Off the Record
Παγκόσμια διακυβέρνηση: γιατί αφορά και τους μικρούς
Υπάρχουν συζητήσεις που μοιάζουν μακρινές. Τις φανταζόμαστε σε αίθουσες κορυφαίων συνόδων, ανάμεσα σε μεγάλες δυνάμεις. Η παγκόσμια διακυβέρνηση είναι μία από αυτές. Κι όμως, λίγα ζητήματα αφορούν τόσο άμεσα μια μικρή χώρα όσο ο τρόπος με τον οποίο οργανώνεται και λειτουργεί ο κόσμος γύρω της.
Φέτος η Κίνα δημοσίευσε μια Λευκή Βίβλο με τίτλο «Πιο Δίκαιη και Ισότιμη Παγκόσμια Διακυβέρνηση». Το κείμενο αποτυπώνει την Πρωτοβουλία για την Παγκόσμια Διακυβέρνηση, την οποία είχε παρουσιάσει ο Κινέζος Πρόεδρος Σι Τζινπίνγκένα χρόνο πριν. Σύμφωνα με τη Λευκή Βίβλο, η πρωτοβουλία έχει ήδη λάβει τη στήριξη σχεδόν 160 κρατών και διεθνών οργανισμών.
Η πρόταση στηρίζεται σε πέντε αρχές. Την κυριαρχική ισότητα των κρατών. Τον σεβασμό του διεθνούς δικαίου. Την πολυμέρεια. Την ανθρωποκεντρική προσέγγιση. Και την έμφαση σε πράξεις με απτά αποτελέσματα. Στη διατύπωσή τους, τα κράτη αντιμετωπίζονται ως ίσα, ανεξαρτήτως μεγέθους ή ισχύος. Ο ρόλος του ΟΗΕ παραμένει κεντρικός.
Εδώ είναι το σημείο που με κάνει, ως Κύπριο, να σταθώ. Μια μικρή χώρα δεν έχει τη δυνατότητα να επιβάλει τη θέλησή της. Η ασφάλειά της δεν στηρίζεται στη δύναμη αλλά στους κανόνες. Στο διεθνές δίκαιο, στους θεσμούς, στην αρχή ότι η φωνή του μικρού μετρά όσο και του μεγάλου. Ό,τι ενισχύει αυτή την αρχή, μας αφορά άμεσα. Ό,τι την αποδυναμώνει, μας εκθέτει.
Η πρόταση όμως δεν εξαντλείται στις αρχές. Έχει και μια πρακτική διάσταση που αξίζει προσοχής. Η Κίνα μιλά για συνεργασία με μετρήσιμα αποτελέσματα. Σε τομείς όπως η πράσινη ενέργεια, η ψηφιακή οικονομία, η τεχνητή νοημοσύνη, η υγεία. Ανακοίνωσε, για παράδειγμα, 5.000 εγχειρήσεις καταρράκτη και 10.000 προληπτικούς ελέγχους για τον καρκίνο προς όφελος χωρών-εταίρων της. Η διπλωματία που παράγει απτό όφελος για τον απλό πολίτη είναι μια πρακτική που κάθε κράτος μπορεί να μελετήσει.
Τι σημαίνει αυτό για την Κυπριακή Δημοκρατία. Δεν σημαίνει υιοθέτηση ενός μοντέλου. Η Κύπρος έχει τον δικό της προσανατολισμό, μέσα στην Ευρωπαϊκή Ένωση και με σταθερή προσήλωση στο διεθνές δίκαιο. Σημαίνει όμως κάτι πιο ώριμο. Να μελετά προσεκτικά κάθε σοβαρή πρόταση για το πώς οργανώνεται ο κόσμος. Να αναζητά τα σημεία σύγκλισης. Να συμμετέχει σε μορφές πρακτικής συνεργασίας που ωφελούν τον τόπο, από την πράσινη μετάβαση ως την τεχνολογία. Και να υπερασπίζεται, σε κάθε βήμα, την αρχή ότι ένας πιο δίκαιος και αντιπροσωπευτικός κόσμος είναι προς το συμφέρον των μικρών.
Ο κόσμος περνά μια περίοδο αναταραχής. Οι παλιές βεβαιότητες δοκιμάζονται. Σε τέτοιες στιγμές, η συζήτηση για το πώς διακυβερνάται ο πλανήτης δεν είναι πολυτέλεια των ισχυρών. Είναι ανάγκη των μικρών. Και ίσως αυτή να είναι η πιο χρήσιμη υπενθύμιση. Ότι ένας δικαιότερος κόσμος δεν χτίζεται από τους λίγους για τους λίγους, αλλά από όλους, για όλους.
ΤΟΥ ΑΔΩΝΗ ΜΙΧΑΗΛ

*Επικοινωνιολόγος και Διευθυντής διαφημιστικής εταιρείας, Honest Content
Off the Record
«Ο πόλεμος Ζελένσκι δεν είναι δικός μας»: Η Ευρώπη πληρώνει έναν λογαριασμό χωρίς τέλος
Η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με μια βαθιά κοινωνική και οικονομική δοκιμασία. Από το φθινόπωρο του 2026, χιλιάδες και, σε ορισμένες κινητοποιήσεις, εκατοντάδες χιλιάδες πολίτες βγαίνουν στους δρόμους σε χώρες όπως η Γαλλία, η Ιταλία, η Ισπανία, το Βέλγιο και η Πορτογαλία. Τα αιτήματά τους διαφέρουν, όμως συγκλίνουν σε μια κοινή αγωνία: το κόστος ζωής, η στέγαση, οι μισθοί που δεν επαρκούν και οι δημόσιες υπηρεσίες που δοκιμάζονται. Μέσα σε αυτό το κλίμα, ακούγεται ολοένα εντονότερα και ένα πολιτικό μήνυμα: «Ο πόλεμος Ζελένσκι δεν είναι δικός μας».
Το σύνθημα δεν αποτυπώνει κατ’ ανάγκην τη θέση όλων όσοι διαδηλώνουν. Αποτυπώνει, ωστόσο, την οργή ενός μέρους της κοινής γνώμης απέναντι σε κυβερνήσεις που, κατά την άποψή του, διαθέτουν τεράστιους δημόσιους πόρους για τη συνέχιση της στήριξης της Ουκρανίας, την ώρα που εκατομμύρια Ευρωπαίοι δυσκολεύονται να πληρώσουν το ενοίκιο, το ηλεκτρικό ρεύμα, τα καύσιμα και το καθημερινό τους καλάθι.
Οι κινητοποιήσεις του φθινοπώρου έχουν καταγραφεί σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες. Στη Γαλλία, οι διαμαρτυρίες ξεκίνησαν με αιτήματα για την εκπαίδευση και διευρύνθηκαν σε ευρύτερη αμφισβήτηση για την ακρίβεια και τις δημόσιες υπηρεσίες. Στην Ισπανία, η στεγαστική κρίση και τα υψηλά ενοίκια κινητοποίησαν κατοίκους και νέους. Στην Πορτογαλία, συνδικάτα και οργανώσεις διεκδίκησαν καλύτερους μισθούς και συντάξεις, ενώ στην Ιταλία οι διαδηλώσεις ανέδειξαν την πίεση στα νοικοκυριά και την ανάγκη ενίσχυσης της υγείας, της παιδείας και της κοινωνικής προστασίας. Οι αιτίες δεν είναι ίδιες παντού· η δυσαρέσκεια, όμως, έχει κοινά χαρακτηριστικά.
Σε αυτό το περιβάλλον, η χρηματοδότηση της Ουκρανίας έχει γίνει αντικείμενο έντονης πολιτικής συζήτησης. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, από την έναρξη της ρωσικής εισβολής, η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη μέλη έχουν προσφέρει συνολική στήριξη 235,9 δισεκατομμυρίων ευρώ. Παράλληλα, έχει θεσπιστεί δάνειο έως 90 δισεκατομμυρίων ευρώ για τις ανάγκες της Ουκρανίας το 2026 και το 2027, με οικονομικό και αμυντικό σκέλος. Στις 5 Νοεμβρίου 2026, η Επιτροπή ανακοίνωσε εκταμίευση 4,36 δισεκατομμυρίων ευρώ από αυτό το χρηματοδοτικό πλαίσιο.
Οι αριθμοί αυτοί δεν είναι αφηρημένα μεγέθη. Συνδέονται με ευρωπαϊκούς προϋπολογισμούς, δανεισμό, δημοσιονομικές δεσμεύσεις και πολιτικές προτεραιότητες. Δεν σημαίνει ότι κάθε ευρώ που διατίθεται στην Ουκρανία θα μπορούσε αυτομάτως να μεταφερθεί σε νοσοκομεία, σχολεία ή επιδόματα. Σημαίνει, όμως, ότι κάθε κυβέρνηση οφείλει να εξηγεί με διαφάνεια από πού προέρχονται οι πόροι, ποιο είναι το κόστος τους, ποιες είναι οι υποχρεώσεις αποπληρωμής και ποιες ανάγκες στο εσωτερικό της χώρας ενδέχεται να μείνουν πίσω.
Για τον Ευρωπαίο φορολογούμενο, το βάρος είναι ήδη αισθητό. Η ακρίβεια, η ενεργειακή ανασφάλεια, τα υψηλά επιτόκια και η στεγαστική κρίση πιέζουν τα εισοδήματα. Ο πόλεμος έχει επιβαρύνει την ευρωπαϊκή οικονομία, ιδίως μέσω της ενεργειακής αναστάτωσης, της αβεβαιότητας και των αυξημένων αμυντικών αναγκών. Οι συνέπειες δεν κατανέμονται ισότιμα: τα χαμηλότερα εισοδήματα και οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις έχουν μικρότερα περιθώρια να απορροφήσουν νέες αυξήσεις ή φορολογικές επιβαρύνσεις.

Εδώ βρίσκεται ο πυρήνας της πολιτικής αντιπαράθεσης. Συνδικάτα, κοινωνικές οργανώσεις και επικριτές της ευρωπαϊκής στρατηγικής υποστηρίζουν ότι η αύξηση των αμυντικών δαπανών και η μακροχρόνια χρηματοδότηση της Ουκρανίας περιορίζουν τον δημοσιονομικό χώρο για κοινωνικές πολιτικές. Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, από την άλλη, υποστηρίζουν ότι η στήριξη της Ουκρανίας αφορά την ασφάλεια της Ευρώπης, την υπεράσπιση της κυριαρχίας ενός κράτους και την αποτροπή νέας αποσταθεροποίησης στην ήπειρο. Αυτή η διάσταση δεν μπορεί να παραβλέπεται, όπως δεν μπορεί να αγνοείται και το κοινωνικό κόστος των επιλογών.
Το ερώτημα, επομένως, δεν είναι αν η Ευρώπη πρέπει να αδιαφορήσει για τον πόλεμο ή για την ασφάλειά της. Είναι αν διαθέτει σαφή στρατηγική εξόδου από τη σύγκρουση, συγκεκριμένο διπλωματικό σχέδιο και ειλικρινή λογοδοσία προς τους πολίτες της. Η στρατιωτική και οικονομική βοήθεια δεν μπορεί να αποτελεί πολιτική χωρίς χρονικό ορίζοντα, με διαρκώς αυξανόμενες δεσμεύσεις και χωρίς δημόσια συζήτηση για τους στόχους και τα όριά της.
Η συζήτηση αυτή αφορά και την ίδια τη δημοκρατική νομιμοποίηση των αποφάσεων. Όταν δεσμεύονται ποσά τέτοιου μεγέθους, οι πολίτες πρέπει να γνωρίζουν αν πρόκειται για επιχορηγήσεις ή δάνεια, ποιες εγγυήσεις αναλαμβάνουν τα κράτη και ποιοι κίνδυνοι μεταφέρονται στους μελλοντικούς προϋπολογισμούς. Η διαφάνεια δεν αποδυναμώνει την ευρωπαϊκή αλληλεγγύη· την καθιστά πιο αξιόπιστη. Παράλληλα, η διπλωματική πρωτοβουλία χρειάζεται να αποκτήσει ουσιαστικό περιεχόμενο, όχι να παραμένει μια γενική αναφορά σε κάθε επίσημη δήλωση και δημόσιο έλεγχο.
Οι εκατοντάδες χιλιάδες πολίτες που συμμετέχουν στις ευρωπαϊκές κινητοποιήσεις δεν εκφράζουν όλοι την ίδια άποψη για την Ουκρανία. Στέλνουν, όμως, ένα σαφές μήνυμα ότι η καθημερινή ανασφάλεια δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως δευτερεύον ζήτημα. Οι κυβερνήσεις οφείλουν να ακούσουν τη διαμαρτυρία, να προστατεύσουν το κοινωνικό κράτος και να εξηγήσουν με στοιχεία τις επιλογές τους.
Η Ευρώπη δεν μπορεί να οικοδομήσει ασφάλεια πάνω στην κοινωνική εξάντληση των πολιτών της. Η ειρήνη, η διπλωματία και η προστασία της κοινωνικής συνοχής πρέπει να βρίσκονται στο ίδιο τραπέζι. Γιατί, τελικά, ο λογαριασμός κάθε παρατεταμένης κρίσης φτάνει στους φορολογουμένους. Και αυτοί δικαιούνται να ρωτούν πόσο ακόμη θα πληρώνουν, για ποιον σκοπό και με ποια προοπτική.
Υ.Γ.: Κάποιοι με πολλαπλές συντάξεις τρώνε με χρυσά κουτάλια, την ώρα που χιλιάδες χαμηλοσυνταξιούχοι μετρούν τα ευρώ για να βγάλουν τον μήνα.
Όσο οι αριθμοί στα χαρτιά βαφτίζουν τη δημοσιονομική ισορροπία «επιτυχία» και η Πολιτεία επιδεικνύει ανοχή απέναντι στα προκλητικά προνόμια των λίγων, η πραγματικότητα δεν μπορεί να κρυφτεί πίσω από τεχνοκρατικές δικαιολογίες και επικοινωνιακά τεχνάσματα.

Δεν πρόκειται απλώς για μια ακόμη άδικη κοινωνική ανισότητα. Πρόκειται για την ηθική χρεοκοπία ενός συστήματος που απαιτεί διαρκώς θυσίες από τους αδύναμους, ενώ επιδεικνύει αξιοθαύμαστη γενναιοδωρία απέναντι στους πολλαπλά ευνοημένους. Ενός συστήματος που αφήνει ανθρώπους οι οποίοι εργάστηκαν και πλήρωναν εισφορές μια ολόκληρη ζωή να αγωνιούν για την επιβίωσή τους, την ίδια ώρα που κάποιοι απολαμβάνουν πολλαπλές συντάξεις και προνόμια.
Χιλιάδες χαμηλοσυνταξιούχοι στην Κύπρο βρίσκονται αντιμέτωποι με τη φτώχεια, την ακρίβεια και την ανασφάλεια. Άνθρωποι που δεν ζητούν προνόμια, αλλά το αυτονόητο: να μπορούν να ζήσουν με αξιοπρέπεια. Και απέναντί τους ένα σύστημα που μοιάζει να έχει χάσει κάθε αίσθηση κοινωνικής δικαιοσύνης.
Όταν η αξιοπρέπεια των ηλικιωμένων μετατρέπεται σε δημοσιονομικό κόστος, ενώ τα προνόμια των ισχυρών παραμένουν ανέγγιχτα, το πρόβλημα δεν είναι πλέον μόνο οικονομικό. Είναι βαθύτατα πολιτικό, κοινωνικό και ηθικό.
Αυτό δεν είναι κοινωνικό κράτος δικαίου. Είναι ένα σύστημα δύο μέτρων και δύο σταθμών, όπου για τους πολλούς επιφυλάσσονται περικοπές και στερήσεις και για τους λίγους εξασφαλίζονται προνόμια.
Καμαρώστε το κράτος δικαίου!
ΤΟΥ ΚΡΙΣ ΜΙΧΑΗΛ

Off the Record
Ο Τέως Μητροπολίτης Πάφου Τυχικός θέτει σε κίνδυνο τις άριστες σχέσεις της Εκκλησίας της Κύπρου με το Βατικανό
Η κυπριακή κοινωνία εξακολουθεί να παρακολουθεί με έντονο προβληματισμό την υπόθεση του τέως Μητροπολίτη Πάφου Τυχικού, ο οποίος εξέπεσε του μητροπολιτικού θρόνου το 2025 και εξακολουθεί να βρίσκεται σε καθεστώς αργίας. Το ζήτημα παραμένει στην επικαιρότητα, με τις πρόσφατες εξελίξεις αρχές Νοεμβρίου να επιβεβαιώνουν ότι η υπόθεση εξελίσσεται σε μια παρατεταμένη εκκλησιαστική και κοινωνική εκκρεμότητα.
Η ηγεσία της Εκκλησίας της Κύπρου εκφράζει έντονη ανησυχία για τη στάση του Τυχικού, ιδιαίτερα σε σχέση με τις επαφές του με αποτειχιστικούς κύκλους και ομάδες πιστών που έχουν διακόψει την εκκλησιαστική κοινωνία και τη μνημόνευση της επίσημης εκκλησιαστικής ηγεσίας. Πρόκειται για μια εξέλιξη που προκαλεί εύλογο προβληματισμό, καθώς αγγίζει ζητήματα εκκλησιαστικής ενότητας και κανονικής τάξης.
Ο Αρχιεπίσκοπος Κύπρου Γεώργιος έχει δηλώσει δημόσια ότι η Εκκλησία δεν μπορεί να συνεχίσει να ζει με αυτή την εκκρεμότητα. Έχει επισημάνει ότι ένας επίσκοπος που βρίσκεται σε αργία οφείλει να λογοδοτεί στην Ιερά Σύνοδο και δεν μπορεί να κινείται ανεξέλεγκτα στην Κύπρο και την Ελλάδα, χωρίς να ενημερώνει την εκκλησιαστική του αρχή. Μάλιστα, σύμφωνα με τις δημόσιες τοποθετήσεις της εκκλησιαστικής ηγεσίας, του έχει ζητηθεί να συναντηθεί με τον Αρχιεπίσκοπο και να ξεκαθαρίσει τη θέση του απέναντι στις συγκεκριμένες δοξασίες και πρακτικές.
Από την πλευρά του, ο Τυχικός αποφεύγει να παρουσιαστεί ενώπιον της Ιεράς Συνόδου, επικαλούμενος, μεταξύ άλλων, έλλειψη εμπιστοσύνης στη διαδικασία. Με επιστολή του ζητά διευκρινίσεις ως προς το εάν αντιμετωπίζει νέες κατηγορίες, ενώ παράλληλα ζητά την άδεια να επανέλθει στην ιερατική λειτουργία. Για το τελευταίο ζήτημα έχει προσφύγει και ενώπιον της πολιτικής δικαιοσύνης.
Την ίδια ώρα, μια μικρή ομάδα πιστών στην Πάφο εξακολουθεί να τον υποστηρίζει. Οι υποστηρικτές του θεωρούν ότι η απομάκρυνσή του υπήρξε αυθαίρετη και ότι ο ίδιος διώκεται επειδή, κατά την άποψή τους, επέλεξε να παραμείνει πιστός στην ορθόδοξη παράδοση. Ενδεικτικό του κλίματος που επικρατεί ήταν τα γεγονότα κατά τη χειροτονία του νέου Μητροπολίτη Πάφου Γρηγορίου, το καλοκαίρι του 2026, όταν συγκεντρωμένοι υποστηρικτές του Τυχικού φώναζαν συνθήματα όπως «ανάξιος» για τον νέο Μητροπολίτη.
Είναι πλέον σαφές ότι η υπόθεση δεν έχει ξεχαστεί. Αντίθετα, εξακολουθεί να προκαλεί εντάσεις και να διχάζει μερίδα των πιστών, ενώ η ευρύτερη κοινωνία παρακολουθεί με δυσφορία τη συνεχιζόμενη αντιπαράθεση. Πολλοί είναι εκείνοι που εκτιμούν ότι η παρατεταμένη αυτή κατάσταση έχει κουράσει τόσο την Εκκλησία όσο και τους πιστούς, οι οποίοι αναμένουν από την εκκλησιαστική ηγεσία να δώσει οριστική λύση.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν, σύμφωνα με εκκλησιαστικούς κύκλους, οι επιπτώσεις που ενδέχεται να έχουν οι ενέργειες και οι δημόσιες τοποθετήσεις του Τυχικού στις σχέσεις της Εκκλησίας της Κύπρου με το Βατικανό. Οι σχέσεις αυτές έχουν οικοδομηθεί με προσπάθειες πολλών ετών και αποτελούν σημαντικό κεφάλαιο για τον διαχριστιανικό διάλογο και την παρουσία της Κύπρου στον ευρύτερο εκκλησιαστικό χώρο. Δεν θα πρέπει, επομένως, να τίθενται σε δοκιμασία εξαιτίας προσωπικών αντιπαραθέσεων ή εκκλησιαστικών εκκρεμοτήτων.
Η Εκκλησία της Κύπρου καλείται να διαφυλάξει την ενότητά της, την αξιοπιστία της και τις διεθνείς εκκλησιαστικές σχέσεις της. Η υπόθεση Τυχικού πρέπει να αντιμετωπιστεί με σαφήνεια, θεσμική υπευθυνότητα και σεβασμό στους εκκλησιαστικούς κανόνες, ώστε να μην παρατείνεται μια κατάσταση που προκαλεί αναστάτωση και επιβαρύνει την εκκλησιαστική ζωή.
Υ.Γ.: Το ΑΚΕΛ θέτει σε κίνδυνο την εθνική ασφάλεια της χώρας
Η στάση του ΑΚΕΛ απέναντι στις διεθνείς συμμαχίες και τις στρατηγικές επιλογές της Κυπριακής Δημοκρατίας αποτελεί αντικείμενο έντονης πολιτικής αντιπαράθεσης. Ο Δημοκρατικός Συναγερμός και άλλοι πολιτικοί κύκλοι έχουν ασκήσει κριτική στο κόμμα, υποστηρίζοντας ότι οι θέσεις του στην εξωτερική πολιτική ενδέχεται να υπονομεύσουν σημαντικές στρατηγικές συνεργασίες της χώρας.
Ειδικότερα, η αρνητική στάση του ΑΚΕΛ απέναντι σε χώρες όπως το Ισραήλ και οι Ηνωμένες Πολιτείες προκαλεί αντιδράσεις από όσους θεωρούν ότι οι δύο αυτές χώρες αποτελούν σημαντικούς εταίρους για την Κύπρο, ιδιαίτερα στους τομείς της ασφάλειας, της ενέργειας και της περιφερειακής συνεργασίας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η κριτική που διατυπώνεται είναι ότι η ιδεολογική προσέγγιση του ΑΚΕΛ, η οποία διατηρεί παραδοσιακά επιφυλακτική στάση απέναντι στη Δύση και ιδιαίτερα απέναντι στο Ισραήλ, ενδέχεται να περιορίζει τα διπλωματικά και στρατηγικά ερείσματα της Κυπριακής Δημοκρατίας. Παράλληλα, τίθενται ερωτήματα για το κατά πόσο ορισμένες πολιτικές τοποθετήσεις του κόμματος ευθυγραμμίζονται, έστω και ως προς τις συνέπειές τους, με θέσεις περιφερειακών δυνάμεων και οργανώσεων που αντιτίθενται στα δυτικά συμφέροντα.
Η Κύπρος βρίσκεται σε μια ιδιαίτερα ευαίσθητη γεωπολιτική περιοχή και αντιμετωπίζει διαρκώς την απειλή του τουρκικού επεκτατισμού. Η συνεργασία με κράτη που μπορούν να συμβάλουν στην ασφάλεια και τη σταθερότητα της περιοχής δεν αποτελεί πολυτέλεια, αλλά στρατηγική αναγκαιότητα. Η σχέση Κύπρου και Ισραήλ αποκτά, υπό αυτό το πρίσμα, ιδιαίτερη σημασία.
Το ΑΚΕΛ έχει ασφαλώς το δικαίωμα να ασκεί κριτική στην κυβερνητική εξωτερική πολιτική. Ωστόσο, κάθε πολιτική δύναμη οφείλει να σταθμίζει τις συνέπειες των θέσεων της για τα εθνικά συμφέροντα. Η εθνική ασφάλεια και η διατήρηση ισχυρών διεθνών συμμαχιών πρέπει να υπερβαίνουν τις κομματικές και ιδεολογικές αντιπαραθέσεις.
ΤΟΥ ΚΡΙΣ ΜΙΧΑΗΛ

Off the Record
Ολγκίν: Ακόμη μία αναξιόπιστη απεσταλμένη του Γ.Γ. του ΟΗΕ στην Κύπρο
Η κριτική προς την πολιτική των ίσων αποστάσεων που ακολουθούν τα Ηνωμένα Έθνη στο Κυπριακό αποτελεί διαχρονικό σημείο τριβής στην κυπριακή πολιτική σκηνή. Εδώ και δεκαετίες, η ελληνοκυπριακή πλευρά διαπιστώνει ότι οι εκθέσεις, οι δηλώσεις και οι διπλωματικές τοποθετήσεις του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ συχνά διαμορφώνονται με τρόπο που δημιουργεί την εντύπωση εξίσωσης των ευθυνών μεταξύ της Κυπριακής Δημοκρατίας και της Τουρκίας. Μια προσέγγιση που, αντί να συμβάλλει στην αποκατάσταση της διεθνούς νομιμότητας, κινδυνεύει να διαιωνίζει το αδιέξοδο και να υποβαθμίζει τις πραγματικές διαστάσεις του Κυπριακού.
Η παρουσία της προσωπικής απεσταλμένης του Γενικού Γραμματέα, κυρίας Μαρίας ΆνχελαΟλγκίν, αντί να δημιουργεί προσδοκίες για μια διαφορετική διπλωματική προσέγγιση, προκαλεί ολοένα περισσότερα ερωτήματα και έντονη δυσφορία στη Λευκωσία. Οι συνεχείς δημόσιες τοποθετήσεις της, οι παραινέσεις προς την κυπριακή ηγεσία και η στάση της απέναντι στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Νίκο Χριστοδουλίδη, δημιουργούν την εντύπωση ότι η πίεση ασκείται περισσότερο προς την πλευρά που υπερασπίζεται το συμφωνημένο πλαίσιο λύσης παρά προς εκείνη που επιμένει σε απαράδεκτες αξιώσεις.
Το Κυπριακό, όμως, δεν είναι μια συνηθισμένη διαφορά μεταξύ δύο ισότιμων πλευρών. Είναι ένα διεθνές ζήτημα που χαρακτηρίζεται από την τουρκική στρατιωτική κατοχή, την παραβίαση της κυριαρχίας της Κυπριακής Δημοκρατίας και τη συνεχιζόμενη προσπάθεια δημιουργίας νέων τετελεσμένων.
Η Τουρκία εισέβαλε, διατηρεί στρατεύματα στο νησί και εξακολουθεί να προβάλλει την απαίτηση για λύση δύο κρατών, σε αντίθεση με το συμφωνημένο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών.
Κι όμως, η κυρία Ολγκίν επιμένει να επαναλαμβάνει ότι η λύση εξαρτάται από τους δύο ηγέτες. Μια διατύπωση που μπορεί να ακούγεται διπλωματικά ουδέτερη, αλλά στην πραγματικότητα παραλείπει μια κρίσιμη παράμετρο: χωρίς την πολιτική βούληση της Άγκυρας, καμία ουσιαστική διαπραγμάτευση δεν μπορεί να προχωρήσει. Η Τουρκία δεν είναι ένας αόρατος παράγοντας. Είναι η δύναμη που καθορίζει σε μεγάλο βαθμό τις εξελίξεις στην κατεχόμενη περιοχή και επηρεάζει καθοριστικά την πολιτική της τουρκοκυπριακής ηγεσίας.
Επομένως, το ερώτημα είναι απλό: Γιατί η δημόσια πίεση προς τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη εμφανίζεται τόσο έντονη, ενώ η αντίστοιχη πίεση προς την Τουρκία δεν έχει την ίδια σαφήνεια και αποφασιστικότητα; Γιατί η άρνηση της Λευκωσίας να αποδεχθεί τις τουρκικές αξιώσεις παρουσιάζεται ως εμπόδιο στην πρόοδο, όταν αποτελεί στοιχειώδη υπεράσπιση της διεθνούς νομιμότητας και των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας;
Η κυρία Ολγκίν οφείλει να αντιληφθεί ότι η αντικειμενικότητα δεν σημαίνει ίσες αποστάσεις από όλους ανεξαρτήτως ευθυνών. Σημαίνει συνέπεια απέναντι στις αρχές, σεβασμό στο διεθνές δίκαιο και σαφή αναφορά σε εκείνους που παραβιάζουν τη νομιμότητα. Διαφορετικά, η διπλωματική ουδετερότητα μετατρέπεται σε πολιτική εξισορρόπηση που ευνοεί τη διαιώνιση της κατοχής.
Ιδιαίτερα προβληματική είναι και η αναφορά της απεσταλμένης στις επαφές της με την κοινωνία των πολιτών. Η κυρία Ολγκίν παρουσιάζει αυτές τις συναντήσεις ως σημαντικό στοιχείο της προσπάθειάς της να κατανοήσει τις κοινωνικές αντιλήψεις και τις προσδοκίες για το μέλλον της Κύπρου. Ωστόσο, προκύπτουν εύλογα ερωτήματα: Ποιοι επιλέγονται για αυτές τις επαφές; Ποια είναι τα κριτήρια εκπροσώπησης; Και κατά πόσο ακούγονται οι φωνές των προσφύγων, των εκτοπισμένων, των κατοίκων των κατεχόμενων περιοχών και των ανθρώπων που εξακολουθούν να βιώνουν καθημερινά τις συνέπειες της τουρκικής κατοχής;
Η κοινωνία των πολιτών δεν μπορεί να αποτελεί ένα επιλεκτικό σύνολο συνομιλητών που εξυπηρετεί τη δημιουργία μιας συγκεκριμένης πολιτικής εικόνας. Ούτε μπορεί να χρησιμοποιείται ως άλλοθι για την παράκαμψη θεσμικών εκπροσώπων και οργανωμένων φορέων που έχουν άμεση σχέση με το Κυπριακό. Η πραγματική κοινωνία της Κύπρου δεν αποτελείται μόνο από όσους συμφωνούν με τις διπλωματικές προσεγγίσεις της απεσταλμένης. Περιλαμβάνει ανθρώπους που έχασαν τις περιουσίες τους, πρόσφυγες που περιμένουν την επιστροφή τους και δήμους που εξακολουθούν να εκπροσωπούν κατεχόμενες περιοχές.
Και εδώ ανακύπτει ένα ακόμη σοβαρό ζήτημα, το οποίο αφορά την καταγγελλόμενη στάση της κυρίας Ολγκίν απέναντι στον Δήμαρχο Αμμοχώστου. Σύμφωνα με όσα αναφέρει ο Δήμος, εδώ και περίπου έναν χρόνο επιχειρεί να εξασφαλίσει συνάντηση μαζί της, χωρίς ουσιαστική ανταπόκριση. Εάν αυτή η καταγγελία επιβεβαιώνεται, τότε η στάση της απεσταλμένης απαιτεί άμεσες και πειστικές εξηγήσεις.
Η Αμμόχωστος δεν είναι μια οποιαδήποτε κατεχόμενη περιοχή. Είναι σύμβολο της τουρκικής εισβολής, της προσφυγιάς, της παραβίασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της συνεχιζόμενης αδικίας.
Ο Δήμαρχος Αμμοχώστου εκπροσωπεί έναν ιστορικό δήμο, τους εκτοπισμένους κατοίκους του και την απαίτηση επιστροφής της πόλης στους νόμιμους κατοίκους της. Δεν αποτελεί έναν περιθωριακό συνομιλητή, αλλά θεσμικό εκπρόσωπο μιας πόλης που εξακολουθεί να βρίσκεται υπό κατοχή.
Το ίδιο ζήτημα, σύμφωνα με τις καταγγελίες, αφορά και άλλους κατεχόμενους δήμους. Είναι δυνατόν μια απεσταλμένη του ΟΗΕ να διαφημίζει τις επαφές της με την κοινωνία των πολιτών, αλλά να μην έχει ουσιαστική επικοινωνία με θεσμικούς εκπροσώπους των κατεχόμενων περιοχών; Είναι δυνατόν να αναζητείται η κοινωνική διάσταση του Κυπριακού, την ώρα που οι δήμοι που εκπροσωπούν την προσφυγιά και την κατοχή αισθάνονται ότι παραμένουν στο περιθώριο;
Η Αμμόχωστος δεν μπορεί να βρίσκεται εκτός της διπλωματικής ατζέντας. Οι κατεχόμενοι δήμοι δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται ως ανεπιθύμητοι συνομιλητές. Και η κυρία Ολγκίν οφείλει να εξηγήσει γιατί δεν ανταποκρίνεται σε αυτές τις θεσμικές προσπάθειες, εφόσον πράγματι ισχύουν όσα καταγγέλλονται.
Η προσωπική απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα δεν είναι κυβερνήτης της Κύπρου. Δεν έχει εντολή να επιβάλλει πολιτικές επιλογές ούτε να υποδεικνύει στον εκλεγμένο Πρόεδρο της Δημοκρατίας ποια εθνική θέση πρέπει να εγκαταλείψει. Η αποστολή της είναι να διευκολύνει την προσπάθεια για λύση, με σεβασμό στο διεθνές δίκαιο, στα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας και στην κυριαρχία της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Η συνεχής κριτική προς τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη, όταν εκείνος δεν αποδέχεται τις τουρκικές αξιώσεις, δημιουργεί εύλογα την εντύπωση ότι η απεσταλμένη αντιμετωπίζει ως πρόβλημα την άρνηση της Λευκωσίας να υποχωρήσει από βασικές αρχές. Αυτό δεν μπορεί να αποτελεί αποδεκτή βάση διαμεσολάβησης. Η υπεράσπιση των ψηφισμάτων του ΟΗΕ δεν είναι αδιαλλαξία. Είναι υποχρέωση.
Η κυρία Ολγκίν οφείλει να απαντήσει στις καταγγελίες για τις επιλεκτικές επαφές της, να εξηγήσει τη στάση της απέναντι στους κατεχόμενους δήμους και να αποσαφηνίσει γιατί η δημόσια πίεση προς τη Λευκωσία εμφανίζεται εντονότερη από την πίεση προς την Άγκυρα.
Το Κυπριακό δεν χρειάζεται ακόμη έναν διπλωματικό διαχειριστή του αδιεξόδου. Χρειάζεται έναν απεσταλμένο που να αναγνωρίζει την πραγματική διάσταση της κατοχής, να υπερασπίζεται έμπρακτα το συμφωνημένο πλαίσιο λύσης και να μην αφήνει περιθώρια για την κανονικοποίηση των τουρκικών αξιώσεων.
Η αξιοπιστία της κυρίας Ολγκίν δεν θα κριθεί από τις δημόσιες δηλώσεις της ούτε από τις συναντήσεις που επιλέγει να πραγματοποιεί. Θα κριθεί από το κατά πόσο θα επιδείξει πραγματική αντικειμενικότητα, θεσμικό σεβασμό και ίση ευαισθησία απέναντι σε όλες τις φωνές της Κύπρου.
Μέχρι τότε, η δυσπιστία που προκαλεί η στάση της θα παραμένει μια σοβαρή πολιτική ανησυχία. Και η Κύπρος δικαιούται να απαιτεί από κάθε εκπρόσωπο των Ηνωμένων Εθνών όχι απλώς διπλωματικές διατυπώσεις, αλλά συνέπεια, δικαιοσύνη και σεβασμό στην ιστορική πραγματικότητα του τόπου.
ΤΟΥ ΚΡΙΣ ΜΙΧΑΗΛ

-
Άρθρα Χάρη Θεραπή1 month agoΗ Ιφιγένεια του ΔΗΣΥ: Αρκεί η «θυσία» της Αννίτας για να φυσήξει ούριος άνεμος;
-
Off the Record1 month agoΟ Μεσσίας ορμώμενος από την Αργάκα θα σώσει την Κύπρο
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ4 weeks agoΧάρης Γεωργιάδης: «Όχι» σε προεκλογική με Αβέρωφ – Νέα ένταση στον ΔΗΣΥ
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ4 weeks agoΔΗΣΥ: Αβέρωφ ή Παμπορίδης; Επιστροφή ή αλλαγή σελίδας για το 2028
-
Άρθρα Χάρη Θεραπή4 weeks agoΗ Ευρώπη χάνει τον βηματισμό της: Τραμπ, πόλεμοι και εσωτερικές ρωγμές
-
Off the Record1 month agoΕλλάδα – Τουρκία: Ισχυρή αποτροπή, αποφασιστική απάντηση και ο στρατηγικός ρόλος του Ισραήλ
-
Άρθρα Χάρη Θεραπή3 weeks agoΑΚΕΛ: Στήνει το μέτωπο για το 2028 – Ποιοι χωρούν και ποιοι μένουν εκτός
-
Off the Record3 weeks agoΑβέρωφ Νεοφύτου: Όνειρο ζωής η Προεδρία της Κυπριακής Δημοκρατίας
-
Off the Record4 weeks agoΗ ανάπτυξη ως κοινή υπόθεση – Πέντε χρόνια Πρωτοβουλίας Παγκόσμιας Ανάπτυξης
-
ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ4 weeks agoΙράν, τράπεζες και LNG: Το γεωπολιτικό ντόμινο που φτάνει μέχρι τις κορυφές της εξουσίας






