιφερειακών κρίσεων.
Μετά την ολοκλήρωση των συνομιλιών, οι δύο πλευρές προχώρησαν στην έκδοση κοινής διακήρυξης 31 σημείων, στην οποία επισημαίνεται ότι η επίσκεψη του Recep Tayyip Erdoğan εδράζεται στους ιστορικούς δεσμούς, στις αδελφικές σχέσεις των δύο λαών και σε μια κοινή αντίληψη περί περιφερειακής ευθύνης. Ιδιαίτερη μνεία γίνεται στη βαρύτητα της οικονομικής συνεργασίας και στην ανάγκη αξιοποίησης των επενδυτικών δυνατοτήτων που προσφέρουν τόσο το όραμα «Σαουδική Αραβία 2030» όσο και το «Όραμα του Τουρκικού Αιώνα».
Στον πυρήνα των συζητήσεων βρέθηκε η περαιτέρω ενίσχυση του διμερούς εμπορίου, με έμφαση στην ανάπτυξη της μη πετρελαϊκής εμπορικής δραστηριότητας, καθώς και η προώθηση κοινών επιχειρηματικών πρωτοβουλιών μέσω του Τουρκο-Σαουδαραβικού Επιχειρηματικού Συμβουλίου. Οι δύο πλευρές επανέλαβαν τη σημασία ολοκλήρωσης των διαπραγματεύσεων για τη Συμφωνία Ελεύθερου Εμπορίου μεταξύ της Τουρκίας και του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου, ενώ εξέφρασαν την πρόθεσή τους να αυξήσουν τις αμοιβαίες επενδύσεις στους τομείς των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών, της ασφάλισης, της ακίνητης περιουσίας, της μεταποίησης και των υπηρεσιών.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στον ρόλο των τουρκικών εταιρειών στους κλάδους των κατασκευών, της μηχανικής και της βιομηχανικής παραγωγής, με τη σαουδαραβική πλευρά να εκφράζει ικανοποίηση για τα έργα που υλοποιούνται στο πλαίσιο του «Οράματος Σαουδική Αραβία 2030». Στο ίδιο πλαίσιο, το Τουρκο-Σαουδαραβικό επενδυτικό φόρουμ στο Ριάντ ανέδειξε νέες προοπτικές συνεργασίας στους τομείς του τουρισμού, της φιλοξενίας, της τεχνολογίας, των τηλεπικοινωνιών, των βιοεπιστημών και της υγείας.
Στον τομέα της ενέργειας, οι δύο χώρες συμφώνησαν στην ενίσχυση της συνεργασίας σε πετρέλαιο, πετροχημικά και ζητήματα ενεργειακής ασφάλειας, αναγνωρίζοντας τον ρόλο τους στη σταθερότητα των διεθνών αγορών. Παράλληλα, καταγράφηκε κοινό ενδιαφέρον για την ανάπτυξη έργων ηλεκτρικής διασύνδεσης, ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, αποθήκευσης και υδρογόνου, καθώς και για την ανταλλαγή τεχνογνωσίας στον τομέα της ενεργειακής απόδοσης και της βιώσιμης διαχείρισης των ενεργειακών πόρων.
Η κοινή διακήρυξη περιλαμβάνει, τέλος, εκτενή αναφορά στη συνεργασία για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, με έμφαση στη Σύμβαση-Πλαίσιο του ΟΗΕ και στη Συμφωνία του Παρισιού, καθώς και στη στήριξη της Τουρκίας για τη φιλοξενία της COP31 στην Αττάλεια. Οι δύο πλευρές συμφώνησαν στην ανάγκη προώθησης πολιτικών κυκλικής οικονομίας άνθρακα και στην υλοποίηση κοινών δράσεων με στόχο τη μείωση των εκπομπών.
ΠΗΓΗ: IBNA
IBNA
Τηλεφωνική διπλωματία της Ουάσινγκτον με Άγκυρα και Δαμασκό: Στο επίκεντρο Συρία, Γάζα και περιφερειακή σταθερότητα
Στο ίδιο πλαίσιο, ο Σύρος Πρόεδρος υπογράμμισε την ανάγκη για συντονισμένες διεθνείς πρωτοβουλίες με στόχο την αποτροπή της επανεμφάνισης τρομοκρατικών οργανώσεων, κάνοντας ειδική μνεία στο Ισλαμικό Κράτος. Παράλληλα, επισήμανε ότι η «νέα Συρία» επιδιώκει συνεργασία με όλους τους διεθνείς δρώντες στη βάση του αμοιβαίου σεβασμού και των κοινών συμφερόντων. Σύμφωνα με πληροφορίες, οι δύο πλευρές συμφώνησαν στη σημασία του διαλόγου ως θεμελιώδους εργαλείου για την επίλυση περιφερειακών διαφορών, με τον Ahmed Sharaa να τονίζει ότι η ενεργή διπλωματία συνιστά τη μοναδική οδό για την υπέρβαση των χρόνιων κρίσεων της περιοχής.
Από την πλευρά του, ο Donald Trump εξέφρασε την ικανοποίησή του για την πορεία των πολιτικών που αφορούν τη Συρία και τη Μέση Ανατολή ευρύτερα, επαναβεβαιώνοντας τη στήριξη των Ηνωμένες Πολιτείες στις προσδοκίες του συριακού λαού για τη δημιουργία ενός ενωμένου και ισχυρού κράτους. Χαιρέτισε, επίσης, την παράταση της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός μεταξύ της συριακής κυβέρνησης και των κουρδικών δυνάμεων, καθώς και τις συμφωνίες που αφορούν την ενσωμάτωση ένοπλων σχηματισμών, συμπεριλαμβανομένων των Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις, στους επίσημους κρατικούς θεσμούς.
Στην ατζέντα της τηλεφωνικής επικοινωνίας Trump–Sharaa περιλήφθηκαν και οικονομικά ζητήματα, με τον Αμερικανό Πρόεδρο να δηλώνει ότι η Ουάσινγκτον είναι έτοιμη να στηρίξει την ανοικοδόμηση της Συρίας μέσω της ενθάρρυνσης επενδύσεων και της διαμόρφωσης ενός ελκυστικού περιβάλλοντος για το κεφάλαιο. Όπως υπογράμμισε, η οικονομική σταθερότητα της χώρας αποτελεί βασικό πυλώνα για τη συνολική σταθερότητα της Μέσης Ανατολής.
Οι διαδοχικές αυτές τηλεφωνικές επαφές καταδεικνύουν την προσπάθεια επαναπροσδιορισμού των διπλωματικών ισορροπιών στην περιοχή, με τις Ηνωμένες Πολιτείες να διατηρούν ενεργό ρόλο τόσο στις σχέσεις με την Τουρκία όσο και στη συριακή μετάβαση. Πρόκειται για μια περίοδο κατά την οποία η περιφερειακή σταθερότητα, η ασφάλεια και η ανθρωπιστική διάσταση εξακολουθούν να αποτελούν αλληλένδετες και κρίσιμες προκλήσεις.
ΠΗΓΗ: IBNA
IBNA
Η ρωσική SVR κατά Βαρθολομαίου: Εκκλησία, γεωπολιτική και το νέο μέτωπο της «ήπιας ισχύος»
-
Off the Record3 weeks agoΗ ττενέκκα και το ΕΛΑΜ…
-
ΠΟΛΙΤΙΚΗ1 week agoΣυντάξεις για ψηφοθηρία: Κρατικό έγκλημα με χρονόμετρο
-
Off the Record4 weeks agoΣΥΚΑΣ: Πολιορκία κομμάτων για να είναι υποψήφιος – Λευκωσιάτικη δημοσκόπηση
-
Off the Record4 weeks agoΑνθρωποφαγία από το ΔΗΣΥ καταγγέλλει ο Τορναρίτης
-
Off the Record2 weeks agoΑργίες à la carte: κόλλησε ο Κουλάς του ΔηΣυ όταν ρωτήθηκε για τον δήμαρχο Αγίας Νάπας
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ2 weeks agoBloomberg: Διεθνής κυβερνοεπίθεση πλήττει δεκάδες χώρες – Στο κάδρο και η Κύπρος
-
Άρθρα Χάρη Θεραπή1 month agoΠώς στήνεται ένα πολιτικό «viral σκάνδαλο»
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ2 weeks agoΜε ψήφους 5-3 απορρίφθηκε η αίτηση Βαρωσιώτου – Προσφυγή στο ΕΔΑΔ
-
Off the Record6 days agoΞεσηκωμός στον Μαζωτό για Μονάδα Αφαλάτωσης
-
Off the Record1 week agoΤο Trident περιμένει ακόμη — και αυτή τη φορά περιμένει εμάς

