ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
Στον «Πίθο των Δαναΐδων» οι αποφάσεις για τη θαλάσσια ρύπανση της Λεμεσού
Στην πρόληψη και παρακολούθηση των πιθανών πηγών ρύπανσης της θάλασσας της Λεμεσού από τα αρμόδια κρατικά Τμήματα φαίνεται να χωλαίνει η αντιμετώπιση ενός προβλήματος που επαναλαμβάνεται κάθε χρόνο, προκαλώντας τις έντονες αντιδράσεις των πολιτών. Η έλλειψη συντονισμού των υπηρεσιών, και μάλιστα έγκαιρα, ώστε πριν από την έναρξη της κολυμβητικής περιόδου τον Μάιο να υπάρχει έτοιμο πλάνο δράσης αλλά και ελέγχου της εφαρμογής του, δημιουργεί ως απότοκο τα περιστατικά ρύπανσης, τα οποία έχουν κορυφωθεί τις τελευταίες μέρες, με αποτέλεσμα την έκδοση μίας ανακοίνωσης απόγνωσης από πλευράς του Δήμου Λεμεσού το περασμένο Σάββατο, όπου κοντολογίς σηκώνει τα χέρια ψηλά και ζητά από το κράτος να αναλάβει επιτέλους δράση, καθώς αυτό διαθέτει μεν τα κατάλληλα εργαλεία, αλλά είναι ανενεργά.
Υπενθυμίζεται ότι πριν από έναν χρόνο, σε σύσκεψη που συγκάλεσε η υφυπουργός Ναυτιλίας, Μαρίνα Χατζημανώλη, καθώς το υφυπουργείο έχει αναλάβει, μετά από απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου, τον συντονισμό επίλυσης του προβλήματος, αποφασίστηκε η δημιουργία ad hoc επιτροπής, που θα προτείνει δράσεις και μέτρα προς τα αρμόδια Τμήματα για επίλυση του προβλήματος της θαλάσσιας ρύπανσης της Λεμεσού, ωστόσο εκ των πραγμάτων φαίνεται ότι μέχρι σήμερα η πρωτοβουλία αυτή δεν έφερε τα αναμενόμενα αποτελέσματα.
Είναι άγνωστο ποια ή ποιες από τις πιθανές πηγές ρύπανσης είναι πίσω από το πρόβλημα, γιατί δεν ασκείται ο κατάλληλος έλεγχος από τις αρμόδιες κρατικές υπηρεσίες.
Αξίζει να σημειωθεί ότι λίγους μηνές μετά, και συγκεκριμένα τον περασμένο Φεβρουάριο, το Υπουργικό ενέκρινε τη σύσταση επιτροπής για την πρόληψη και αντιμετώπιση της θαλάσσιας ρύπανσης στις κυπριακές ακτές, υπό τον συντονισμό του Υφυπουργείου Ναυτιλίας.
Για αναπάντητα μέχρι σήμερα ερωτήματα σε σχέση με την πιστή εφαρμογή των απαραίτητων ελέγχων από τις 20 περίπου εμπλεκόμενες υπηρεσίες, έκανε λόγο ο περιβαλλοντολόγος και διευθυντής της κοινοπραξίας VSS-EPE/VTS (ανάδοχος εταιρεία που εκτελεί την προσφορά του Δήμου Λεμεσού για παροχή υπηρεσιών αντιμετώπισης της θαλάσσιας ρύπανσης), Δρ Σταύρος Παπασταύρος. Μιλώντας στην «Κ» παρομοίασε την κατάσταση με ένα «μαύρο κουτί», το οποίο χρήζει διερεύνησης.
Ο Δήμος στρέφεται προς το Υφυπουγείο Ναυτιλίας
Το περασμένο Σάββατο και με αφορμή καταγγελίες για ακόμη ένα περιστατικό ρύπανσης, ο Δήμος Λεμεσού ανακοίνωσε ότι μέχρι στιγμής ανέλαβε πρωτοβουλίες πέραν των αρμοδιοτήτων και ευθυνών του και ότι χρειάζεται η εμπλοκή των αρμόδιων κρατικών υπηρεσιών που διαθέτουν τα κατάλληλα μέσα καταπολέμησης της ρύπανσης. Επίσης διευκρίνισε ότι ο Δήμος δεν έχει τη δικαιοδοσία να επιβάλει ποινές στους παρανομούντες και υπενθύμισε την εισήγηση του για σύσταση Ουλαμού Άμεσης Δράσης και Πρόληψης, ώστε να υπάρχει συνολικός έλεγχος της θάλασσας και να μη γίνεται αποσπασματικά από διάφορες υπηρεσίες. Την ίδια ώρα ο Δήμος Λεμεσού στράφηκε προς το Υφυπουργείο Ναυτιλίας, εκφράζοντας την ελπίδα ότι αυτό θα καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια, προκειμένου να επιτευχθεί μια συντονισμένη δράση.
Το «μαύρο κουτί»
Σε ένα «μαύρο κουτί» των σχεδίων δράσης των 20 περίπου εμπλεκόμενων υπηρεσιών, η οποίες οφείλουν να ελέγχουν 10 περίπου πιθανές πηγές ρύπανσης, αναφέρθηκε ο περιβαλλοντολόγος και διευθυντής της κοινοπραξίας VSS-EPE/VTS (ανάδοχος εταιρεία που εκτελεί την προσφορά του Δήμου Λεμεσού για παροχή υπηρεσιών αντιμετώπισης της θαλάσσιας ρύπανσης), Δρ Σταύρος Παπασταύρος, μιλώντας στην «Κ» για αναπάντητα μέχρι σήμερα ερωτήματα σε σχέση με την πιστή εφαρμογή των απαραίτητων ενεργειών από αυτές.
Όπως είπε, οι πιθανές πηγές ρύπανσης, οι οποίες θα έπρεπε να ελέγχονται σε τακτική βάση από τα αρμόδια κρατικά Τμήματα, μεταξύ των οποίων είναι η Λιμενική Αστυνομία, το Κρατικό Χημείο, οι δημοτικές Υγειονομικές Υπηρεσίες, οι διευθύνσεις των μαρίνων, το Τμήμα Ναυτιλίας και το Τμήμα Περιβάλλοντος, είναι μεταξύ άλλων τα διερχόμενα πλοία, τα πλοία στο αγκυροβόλιο, τα σκάφη στις μαρίνες, τα σκάφη αναψυχής, οι χείμαρροι, οι οποίοι αν βρέξει μπορούν να μεταφέρουν και στερεά απόβλητα στη θάλασσα, τα ξενοδοχεία, οι αγωγοί των όμβριων υδάτων, οι οργανωμένες πλαζ, τα συστήματα των ενοικιάσεων θαλασσινών σκαφών και ψυχαγωγίας.
Όπως τόνισε ο Δρ Παπασταύρος, σήμερα κανένας δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα ποια ή ποιες από τις πιο πάνω πιθανές πηγές ρύπανσης είναι πίσω από το πρόβλημα, γιατί δεν ασκείται ο κατάλληλος έλεγχος από τις αρμόδιες κρατικές υπηρεσίες. «Έχουν σχέδιο δράσης οι υπηρεσίες; Πόσες δειγματοληψίες έχει κάνει η κάθε μία; Πόσες φορές επισκέφτηκαν τα σκάφη στις μαρίνες; Ποια σκάφη, όταν βγαίνουν έξω για να κάνουν μία βόλτα, φέρνουν τα λύματά τους πίσω και τα παραδίδουν στη μαρίνα;», διερωτήθηκε, παραθέτοντας ένα δείγμα σημαντικών ερωτημάτων.
Η εικόνα από τις επιτηρήσεις
Τους καλοκαιρινούς μήνες το σκάφος της εταιρείας επιτηρεί καθημερινά και από το πρωί με εξιδικευμένο σκάφος τη θαλάσσια περιοχή από το παλαιό λιμάνι Λεμεσού μέχρι το ξενοδοχείο «St Rafael». Το πλήρωμα συνήθως καθαρίζει είτε στερεά απορρίμματα, όπως κουτιά αναψυκτικών, πλαστικά μπουκάλια και σβόλους από πετρέλαια, είτε λύματα, τα οποία απορρίπτονται στη θάλασσα από μία σειρά πιθανών πηγών. Σύμφωνα με τον διευθυντή της εταιρείας, είναι χαρακτηριστικό το ότι δεν παρατηρείται πρόβλημα ρύπανσης από πετρελαιοειδή, ενώ τα περιστατικά δεν είναι καθημερινά. Ωστόσο τόνισε την ανάγκη να γίνει συστηματικό πρόγραμμα αναγνώρισης των πιθανών πηγών ρύπανσης, αλλά και οι αρμόδιες Υπηρεσίες να κάνουν σωστά τους ελέγχους.

Υποδείξεις της Κομισιόν και αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου
Λύση στο πρόβλημα ρύπανσης της θαλάσσιας περιοχής Λεμεσού έχει ζητήσει εκ νέου ο Όμιλος Χειμερινών Κολυμβητών και Φίλων Λεμεσού «Ακτή Ολυμπίων», ο οποίος πρόσφατα, σε ανοικτή επιστολή του, κάλεσε τους αρμόδιους υπουργούς και υφυπουργούς σε δημόσια συζήτηση. Στην επιστολή, που υπογράφει η πρόεδρος του Ομίλου, Έρμα Στυλιανίδη, αναφέρεται ότι είναι γνωστές οι πηγές ρύπανσης της θαλάσσιας περιοχής της Λεμεσού «αλλά τα μεγάλα οικονομικά συμφέροντα εκμεταλλεύονται την ολιγωρία του κράτους και τον κατακερματισμό των ευθυνών».
Σημειώνοντας ενέργειες του Ομίλου προς αρμόδια ευρωπαϊκά όργανα και ότι υπάρχουν υποδείξεις της Κομισιόν και αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, η κ. Στυλιανίδη επισημαίνει ότι «έχουν περάσει τόσα χρόνια και ακόμη δεν έχουμε εναρμονιστεί με τις νομοθεσίες της ΕΕ». Επαναφέρει επίσης το αίτημα για δημιουργία υπηρεσίας ακτοφυλακής, ώστε να εποπτεύονται, με σκάφη οι θάλασσες και ακτές επί 24ωρου βάσεως και να συλλαμβάνονται και να τιμωρούνται όσοι εντοπίζονται να ρυπαίνουν τη θάλασσα. Καλώντας τα αρμόδια υπουργεία και υφυπουργεία σε μια δημόσια συζήτηση για το θέμα, η κ. Στυλιανίδη εκφράζει την ελπίδα ότι ο Πρόεδρος του ΕΟΑ και ο Δήμαρχος Λεμεσού θα επιληφθούν επίσης του προβλήματος που ταλαιπωρεί για χρόνια τους κολυμβητές.

Διαρροή από φρεάτιο
Τη Δευτέρα στον απόηχο έντονων αντιδράσεων για ακόμη ένα περιστατικό ρύπανσης, που είχε ως αποτέλεσμα δημοσιεύσεις φωτογραφιών, που απεικονίζουν νερά από αγωγούς ομβρίων υδάτων να καταλήγουν στη θάλασσα της Λεμεσού, ο Δήμος Λεμεσού ανακοίνωσε ότι η αιτία ήταν ζημιά που προκλήθηκε σε κεντρικό φρεάτιο. Την ίδια ώρα χαρακτήρισε το συμβάν ως «μεμονωμένο γεγονός». Στην ανακοίνωση αναφέρεται ότι μετά τον εντοπισμό της διαρροής, λειτουργοί του Δήμου μετέβησαν άμεσα στο σημείο και αποκατέστησαν την ζημιά (10:10 εντοπισμός διαρροής – 11:00 αποκατάσταση ζημιάς).
Πηγή: Kathimerini
Podcast Therapy
🎙️ PODCAST THERAPY —ATHENS EDITION ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 3 | 🇬🇷 ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΕΥΚΑΙΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟ
Σε έναν κόσμο που αλλάζει ραγδαία, με νέους συσχετισμούς ισχύος, ενεργειακούς ανταγωνισμούς και γεωπολιτικές ανακατατάξεις, ποιες είναι οι πραγματικές ευκαιρίες για την Ελλάδα και την Κύπρο;
Την ώρα που οι μεγάλες δυνάμεις επαναβιομηχανοποιούνται, η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με τις συνέπειες της ενεργειακής της πολιτικής.
🔹 Ποια είναι τα δύο μεγάλα στρατηγικά λάθη του Ελληνισμού;
🔹 Γιατί η Ευρώπη χάνει το παιχνίδι της ανταγωνιστικότητας;
🔹 Ποιες γεωπολιτικές πιέσεις δέχονται η Ελλάδα και η Κύπρος;
🔹 Πώς μπορεί ο Ελληνισμός να αξιοποιήσει τις ευκαιρίες της νέας εποχής;
Ο Χάρης Θεράπης υποδέχεται τον Βασίλη Κοψαχείλη, διεθνολόγο και γεωστρατηγικό αναλυτή, σε μια αποκαλυπτική συζήτηση για τις γεωπολιτικές προκλήσεις, τις στρατηγικές επιλογές και το μέλλον του Ελληνισμού.
📺 Παρακολουθήστε το τρίτο επεισόδιο του Podcast Therapy — Athens Edition, την Παρασκευή 20/11 στις 8 μ.μ. στο Vouli.TV.
🔔 Κάντε εγγραφή στο Podcast Therapy και ενεργοποιήστε τις ειδοποιήσεις για τα επόμενα επεισόδια.
🤝 Χορηγός Athens Edition: KORANTINA HOMES
🙏 Ευχαριστίες στο RED n’ NOIR — Editions, Bookstore & Café Bar, στη Δροσοπούλου 52, Κυψέλη, για τη φιλοξενία.
Άρθρα Χάρη Θεραπή
Τραμπ, Πούτιν και Σι: Μια νέα Γιάλτα ή η απαρχή μιας νέας παγκόσμιας τάξης;
του Χάρη Θεραπή*
Η 19η Νοεμβρίου 2026 ενδέχεται να καταγραφεί ως ημερομηνία-ορόσημο στην ιστορία των διεθνών σχέσεων. Ο Ντόναλντ Τραμπ, ο Βλαντίμιρ Πούτιν και ο Σι Τζινπίνγκ συναντήθηκαν στη Σεντζέν της Κίνας, στο περιθώριο της συνόδου κορυφής της APEC, στην πρώτη τριμερή συνάντηση αυτού του είδους μεταξύ των ηγετών των Ηνωμένων Πολιτειών, της Ρωσίας και της Κίνας.
Η συνάντηση πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία το διεθνές σύστημα βρίσκεται αντιμέτωπο με βαθιές ανακατατάξεις. Ο πόλεμος στην Ουκρανία, η σύγκρουση με το Ιράν, η ενεργειακή ασφάλεια, ο ανταγωνισμός για την τεχνολογική κυριαρχία και ο κίνδυνος μιας νέας κούρσας πυρηνικών εξοπλισμών διαμορφώνουν ένα εξαιρετικά ασταθές περιβάλλον.
Σύμφωνα με το Reuters και το Associated Press, στο επίκεντρο των συνομιλιών βρέθηκαν η στρατηγική σταθερότητα, ο πυρηνικός αφοπλισμός και η ενεργειακή συνεργασία.
Πίσω, όμως, από τη διπλωματική ατζέντα βρίσκεται ένα πολύ μεγαλύτερο ερώτημα: ποιος θα καθορίσει τους κανόνες του διεθνούς συστήματος τις επόμενες δεκαετίες;
Από τη Γιάλτα του 1945 στη Σεντζέν του 2026
Τον Φεβρουάριο του 1945, ο Φραγκλίνος Ρούζβελτ, ο Ουίνστον Τσόρτσιλ και ο Ιωσήφ Στάλιν συναντήθηκαν στη Γιάλτα, διαμορφώνοντας σε μεγάλο βαθμό το μεταπολεμικό γεωπολιτικό τοπίο.
Ογδόντα ένα χρόνια αργότερα, η συνάντηση στην Κίνα επαναφέρει τη συζήτηση για τις σφαίρες επιρροής και την κατανομή της παγκόσμιας ισχύος.
Υπάρχει, ωστόσο, μια θεμελιώδης διαφορά. Το 1945 οι τρεις δυνάμεις είχαν έναν κοινό εχθρό. Σήμερα, οι ΗΠΑ, η Ρωσία και η Κίνα είναι ανταγωνιστές, με διαφορετικές στρατηγικές επιδιώξεις και συχνά αντικρουόμενα συμφέροντα.
Η Σεντζέν δεν αποτελεί απαραίτητα μια νέα Γιάλτα. Θα μπορούσε, όμως, να σηματοδοτήσει την επιστροφή μιας μορφής διπλωματίας στην οποία οι μεγάλες δυνάμεις επιχειρούν να διευθετήσουν τις διεθνείς κρίσεις μέσω απευθείας διαπραγματεύσεων.
Τρεις ηγέτες, τρεις διαφορετικές στρατηγικές
Ντόναλντ Τραμπ: Η διατήρηση της αμερικανικής πρωτοκαθεδρίας
Η στρατηγική του «America First» βασίζεται στην προτεραιότητα των αμερικανικών συμφερόντων, στον περιορισμό του κόστους των διεθνών δεσμεύσεων και στην επίτευξη συμφωνιών που ενισχύουν τη διαπραγματευτική θέση της Ουάσιγκτον.
Μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις για τις ΗΠΑ είναι η αποφυγή της δημιουργίας ενός συμπαγούς αντιδυτικού στρατηγικού άξονα μεταξύ Μόσχας και Πεκίνου.
Μια ενδεχόμενη προσέγγιση με τη Ρωσία θα μπορούσε να επιτρέψει στην Ουάσιγκτον να επικεντρώσει μεγαλύτερο μέρος των στρατηγικών της δυνατοτήτων στον Ινδοειρηνικό και στον ανταγωνισμό με την Κίνα.
Πρόκειται για μια πιθανή αντιστροφή της στρατηγικής του Χένρι Κίσινγκερ τη δεκαετία του 1970, όταν οι Ηνωμένες Πολιτείες προσέγγισαν την Κίνα προκειμένου να εξισορροπήσουν τη σοβιετική ισχύ.
Βλαντίμιρ Πούτιν: Η επιστροφή της Ρωσίας στο κέντρο των αποφάσεων
Για τον Ρώσο πρόεδρο, η ίδια η πραγματοποίηση της συνάντησης αποτελεί σημαντικό διπλωματικό κέρδος.
Παρά τις δυτικές κυρώσεις και τις συνέπειες της εισβολής στην Ουκρανία, η Μόσχα εμφανίζεται ως ισότιμος συνομιλητής των δύο μεγαλύτερων οικονομιών του πλανήτη σε ονομαστικούς όρους ΑΕΠ.
Η Ρωσία επιδιώκει την αναγνώριση των στρατηγικών της συμφερόντων στον μετασοβιετικό χώρο, τον περιορισμό της δυτικής πίεσης και την ενίσχυση της επιρροής της στην Ευρασία.
Παράλληλα, η απευθείας επικοινωνία με την Ουάσιγκτον θα μπορούσε να προσφέρει στη Μόσχα μεγαλύτερα περιθώρια ελιγμών απέναντι στην αυξανόμενη οικονομική της εξάρτηση από την Κίνα.
Σι Τζινπίνγκ: Η αναδιαμόρφωση του διεθνούς συστήματος
Η Κίνα δεν επιδιώκει απλώς την αναγνώρισή της ως μεγάλης δύναμης. Επιδιώκει έναν αυξημένο ρόλο στη διαμόρφωση των κανόνων του διεθνούς συστήματος.
Μέσω των BRICS, της πρωτοβουλίας Belt and Road, των επενδύσεων σε υποδομές και της τεχνολογικής της ανάπτυξης, το Πεκίνο οικοδομεί ένα εκτεταμένο δίκτυο οικονομικής και πολιτικής επιρροής.
Η φιλοξενία της ιστορικής τριμερούς συνάντησης ενισχύει το διπλωματικό κύρος της Κίνας και την εικόνα της ως κεντρικού παράγοντα στη διαχείριση των παγκόσμιων κρίσεων.
Όπως ανέφερε ο Σι Τζινπίνγκ κατά τη συνάντησή του με τον Βλαντίμιρ Πούτιν, σύμφωνα με το Reuters, οι δύο χώρες επιδιώκουν την περαιτέρω συνεργασία τους προς την κατεύθυνση ενός πολυπολικού κόσμου.
Η αριθμητική της παγκόσμιας ισχύος
Η στρατηγική σημασία της συνάντησης αποτυπώνεται στους δείκτες στρατιωτικής και οικονομικής ισχύος των τριών χωρών.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του Διεθνούς Ινστιτούτου Ερευνών για την Ειρήνη της Στοκχόλμης (SIPRI), οι ΗΠΑ, η Κίνα και η Ρωσία συγκεντρώνουν περισσότερο από το ήμισυ των παγκόσμιων στρατιωτικών δαπανών.
Οι ΗΠΑ εξακολουθούν να διαθέτουν τη μεγαλύτερη στρατιωτική ισχύ σε επίπεδο δαπανών, παγκόσμιων υποδομών και δικτύου συμμαχιών.
Η Κίνα διαθέτει την οικονομική, βιομηχανική και τεχνολογική δυναμική για να αμφισβητήσει μακροπρόθεσμα την αμερικανική πρωτοκαθεδρία.
Η Ρωσία, παρά το μικρότερο οικονομικό της μέγεθος, παραμένει μεγάλη στρατηγική δύναμη χάρη στο πυρηνικό της οπλοστάσιο, στους ενεργειακούς της πόρους και στη γεωγραφική της έκταση.
Πρόκειται, επομένως, για τρεις διαφορετικές μορφές ισχύος, οι οποίες αλληλεπιδρούν και ανταγωνίζονται σε παγκόσμιο επίπεδο.
Το πυρηνικό ζήτημα και ο κίνδυνος μιας νέας κούρσας εξοπλισμών
Η λήξη της συνθήκης New START τον Φεβρουάριο του 2026 δημιούργησε ένα σημαντικό κενό στο σύστημα ελέγχου των πυρηνικών εξοπλισμών μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ρωσίας.
Η Ουάσιγκτον επιδιώκει πλέον τη δημιουργία ενός νέου πλαισίου, στο οποίο θα συμμετέχει και η Κίνα.
Το Πεκίνο, ωστόσο, υποστηρίζει ότι οι ΗΠΑ και η Ρωσία, οι οποίες διαθέτουν σημαντικά μεγαλύτερα πυρηνικά οπλοστάσια, θα πρέπει πρώτα να προχωρήσουν σε ουσιαστικές μειώσεις των αποθεμάτων τους.
Σύμφωνα με το Associated Press, από τη συνάντηση προέκυψε πρόθεση συνέχισης του διαλόγου για τον περιορισμό των πυρηνικών κινδύνων, χωρίς να έχει ανακοινωθεί συγκεκριμένη δεσμευτική συμφωνία αφοπλισμού.
Ακόμη και η δημιουργία μόνιμων μηχανισμών επικοινωνίας μεταξύ των τριών πυρηνικών δυνάμεων θα μπορούσε να αποτελέσει σημαντική εξέλιξη για τη διεθνή ασφάλεια.
Ουκρανία, Ταϊβάν και Μέση Ανατολή: Τα τρία μεγάλα γεωπολιτικά μέτωπα
Η Ουκρανία βρίσκεται στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης μεταξύ Ρωσίας και Δύσης. Μια ενδεχόμενη αμερικανορωσική προσέγγιση θα μπορούσε να δημιουργήσει νέες προϋποθέσεις διαπραγμάτευσης, αλλά και σοβαρούς προβληματισμούς για μια διευθέτηση χωρίς την ουσιαστική συμμετοχή του Κιέβου και των Ευρωπαίων.
Στον Ινδοειρηνικό, η Ταϊβάν παραμένει το σημαντικότερο σημείο δυνητικής στρατιωτικής σύγκρουσης μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας. Η γεωγραφική της θέση και ο καθοριστικός της ρόλος στην παραγωγή προηγμένων ημιαγωγών την καθιστούν στρατηγικό σημείο παγκόσμιας σημασίας.
Στη Μέση Ανατολή, η σύγκρουση με το Ιράν και η ασφάλεια των ενεργειακών διαδρομών μέσω των Στενών του Ορμούζ επηρεάζουν άμεσα την παγκόσμια οικονομία.
Οι τρεις αυτές γεωπολιτικές εστίες θα μπορούσαν να αποτελέσουν αντικείμενο ευρύτερων στρατηγικών διαπραγματεύσεων. Δεν υπάρχουν, ωστόσο, επιβεβαιωμένα στοιχεία για συμφωνίες κατανομής σφαιρών επιρροής ή αμοιβαίων ανταλλαγμάτων μεταξύ των τριών δυνάμεων.
Η μεγάλη απούσα: Η Ευρωπαϊκή Ένωση
Ένα από τα πλέον αξιοσημείωτα χαρακτηριστικά της συνάντησης είναι η απουσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης από το συγκεκριμένο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.
Παρά την οικονομική της ισχύ, η Ευρώπη εξακολουθεί να αντιμετωπίζει δυσκολίες στη μετατροπή του οικονομικού της μεγέθους σε ενιαία γεωπολιτική επιρροή.
Η εξάρτηση από τις αμερικανικές εγγυήσεις ασφαλείας, η ρωσική στρατιωτική απειλή, η οικονομική αλληλεξάρτηση με την Κίνα και οι διαφορετικές προτεραιότητες των κρατών-μελών περιορίζουν τη δυνατότητά της να λειτουργήσει ως αυτόνομος στρατηγικός πόλος.
Η απουσία της από την τριμερή συνάντηση δεν συνεπάγεται ότι η Ευρώπη έχει αποκλειστεί συνολικά από τη διεθνή διπλωματία. Αναδεικνύει, όμως, την ανάγκη ενίσχυσης της κοινής εξωτερικής πολιτικής και της στρατηγικής της αυτονομίας.
Διαφορετικά, κινδυνεύει να μετατραπεί από διαμορφωτή σε αποδέκτη των διεθνών εξελίξεων.
Η επιστροφή του γεωπολιτικού ρεαλισμού
Η συνάντηση της Σεντζέν μπορεί να ερμηνευθεί υπό το πρίσμα του πολιτικού ρεαλισμού, όπως αναπτύχθηκε από τους Hans Morgenthau και Kenneth Waltz.
Σύμφωνα με αυτή τη θεωρητική προσέγγιση, τα κράτη επιδιώκουν πρωτίστως την ασφάλεια, την επιβίωση και την ενίσχυση της ισχύος τους μέσα σε ένα ανταγωνιστικό διεθνές σύστημα.
Η μετάβαση από τη μεταψυχροπολεμική αμερικανική πρωτοκαθεδρία προς ένα περισσότερο πολυκεντρικό σύστημα ενδέχεται να οδηγήσει σε μια νέα ισορροπία δυνάμεων.
Η πραγματικότητα, ωστόσο, δεν περιορίζεται στις τρεις μεγάλες δυνάμεις. Η Ινδία, η Ευρωπαϊκή Ένωση, η Ιαπωνία και μια σειρά περιφερειακών δυνάμεων διαθέτουν σημαντικές δυνατότητες και δικές τους στρατηγικές επιδιώξεις.
Η δημιουργία ενός άτυπου διευθυντηρίου τριών μεγάλων δυνάμεων δεν αποτελεί αναπόφευκτη εξέλιξη.
Τι σημαίνουν οι εξελίξεις για την Κύπρο;
Για την Κυπριακή Δημοκρατία, η ενδεχόμενη διαμόρφωση μιας παγκόσμιας τάξης που βασίζεται περισσότερο στις σφαίρες επιρροής και λιγότερο στους κανόνες του διεθνούς δικαίου αποτελεί σοβαρή στρατηγική πρόκληση.
Η Κύπρος, ως μικρό κράτος, μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και χώρα που εξακολουθεί να αντιμετωπίζει τις συνέπειες της τουρκικής εισβολής και κατοχής, έχει ζωτικό συμφέρον στη διατήρηση της διεθνούς νομιμότητας.
Οποιαδήποτε διεθνής πρακτική που θα νομιμοποιούσε την αλλαγή συνόρων διά της στρατιωτικής ισχύος θα δημιουργούσε ένα επικίνδυνο προηγούμενο για το Κυπριακό.
Το άρθρο 2 του Καταστατικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών κατοχυρώνει την κυριαρχική ισότητα των κρατών και απαγορεύει τη χρήση βίας κατά της εδαφικής τους ακεραιότητας και πολιτικής ανεξαρτησίας.
Για τη Λευκωσία, η ενίσχυση των ευρωπαϊκών και περιφερειακών συνεργασιών, η αξιοποίηση της γεωγραφικής της θέσης στην Ανατολική Μεσόγειο και η συστηματική άσκηση πολυδιάστατης διπλωματίας αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη σημασία.
Τρία πιθανά σενάρια για την επόμενη ημέρα
Πρώτο σενάριο – Ελεγχόμενος ανταγωνισμός. Οι τρεις δυνάμεις καταλήγουν σε περιορισμένες συμφωνίες για την πυρηνική ασφάλεια, την ενέργεια και την αποφυγή άμεσης στρατιωτικής αντιπαράθεσης, χωρίς να εγκαταλείπουν τις στρατηγικές τους επιδιώξεις.
Δεύτερο σενάριο – Άτυπη κατανομή σφαιρών επιρροής. Οι μεγάλες δυνάμεις επιχειρούν να διαμορφώσουν ένα πλαίσιο αμοιβαίων παραχωρήσεων σε περιφερειακά ζητήματα, με σοβαρούς κινδύνους για τα μικρότερα κράτη και τη διεθνή νομιμότητα.
Τρίτο σενάριο – Νέος Ψυχρός Πόλεμος. Η αδυναμία ουσιαστικής συνεννόησης οδηγεί σε επιτάχυνση των εξοπλισμών, οικονομικό κατακερματισμό, τεχνολογικούς αποκλεισμούς και εντονότερους γεωπολιτικούς ανταγωνισμούς.
Συμπέρασμα: Ο κόσμος σε ένα γεωπολιτικό σταυροδρόμι
Η συνάντηση Τραμπ, Πούτιν και Σι Τζινπίνγκ δεν σηματοδοτεί κατ’ ανάγκη τη δημιουργία μιας νέας παγκόσμιας τάξης. Αποκαλύπτει, όμως, τις βαθιές μεταβολές που συντελούνται στην κατανομή της διεθνούς ισχύος.
Το σημαντικότερο ερώτημα δεν είναι εάν οι τρεις ηγέτες μπορούν να συμφωνήσουν μεταξύ τους, αλλά εάν οι συμφωνίες τους θα υπηρετούν τη διεθνή σταθερότητα ή αποκλειστικά τα συμφέροντα των ισχυρών.
Η Σεντζέν μπορεί να αποτελέσει είτε το πρώτο βήμα προς μια περισσότερο διαχειρίσιμη πολυπολική τάξη είτε τον προάγγελο μιας εποχής εντονότερων ανταγωνισμών.
Για την Ευρώπη και ιδιαίτερα για κράτη όπως η Κύπρος, η μεγαλύτερη πρόκληση είναι να μη βρεθούν στη θέση εκείνων για τους οποίους αποφασίζουν άλλοι, χωρίς τη δική τους συμμετοχή.
Η αριθμητική της παγκόσμιας στρατιωτικής ισχύος
| Χώρα | Στρατιωτικές δαπάνες 2025 | Παγκόσμιο μερίδιο |
|---|---|---|
| ΗΠΑ | $954 δισ. | 33,0% |
| Κίνα | $336 δισ. | 11,6% |
| Ρωσία | $190 δισ. | 6,6% |
| Σύνολο | $1,48 τρισ. | 51,2% |
Πηγές – Βιβλιογραφία
- Reuters, A great deal to discuss: Trump begins trilateral meet with Putin and Xi, 19 Νοεμβρίου 2026.
- Reuters, Russia’s Putin says he expects big potential benefit from meeting with Trump and Xi, 18 Νοεμβρίου 2026.
- Associated Press, ρεπορτάζ για τα αποτελέσματα της τριμερούς συνάντησης, 19 Νοεμβρίου 2026.
- SIPRI, Trends in World Military Expenditure.
- SIPRI Yearbook, Armaments, Disarmament and International Security.
- United Nations, Charter of the United Nations, άρθρο 2.
- Hans J. Morgenthau, Politics Among Nations, 1948.
- Kenneth N. Waltz, Theory of International Politics, 1979.
*Διευθυντής του Vouli.TV
voulitv
Μητροπολίτης Ζιμπάμπουε: Ο ρόλος των θρησκειών στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής
Η συμβολή των θρησκειών στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και η ευθύνη της ανθρωπότητας απέναντι στην προστασία του φυσικού περιβάλλοντος βρέθηκαν στο επίκεντρο της εκπομπής «Η Ατζέντα της Ημέρας» του Vouli.TV, με τον Μίκη Κασάπη.
Φιλοξενούμενος στο στούντιο ήταν ο Μητροπολίτης Ζιμπάμπουε, με αντικείμενο συζήτησης τις προκλήσεις της κλιματικής κρίσης και τον ρόλο που μπορούν να διαδραματίσουν οι θρησκευτικές κοινότητες στην ευαισθητοποίηση και κινητοποίηση των πολιτών.
Η κλιματική αλλαγή ως ηθική και κοινωνική πρόκληση
Η κλιματική αλλαγή δεν αποτελεί αποκλειστικά ένα επιστημονικό, οικονομικό ή πολιτικό ζήτημα, αλλά και μια βαθιά ηθική και πνευματική πρόκληση. Η προστασία της δημιουργίας, ο σεβασμός προς τη φύση, ο περιορισμός της υπερκατανάλωσης και η υπεύθυνη διαχείριση των φυσικών πόρων αποτελούν πεδία στα οποία οι θρησκείες μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά.
Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Ζιμπάμπουε και Αγκόλας κ. Σεραφείμ διαθέτει πολυετή εμπειρία στα ζητήματα της κλιματικής αλλαγής, έχοντας εκπροσωπήσει το Πατριαρχείο Αλεξανδρείας στις διεθνείς διασκέψεις του ΟΗΕ για το κλίμα.
Η ανάγκη διαθρησκευτικής συνεργασίας
Η συνεργασία μεταξύ των θρησκειών, της επιστημονικής κοινότητας, των κυβερνήσεων και των διεθνών οργανισμών μπορεί να αποτελέσει σημαντικό παράγοντα για την αντιμετώπιση της περιβαλλοντικής κρίσης.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η διάσταση της κλιματικής δικαιοσύνης, καθώς οι φτωχότερες και πλέον ευάλωτες κοινωνίες, ιδιαίτερα στην Αφρική, πλήττονται δυσανάλογα από τις συνέπειες της κλιματικής αλλαγής.
Η προστασία του πλανήτη αποτελεί συλλογική ευθύνη απέναντι στην ανθρωπότητα και στις επόμενες γενιές, ανεξαρτήτως θρησκευτικών πεποιθήσεων, εθνικότητας και πολιτικών αντιλήψεων.
Παρακολουθήστε ολόκληρη τη συνέντευξη του Μητροπολίτη Ζιμπάμπουε κ. Σεραφείμ στην εκπομπή «Η Ατζέντα της Ημέρας» του Vouli.TV.
-
Άρθρα Χάρη Θεραπή1 month agoΗ Ιφιγένεια του ΔΗΣΥ: Αρκεί η «θυσία» της Αννίτας για να φυσήξει ούριος άνεμος;
-
Off the Record1 month agoΟ Μεσσίας ορμώμενος από την Αργάκα θα σώσει την Κύπρο
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ4 weeks agoΧάρης Γεωργιάδης: «Όχι» σε προεκλογική με Αβέρωφ – Νέα ένταση στον ΔΗΣΥ
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ4 weeks agoΔΗΣΥ: Αβέρωφ ή Παμπορίδης; Επιστροφή ή αλλαγή σελίδας για το 2028
-
Άρθρα Χάρη Θεραπή4 weeks agoΗ Ευρώπη χάνει τον βηματισμό της: Τραμπ, πόλεμοι και εσωτερικές ρωγμές
-
Off the Record1 month agoΕλλάδα – Τουρκία: Ισχυρή αποτροπή, αποφασιστική απάντηση και ο στρατηγικός ρόλος του Ισραήλ
-
Off the Record3 weeks agoΑβέρωφ Νεοφύτου: Όνειρο ζωής η Προεδρία της Κυπριακής Δημοκρατίας
-
Άρθρα Χάρη Θεραπή3 weeks agoΑΚΕΛ: Στήνει το μέτωπο για το 2028 – Ποιοι χωρούν και ποιοι μένουν εκτός
-
Off the Record4 weeks agoΗ ανάπτυξη ως κοινή υπόθεση – Πέντε χρόνια Πρωτοβουλίας Παγκόσμιας Ανάπτυξης
-
ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ4 weeks agoΙράν, τράπεζες και LNG: Το γεωπολιτικό ντόμινο που φτάνει μέχρι τις κορυφές της εξουσίας






