Off the Record
Οι Βρετανικές Βάσεις στην Κύπρο και οι νέες γεωπολιτικές ισορροπίες στην Ανατολική Μεσόγειο
Η παρουσία των βρετανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων στην Κύπρο αποτελεί διαχρονικά ένα από τα πλέον ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της γεωπολιτικής πραγματικότητας της Ανατολικής Μεσογείου. Οι κυρίαρχες περιοχές των βάσεων του Ηνωμένου Βασιλείου, που δημιουργήθηκαν μετά τις συμφωνίες που ακολούθησαν την ανεξαρτησία της Κυπριακής Δημοκρατίας το 1960, αποτέλεσαν για δεκαετίες σημαντικό στρατηγικό εργαλείο για το Ηνωμένο Βασίλειο στην περιοχή. Ωστόσο, οι εξελίξεις των τελευταίων ετών δείχνουν ότι το γεωπολιτικό περιβάλλον μεταβάλλεται, ενώ παράλληλα ενισχύεται ο ρόλος της ίδιας της Κυπριακής Δημοκρατίας ως παράγοντα σταθερότητας και συνεργασίας.
Οι βάσεις του Ηνωμένου Βασιλείου στην Κύπρο, κυρίως οι περιοχές του Ακρωτηρίου και της Δεκέλειας, υπήρξαν για δεκαετίες κρίσιμες υποδομές για επιχειρήσεις στη Μέση Ανατολή, στη Βόρεια Αφρική και στην Ανατολική Μεσόγειο. Η γεωγραφική θέση της Κύπρου προσφέρει σημαντικά στρατηγικά πλεονεκτήματα, γεγονός που εξηγεί γιατί η περιοχή παρέμεινε στο επίκεντρο των ενδιαφερόντων μεγάλων δυνάμεων.
Ωστόσο, το διεθνές περιβάλλον αλλάζει. Τα τελευταία χρόνια η Κυπριακή Δημοκρατία έχει προχωρήσει σε μια πολυδιάστατη εξωτερική και αμυντική πολιτική, ενισχύοντας τις συνεργασίες της με σημαντικούς διεθνείς εταίρους. Οι στρατηγικές σχέσεις που έχουν αναπτυχθεί με χώρες όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Γαλλία έχουν οδηγήσει σε νέα δεδομένα στον τομέα της ασφάλειας και της άμυνας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Κεντρικό στοιχείο αυτής της νέας στρατηγικής είναι η αναβάθμιση κρίσιμων υποδομών της Κυπριακής Δημοκρατίας. Η Ναυτική Βάση στο Μαρί, καθώς και η Αεροπορική Βάση Ανδρέας Παπανδρέου, έχουν αποτελέσει αντικείμενο σημαντικών επενδύσεων και σχεδίων εκσυγχρονισμού. Οι αναβαθμίσεις αυτές δεν περιορίζονται μόνο σε τεχνικό επίπεδο· εντάσσονται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο στρατηγικής συνεργασίας που ενισχύει τον ρόλο της Κύπρου ως αξιόπιστου εταίρου για επιχειρήσεις ανθρωπιστικής βοήθειας, αποστολές ασφαλείας και περιφερειακή σταθερότητα.
Η εξέλιξη αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία για την ισορροπία δυνάμεων στην περιοχή. Για δεκαετίες οι βρετανικές βάσεις θεωρούνταν η κύρια δυτική στρατιωτική υποδομή στην Κύπρο. Σήμερα, όμως, η ενίσχυση των κυπριακών στρατιωτικών εγκαταστάσεων δημιουργεί ένα διαφορετικό πλαίσιο συνεργασίας. Αντί να αποτελεί η Κύπρος απλώς τόπο φιλοξενίας ξένων στρατιωτικών υποδομών, μετατρέπεται σταδιακά σε ενεργό κόμβο περιφερειακής ασφάλειας.
Η συνεργασία της Λευκωσίας με συμμάχους της Δύσης εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική που στοχεύει στην ενίσχυση της σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο. Η περιοχή αυτή τα τελευταία χρόνια βρίσκεται στο επίκεντρο διεθνών εξελίξεων λόγω ενεργειακών προοπτικών, γεωπολιτικών ανταγωνισμών και περιφερειακών κρίσεων. Σε αυτό το πλαίσιο, η δυνατότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας να προσφέρει υποδομές και διευκολύνσεις σε εταίρους ενισχύει την διεθνή της θέση.
Παράλληλα, η εξέλιξη αυτή φαίνεται να περιορίζει σε κάποιο βαθμό το αποκλειστικό στρατηγικό πλεονέκτημα που διατηρούσαν στο παρελθόν οι βρετανικές βάσεις. Η ύπαρξη εναλλακτικών υποδομών και συνεργασιών δημιουργεί ένα πιο πολυκεντρικό σύστημα ασφάλειας στην περιοχή. Για μεγάλες δυνάμεις που δραστηριοποιούνται στην Ανατολική Μεσόγειο, οι επιλογές πλέον είναι περισσότερες και η στρατηγική εξάρτηση από μία μόνο υποδομή μειώνεται.
Αυτό δεν σημαίνει ότι οι βρετανικές βάσεις παύουν να έχουν σημασία. Παραμένουν σημαντικό στοιχείο της παρουσίας του Ηνωμένου Βασιλείου στην περιοχή και εξακολουθούν να αποτελούν μέρος του ευρύτερου δυτικού πλαισίου ασφάλειας. Ωστόσο, η δυναμική που αναπτύσσεται τα τελευταία χρόνια υποδηλώνει ότι ο ρόλος τους εντάσσεται πλέον σε ένα ευρύτερο δίκτυο συνεργασιών και υποδομών.
Για την Κυπριακή Δημοκρατία, η εξέλιξη αυτή αποτελεί ευκαιρία αλλά και πρόκληση. Από τη μία πλευρά, η αναβάθμιση των εθνικών υποδομών και η ενίσχυση των στρατηγικών συνεργασιών αυξάνουν το διεθνές της κύρος και ενισχύουν τη γεωπολιτική της σημασία. Από την άλλη πλευρά, απαιτείται προσεκτική και ισορροπημένη διπλωματία ώστε να διατηρηθούν οι σχέσεις συνεργασίας με όλους τους εταίρους.
Η Ανατολική Μεσόγειος βρίσκεται σε μια περίοδο σημαντικών μεταβολών. Σε αυτό το περιβάλλον, η Κύπρος φαίνεται να αναβαθμίζει σταδιακά τον ρόλο της, όχι μόνο ως γεωγραφικό σημείο στρατηγικής σημασίας αλλά και ως ενεργός παράγοντας συνεργασίας και ασφάλειας. Η εξέλιξη των κυπριακών στρατιωτικών υποδομών και η ενίσχυση των διεθνών συνεργασιών αποτελούν μέρος αυτής της νέας πραγματικότητας.
Το επόμενο διάστημα θα δείξει πώς θα διαμορφωθεί η νέα ισορροπία μεταξύ των παραδοσιακών στρατιωτικών παρουσιών στην Κύπρο και των αναδυόμενων δομών συνεργασίας που προωθεί η Λευκωσία. Το βέβαιο είναι ότι η γεωπολιτική σημασία της Κύπρου παραμένει αδιαμφισβήτητη και ότι οι εξελίξεις γύρω από τις στρατιωτικές υποδομές του νησιού θα συνεχίσουν να αποτελούν σημαντικό παράγοντα στις περιφερειακές ισορροπίες.
ΚΡΙΣ ΜΙΧΑΗΛ

Off the Record
Προεδρικές Εκλογές 2028: Τα πρόσωπα, οι ισορροπίες και τα πιθανά σενάρια
Αν και οι προεδρικές εκλογές του 2028 απέχουν ακόμη σχεδόν δύο χρόνια, το πολιτικό σκηνικό στην Κύπρο έχει ήδη εισέλθει σε περίοδο έντονων διεργασιών. Τα κόμματα αξιολογούν τα δεδομένα που διαμορφώθηκαν μετά τις βουλευτικές εκλογές, αναζητούν στρατηγικές συμμαχίες και προετοιμάζονται για μια αναμέτρηση που αναμένεται να επηρεαστεί τόσο από την οικονομία και το Κυπριακό όσο και από τις εσωκομματικές εξελίξεις.
Ένα από τα βασικά ερωτήματα αφορά το κατά πόσο ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, θα διεκδικήσει δεύτερη θητεία. Πολιτικοί αναλυτές θεωρούν πιθανό ένα τέτοιο ενδεχόμενο, εκτιμώντας ότι θα επιδιώξει να διαμορφώσει εκ νέου ένα ευρύ πολιτικό μέτωπο, αντίστοιχο με εκείνο που τον οδήγησε στην εκλογική του νίκη το 2023. Η επιτυχία ενός τέτοιου εγχειρήματος θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την πορεία της διακυβέρνησης, την αντιμετώπιση της ακρίβειας, τις εξελίξεις στο Κυπριακό και τη συνολική εικόνα της οικονομίας.

Στον Δημοκρατικό Συναγερμό οι διεργασίες έχουν ήδη αρχίσει. Η ηγεσία του κόμματος έχει επανειλημμένα διαμηνύσει ότι στρατηγικός στόχος είναι η αυτόνομη διεκδίκηση της Προεδρίας, αποκλείοντας το ενδεχόμενο στήριξης του νυν Προέδρου. Το ενδιαφέρον επικεντρώνεται πλέον στην εσωκομματική διαδικασία για την επιλογή υποψηφίου.
Η Πρόεδρος του κόμματος, Αννίτα Δημητρίου, θεωρείται από πολλούς ως το επικρατέστερο πρόσωπο για να διεκδικήσει το χρίσμα του ΔΗΣΥ. Ωστόσο, στο εσωτερικό του κόμματος διαμορφώνεται ήδη ένα δεύτερο ισχυρό κέντρο ενδιαφέροντος. Ο πρώην πρόεδρος του ΔΗΣΥ, Αβέρωφ Νεοφύτου, έχει ουσιαστικά αρχίσει από τώρα την πολιτική του προετοιμασία, ενισχύοντας το οργανωτικό του επιτελείο και αναπτύσσοντας δίκτυο πολιτικών επαφών σε ολόκληρη την Κύπρο. Ο ίδιος έχει δηλώσει δημόσια ότι προτίθεται να διεκδικήσει το χρίσμα του κόμματος, γεγονός που προδιαγράφει μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα εσωκομματική αναμέτρηση.

Η πιθανή αντιπαράθεση μεταξύ της Αννίτας Δημητρίου και του Αβέρωφ Νεοφύτου αναμένεται να αποτελέσει μία από τις σημαντικότερες πολιτικές εξελίξεις των επόμενων μηνών. Στελέχη και πολιτικοί αναλυτές εκτιμούν ότι η έκβαση αυτής της διαδικασίας θα επηρεάσει όχι μόνο τη συνοχή του ΔΗΣΥ αλλά και τις γενικότερες πολιτικές ισορροπίες ενόψει των προεδρικών εκλογών.

Στο στρατόπεδο του ΑΚΕΛ συνεχίζονται οι διεργασίες για την επιλογή προσωπικότητας που θα μπορούσε να ηγηθεί ενός ευρύτερου προοδευτικού σχήματος. Στόχος της ηγεσίας του κόμματος παραμένει η διαμόρφωση μιας υποψηφιότητας με δυνατότητα να προσελκύσει ψηφοφόρους πέραν των παραδοσιακών κομματικών ορίων και να εξασφαλίσει παρουσία στον δεύτερο γύρο.

Μεταξύ των ονομάτων που συζητούνται συγκαταλέγεται ο Ανδρέας Μαυρογιάννης, ο οποίος διατηρεί στενή πολιτική σχέση με το ΑΚΕΛ και έχει δηλώσει κατά το παρελθόν ότι δεν αποκλείει νέα υποψηφιότητα.

Παράλληλα, στο παρασκήνιο ακούγονται τα ονόματα της Ερατώ Κοζάκου-Μαρκουλλή, καθώς και του πρώην Επιτρόπου της Ευρωπαϊκής Ένωσης Χρίστου Στυλιανίδη, ως προσωπικότητες που θα μπορούσαν να διεκδικήσουν την Προεδρία με τη στήριξη ή την υποστήριξη ευρύτερων προοδευτικών δυνάμεων.

Το μεγάλο ερώτημα των επόμενων δύο ετών είναι κατά πόσο οι πολιτικές δυνάμεις θα οδηγηθούν σε νέες συνεργασίες ή σε πολυδιάσπαση του εκλογικού σώματος. Η πορεία της κυβέρνησης, οι κοινωνικές και οικονομικές πιέσεις, οι εξελίξεις στο Κυπριακό, αλλά και οι εσωκομματικές ισορροπίες θα διαμορφώσουν το τελικό σκηνικό.
Σε αυτό το στάδιο, κανένα αποτέλεσμα δεν μπορεί να θεωρείται προδιαγεγραμμένο. Εκείνο που διαφαίνεται, ωστόσο, είναι ότι η προεκλογική περίοδος έχει ουσιαστικά αρχίσει πολύ νωρίτερα από το αναμενόμενο. Η κινητικότητα του Αβέρωφ Νεοφύτου, η αναμενόμενη υποψηφιότητα της Αννίτας Δημητρίου, οι διεργασίες στο ΑΚΕΛ για την ανάδειξη υποψηφίου και το ενδεχόμενο νέας διεκδίκησης από τον Νίκο Χριστοδουλίδη συνθέτουν ένα πολιτικό σκηνικό που προμηνύει μία από τις πιο ενδιαφέρουσες και αμφίρροπες προεδρικές αναμετρήσεις των τελευταίων δεκαετιών.
Του ΚΡΙΣ ΜΙΧΑΗΛ

Off the Record
Δυσαρέσκεια μέσω facebook δεν λαμβάνεται υπόψη
Η κοινωνική δυσαρέσκεια στην χώρα μας εκφράζεται με την εκτόνωση στις σελίδες κοινωνικής δικτύωσης, όπου η πλειοψηφία των Ευρωττοπουζοκυπραίων έχει την εντύπωση ότι λαμβάνεται υπόψη από τους πολιτικούς. Ούτε καν ασχολούνται και μην έχετε την ψευδαίσθηση ότι σας λαμβάνουν υπόψη ιδιαιτέρως επειδή το παίζετε δημοσιογράφοι στο facebook.
Πάντως έχουμε την υπομονή. Περιμένουμε την στιγμή που θα κάψουν τα κίτρινα εσώρουχα και θα βρουν τα κίτρινα γιλέκα που έχουν καταχωνιασμένα στις αποθήκες. Να μην μας κοροϊδεύουν, τουλάχιστο. Να προσπαθούν να διορθώσουν όλα εκείνα που ταλαιπωρούν τους πολίτες. Πληρώνονται αδρά για να προστατεύουν τους πολίτες και να μην κλαψουρίζουν εκ των υστέρων και να πετάνε εκβιασμούς και αερολογίες όταν τους ανακοινώνουν ότι δεν θα τους ανανεώσουν το συμβόλαιο.
Απαιτήστε από τον κοινοτάρχη της γειτονιάς σας έως τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας να αναβαθμίσουν το επίπεδο ζωής σας. Δεν είναι ανάγκη να φορέστε κίτρινα γιλέκα αφού νοιώθετε άβολα και τα θεωρείται χωριάτικη ενδυμασία. Βάλτε τα γαλάζια, τα κόκκινα , τα πράσινα σας( του ΕΛΑΜ ταιριάζουν στην προκειμένη γιατί είναι τα πρόστυχα τα μαύρα) ή όποιας απόχρωσης θέλετε αλλά επιτέλους δείξετε ότι έχετε σφυγμό. Ότι υπάρχετε.
Οκ. Ουτοπική προσέγγιση .
ΟΛΙΒΟΣ
Off the Record
Οι πολιτικές καινοτομίες και ο Φειδίας
Οι πολιτικοί αναλυτές και ιστοριογράφοι θα έχουν αρκετό υλικό για να διαμορφώσουν τα πονήματα τους από την δράση όσων απασχολούνται με τα κόμματα της Κύπρου και ιδιαίτερα της προσπάθειας που καταβάλουν να μας πείσουν ότι κάνουν ανοίγματα είτε με την μορφή νέων δυνάμεων,- κοινωνικής συμμαχίας είτε με κατ’ επιλογήν (αριστίνδην) υποψηφίους ή και με τις επονομαζόμενες προσωπικότητες .
Η δημιουργία, η πορεία και η κατάκτηση της εξουσίας, θα αποτελέσουν πηγή έμπνευσης αρκετών μελετών και σχετικών εγχειριδίων πολιτικής. Προφανώς και έφεραν στην πολιτική ζωή, όχι μόνο της Κύπρου, αλλά την παγκόσμια, αρκετές καινοτομίες που αξίζει τον κόπο να παρατηρηθούν και αναλυθούν.
Λόγω και της επικαιρότητας μια εκ των καινοτομιών που συζητείται είναι και οι επονομαζόμενες, συνιστώσες, όπως του Φειδία Παναγιώτου που μάζεψε όσους βρήκε στο δρόμο και μας είπε ότι έκανε κόμμα…
ΟΛΙΒΟΣ
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ4 weeks agoΠόρισμα καταπέλτης για το “Κράτος-Μαφία” για 15 φυσικά και νομικά πρόσωπα
-
ΓΕΩΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ4 weeks agoΤουρκική εφημερίδα κάνει λόγο για «ισραηλινή κατάληψη» στην Κύπρο
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ1 month agoΑννίτα Δημητρίου: Επανεκλογή στην Προεδρία της Βουλής με 29 ψήφους
-
ΠΟΛΙΤΙΚΗ4 weeks agoΠόρισμα «Κράτος Μαφία»: Πρώτα ενημερώνεται ο Αναστασιάδης, μετά η δημοσιοποίηση
-
ΠΟΛΙΤΙΚΗ4 weeks agoΜήνυμα ΔΗΠΑ προς Παπαδόπουλο: «Αναμένουμε την πρόσκληση» – Ανοικτοί σε συνεργασία αλλά με όρους
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ1 month agoΚατέρρευσε το αφήγημα της «Σάντη» – Εκτεθειμένος ο Δρουσιώτης, ανοίγει ο κύκλος των ευθυνών
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ4 weeks agoΣτο φως νέες λεπτομέρειες για την υπόθεση Χαμάς σε Ελλάδα και Κύπρο
-
MILITAIRE4 weeks agoΗ σκοτεινή Ευρώπη, μια ιστορία εγκλημάτων! Ηλίας Παπαναστασίου
-
50 +1 χρόνια μετά1 month agoΣτο καλό αγαπητέ Πάνο
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ4 weeks agoΟυκρανικό ΥΠΕΞ: Δεν παραιτήθηκε ο πρέσβης στην Κύπρο – Είχε ήδη δρομολογηθεί η ανάκλησή του






