ΓΕΩΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ
Ανατολική Μεσόγειος: Αυξανόμενη ένταση λόγω Τουρκίας – Δεν αποκλείεται πλέον ανοιχτή σύγκρουση
Οι γεωπολιτικές εντάσεις στην Ανατολική Μεσόγειο επανέρχονται στο προσκήνιο, μετά την υπογραφή νέας συμφωνίας θαλάσσιας οριοθέτησης μεταξύ Τουρκίας και της Κυβέρνησης Εθνικής Ενότητας (GNU) της Λιβύης. Η Άγκυρα εντείνει τις πιέσεις προς τις παράκτιες χώρες της περιοχής — Ελλάδα, Κύπρο, Ισραήλ και Αίγυπτο — αμφισβητώντας τα όρια των Αποκλειστικών Οικονομικών Ζωνών (ΑΟΖ) τους και επαναφέροντας στο τραπέζι μακροχρόνιες διεκδικήσεις.
Τρεις βασικοί άξονες έντασης
Σύμφωνα με ανάλυση του ειδικού σε ενεργειακά ζητήματα Dr. Cyril Widdershoven στην ιστοσελίδα Oilprice.com, η Τουρκία ενεργοποιεί πολλαπλά μέτωπα που αυξάνουν τον κίνδυνο στρατιωτικής ή διπλωματικής σύγκρουσης:
-
Η νέα θαλάσσια συμφωνία με τη Λιβύη ενισχύει τις τουρκικές διεκδικήσεις έναντι της Ελλάδας, της Κύπρου, της Αιγύπτου και του Ισραήλ.
-
Οι τουρκικές ναυτικές δραστηριότητες ανοιχτά της Λιβύης, σε συνδυασμό με επερχόμενες ψηφοφορίες στο λιβυκό κοινοβούλιο, προκαλούν ανησυχία για πιθανή κλιμάκωση.
-
Αναφορές για μυστικές συνομιλίες μεταξύ Άγκυρας και Δαμασκού για καθορισμό ΑΟΖ δημιουργούν επιπλέον πίεση στην Αθήνα, τη Λευκωσία και το Κάιρο.
Αμφισβήτηση ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων
Τον Ιούνιο 2025, η Τουρκία κατέθεσε στην UNESCO νέο χάρτη που αμφισβητεί την ελληνική κυριαρχία στο Αιγαίο, υποστηρίζοντας ότι τα ελληνικά χωρικά ύδατα πρέπει να περιοριστούν στα έξι ναυτικά μίλια. Η Άγκυρα θεωρεί την ελληνική θέση απειλή κατά των συμφερόντων της και εξακολουθεί να στηρίζει την τουρκοκυπριακή διοίκηση από το 1974.
Πρόσφατες πληροφορίες κάνουν λόγο για τουρκικούς στρατιωτικούς ελιγμούς με στόχο την αμφισβήτηση των ελληνικών δικαιωμάτων στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο. Παρά τις περιορισμένες διπλωματικές επαφές μεταξύ Αθήνας και Άγκυρας, ο Έλληνας Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης έχει καλέσει την Τουρκία να αποσύρει το casus belli του 1995 για να υπάρξει πρόοδος στις σχέσεις με την ΕΕ.
Λιβύη: Το νέο επίκεντρο της έντασης
Η τουρκική εμπλοκή στη Λιβύη εστιάζει σε εκμετάλλευση ενεργειακών κοιτασμάτων σε αμφισβητούμενες θαλάσσιες ζώνες. Η Άγκυρα επιμένει ότι το Μνημόνιο Συνεργασίας του 2019 με τη GNU είναι νόμιμο, ενώ απορρίπτει κάθε αμφισβήτηση ως πρόκληση με ενδεχόμενες στρατιωτικές συνέπειες.
Η Ελλάδα έχει χαρακτηρίσει τη συμφωνία άκυρη και διατηρεί ανοιχτή διπλωματική γραμμή με λιβυκές αρχές. Η Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης, που πρόσκειται στον στρατηγό Χαφτάρ, αναμένεται να ψηφίσει σύντομα για το μέλλον του μνημονίου, ενώ εξετάζεται και πιθανή ελληνική ναυτική παρουσία στην περιοχή.
Η Αίγυπτος, η Κύπρος και το Ισραήλ τάσσονται υπέρ της ελληνικής θέσης, εκφράζοντας ανησυχία για τις στρατηγικές επιδιώξεις της Άγκυρας. Το Κάιρο, μάλιστα, ζήτησε από την Ουάσινγκτον να παρέμβει προκειμένου να εμποδιστεί η κύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου.
Προσέγγιση με τη Συρία και γεωπολιτικές συνέπειες
Στο προσκήνιο έρχονται και φήμες περί διαπραγματεύσεων Τουρκίας-Συρίας για νέα θαλάσσια συμφωνία σε μεταπολεμικό σκηνικό. Διαρροή επιστολής του Τούρκου ΥΠΕΞ Χακάν Φιντάν επιβεβαιώνει ότι υπάρχει συντονισμός για συμφωνία μελλοντικής οριοθέτησης ΑΟΖ, που θα ενίσχυε τις τουρκικές θέσεις και θα συνέδεε άμεσα την τουρκική διεκδίκηση με τη Βόρεια Κύπρο.
Μια τέτοια εξέλιξη θα έπληττε σοβαρά τα στρατηγικά και ενεργειακά συμφέροντα Ελλάδας, Κύπρου και Αιγύπτου, θέτοντας σε κίνδυνο τον ρόλο του Φόρουμ Φυσικού Αερίου Ανατολικής Μεσογείου (EMGF) και υπονομεύοντας τη σταθερότητα στην περιοχή.
MILITAIRE
Ρωσικές καταγγελίες για στρατιωτική ενίσχυση του NATO στην Αρκτική
ΓΕΩΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ
Ιράν: Ο Τραμπ θέλει να χτυπήσει γρήγορα, αλλά δεν θέλει να ανοίξει νέο Ιράκ
Ο Ντόναλντ Τραμπ φέρεται να θέλει, σε περίπτωση αμερικανικής στρατιωτικής δράσης κατά του Ιράν, το χτύπημα να είναι σύντομο, καταλυτικό και πολιτικά «καθαρό».
Εδώ όμως εντοπίζεται και ο βασικός προβληματισμός στους διαδρόμους της Ουάσιγκτον: κανείς δεν μπορεί να διαβεβαιώσει ότι ένα τέτοιο πλήγμα θα οδηγούσε σε γρήγορη κατάρρευση του καθεστώτος, ούτε ότι η Τεχεράνη δεν θα απαντούσε με εκτεταμένα αντίποινα.
Σύμφωνα με πληροφορίες του NBC News, ο Αμερικανός πρόεδρος έχει ξεκαθαρίσει στους συνεργάτες του πως δεν προτίθεται να βυθίσει τη χώρα σε μια μακρά σύγκρουση τύπου Ιράκ ή Αφγανιστάν.
Παρόλα αυτά, η ομάδα εθνικής ασφάλειας δεν είναι σε θέση να του εγγυηθεί ότι μια επέμβαση θα είχε άμεσο και οριστικό αποτέλεσμα…… Αντίθετα, οι εκτιμήσεις που κατατίθενται στον Λευκό Οίκο κάνουν λόγο για σοβαρό κίνδυνο κλιμάκωσης, με πιθανές ιρανικές επιθέσεις εναντίον αμερικανικών βάσεων στη Μέση Ανατολή και περιορισμένες δυνατότητες ταχείας στρατιωτικής ενίσχυσης.
Περιορισμένες στρατιωτικές επιλογές
Το κλίμα αυτό επιβεβαιώνεται και από ρεπορτάζ των New York Times, που επισημαίνουν ότι η αμερικανική παρουσία στην περιοχή είναι σήμερα πιο «αραιή» σε σχέση με προηγούμενες κρίσεις.
Η αποχώρηση του αεροπλανοφόρου Gerald R. Ford και άλλων μονάδων από την Ανατολική Μεσόγειο έχει περιορίσει τη ναυτική ισχύ των ΗΠΑ, ενώ συνεχίζονται οι διαβουλεύσεις για ενδεχόμενη αναδιάταξη δυνάμεων.
Αν και οι Ηνωμένες Πολιτείες εξακολουθούν να διαθέτουν αντιτορπιλικά με κατευθυνόμενους πυραύλους και τουλάχιστον ένα υποβρύχιο στην περιοχή, στρατιωτικοί διοικητές ζητούν χρόνο για την ενίσχυση της άμυνας, φοβούμενοι επιθέσεις από το Ιράν ή συμμάχους του σε Ιράκ και Συρία.
Στο τραπέζι κυβερνοεπιθέσεις και «χειρουργικά» πλήγματα
Υπό αυτά τα δεδομένα, στην Ουάσιγκτον εξετάζονται εναλλακτικά μέσα πίεσης: κυβερνοεπιχειρήσεις, στοχευμένα πλήγματα σε δομές εσωτερικής ασφάλειας του Ιράν ή μυστικές αποστολές που δεν θα οδηγούσαν σε ανοικτή σύρραξη.
Όπως μεταδίδει το NBC, σε σύσκεψη υπό τον αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς τονίστηκε ότι κάθε ενέργεια θα απέκλειε την ανάπτυξη χερσαίων δυνάμεων και μια παρατεταμένη στρατιωτική εκστρατεία.
Η Τεχεράνη προειδοποιεί για αντίποινα
Την ίδια στιγμή, το CNN αναφέρει ότι το Ιράν έχει ήδη καταρτίσει σχέδια για πλήγματα κατά αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων στη Μέση Ανατολή, σε περίπτωση που δεχθεί επίθεση.
Στο πλαίσιο προληπτικών μέτρων, εκατοντάδες Αμερικανοί στρατιώτες έχουν μετακινηθεί από τη βάση Αλ Ουντέιντ στο Κατάρ, με τις τοπικές αρχές να επιβεβαιώνουν τη μερική αποχώρηση προσωπικού.
Διαδηλώσεις και κόκκινες γραμμές
Η ένταση συνδέεται άμεσα και με τη σκληρή καταστολή των διαδηλώσεων στο Ιράν. Ο Τραμπ έχει δηλώσει ότι ενδεχόμενες μαζικές εκτελέσεις διαδηλωτών θα μπορούσαν να προκαλέσουν αμερικανική αντίδραση.
Τα τελευταία εικοσιτετράωρα, ωστόσο, εμφανίστηκε πιο συγκρατημένος, αναφέροντας πως έχει ενημερωθεί ότι οι εκτελέσεις «δεν θα προχωρήσουν» και ότι η αιματοχυσία στους δρόμους έχει σταματήσει.
Η ιρανική Δικαιοσύνη, σύμφωνα με το Reuters, ανακοίνωσε ότι ο 26χρονος Ερφάν Σολτανί, για τον οποίο υπήρχαν φόβοι επικείμενης εκτέλεσης, δεν έχει καταδικαστεί σε θάνατο και ότι οι κατηγορίες που αντιμετωπίζει δεν επισύρουν την εσχάτη των ποινών.
Ρευστό σκηνικό, χωρίς τελικές αποφάσεις
Παρά τα σημάδια προσωρινής αποκλιμάκωσης, το τοπίο παραμένει ασταθές. Οι ΗΠΑ κρατούν όλα τα ενδεχόμενα ανοιχτά, η Τεχεράνη δηλώνει έτοιμη να απαντήσει και κανείς δεν αποκλείει νέα έξαρση της κρίσης.
Το κεντρικό δίλημμα για τον Τραμπ παραμένει αμετάβλητο: πώς θα αποδείξει ότι «εννοεί όσα λέει», χωρίς να παρασύρει τις Ηνωμένες Πολιτείες σε έναν πόλεμο που δεν μπορεί να τελειώσει γρήγορα.
ΠΗΓΗ: NAYTEMPORIKH .gr
ΓΕΩΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ
Ουκρανία: Ο πόλεμος της Μόσχας στην Ουκρανία διαρκεί περισσότερο από τον Β’ Παγκόσμιο στο ανατολικό μέτωπο
Η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία έχει πλέον υπερβεί χρονικά τον πόλεμο της Σοβιετικής Ενωσης εναντίον της ναζιστικής Γερμανίας. Ο Κόκκινος Στρατός χρειάστηκε 1.418 ημέρες –από τις 22 Ιουνίου 1941 έως τις 9 Μαΐου 1945– για να πολεμήσει τις δυνάμεις του Χίτλερ σε ολόκληρη την Ευρώπη, φτάνοντας από τον Βόλγα μέχρι το Βερολίνο. Αντίθετα, η αποκαλούμενη από το Κρεμλίνο «ειδική στρατιωτική επιχείρηση» του Βλαντίμιρ Πούτιν συμπλήρωσε τη Δευτέρα, 12 Ιανουαρίου, 1.419 ημέρες, με τις ρωσικές δυνάμεις να παραμένουν καθηλωμένες στο Ντονέτσκ, μόλις 45 χιλιόμετρα από τα σημεία εκκίνησης της επίθεσης τον Φεβρουάριο του 2022.
Ο στρατός της Ρωσίας δεν έχει καταφέρει να καταλάβει και να διατηρήσει ούτε μία περιφερειακή πρωτεύουσα στα ουκρανικά εδάφη που διεκδικεί, όπως υπογραμμίζουν οι Times. Παράλληλα, αν και έχουν προηγηθεί μήνες έντονων διπλωματικών πρωτοβουλιών με πρωταγωνιστή τις Ηνωμένες Πολιτείες, δεν διαφαίνεται καμία ρεαλιστική προοπτική ειρήνης στο άμεσο μέλλον. «Σε όλη τη διάρκεια αυτού του πολέμου, η Ρωσία διέπραξε ωμότητες στο ουκρανικό έδαφος σε κλίμακα και ένταση που δεν έχουν παρατηρηθεί από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Παρ’ όλα αυτά, δεν κατόρθωσε να λυγίσει την Ουκρανία ούτε το φρόνημα του λαού μας», έγραψε τη Δευτέρα στο X ο ουκρανός υπουργός Εξωτερικών Αντρέι Σιμπίχα.
Τα χρόνια που προηγήθηκαν της εισβολής, το Κρεμλίνο είχε αναγάγει τη μνήμη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου –ή «Μεγάλου Πατριωτικού Πολέμου», όπως αποκαλείται στη Ρωσία– σε θεμέλιο λίθο της κρατικής ιδεολογίας. Αντιδυτικές αφίσες με σοβιετικά και αμερικανικά σύμβολα διακήρυσσαν «Μπορούμε να το ξανακάνουμε». «Ηθελαν να το επαναλάβουν και το έκαναν», σχολίασε ο πρόεδρος Ζελένσκι. «Αναπαρήγαγαν τον φασισμό. Αυτό είναι παραφροσύνη».
Σύμφωνα με έρευνα της ρωσικής υπηρεσίας του BBC σε συνεργασία με τον αντιπολιτευόμενο ιστότοπο Mediazona, έχουν επιβεβαιωθεί σχεδόν 160.000 θάνατοι ρώσων στρατιωτών στην Ουκρανία. Παράλληλα, τουλάχιστον 19 ρώσοι στρατηγοί έχουν σκοτωθεί, όπως αναφέρει έκθεση του απαγορευμένου στη Ρωσία ιστότοπου The Insider. «Είμαι βέβαιος ότι ο Πούτιν δεν θα μπορούσε ούτε στους χειρότερους εφιάλτες του να φανταστεί πως θα του έπαιρνε περισσότερο χρόνο για να “καταλάβει” το Σλοβιάνσκ και το Κραματόρσκ απ’ όσο χρειάστηκε ο Στάλιν για να φτάσει στο Βερολίνο», δήλωσε ο Ντμίτρι Γκούντκοφ, μέλος της αντιπολεμικής επιτροπής της εξόριστης ρωσικής αντιπολίτευσης, αναφερόμενος στις δύο οχυρωμένες πόλεις της ανατολικής Ουκρανίας που εξακολουθούν να ελέγχονται από το Κίεβο. Ο Πούτιν δεν δείχνει καμία διάθεση να τερματίσει τον πόλεμο προτού η Ρωσία εξαλείψει την ουκρανική ανεξαρτησία. Στις 7 Ιανουαρίου, ημέρα εορτασμού των Χριστουγέννων για τους ρώσους ορθόδοξους, είπε σε παιδιά μέσα σε εκκλησία ότι ο στρατός τους βρίσκεται σε «ιερή αποστολή» για την υπεράσπιση της πατρίδας.
Αν και τα ρωσικά κρατικά μέσα ενημέρωσης αποσιώπησαν τη δυσάρεστη σύγκριση μεταξύ του Κόκκινου Στρατού και των σημερινών δυνάμεων του Πούτιν, το Κρεμλίνο έχει καλλιεργήσει την εικόνα μιας υπαρξιακής σύγκρουσης με τις «σατανικές» δυνάμεις της Δύσης που, όπως λέει, στηρίζονται από το ΝΑΤΟ. «Ολη η δυτική αποκρυφιστική και αντιχριστιανική “Σόδομα” μάχεται εναντίον της Ρωσίας», δήλωσε την Κυριακή ο φιλοκρεμλινικός μεγιστάνας των μέσων Κονσταντίν Μαλοφέγιεφ. Την ίδια στιγμή, ο ουκρανικός στρατός ανακοίνωσε ότι η Μόσχα ετοιμαζόταν για νέα επίθεση στην περιοχή του Σούμι, στη βόρεια Ουκρανία, αλλά ότι η απειλή αποτράπηκε. Την περασμένη εβδομάδα, εκτεταμένα πλήγματα με drones και πυραύλους άφησαν περίπου τα μισά σπίτια του Κιέβου χωρίς θέρμανση, με τον δήμαρχο Βιτάλι Κλίτσκο να καλεί τους πολίτες να εγκαταλείψουν την πόλη. Περίπου 800 κτίρια κατοικιών –κυρίως πολυκατοικίες– παρέμεναν χωρίς ηλεκτροδότηση τη Δευτέρα, ενώ οι θερμοκρασίες έφθαναν τους -15°C. Τα ξημερώματα της Τρίτης, ακολούθησε νέα ρωσική πυραυλική επίθεση κατά του Κιέβου και άλλων πόλεων. Ο βρετανός υπουργός Αμυνας Τζον Χέιλι, που επισκέφθηκε την πληγείσα περιοχή την Παρασκευή, δήλωσε ότι θα ήθελε «να συλλάβει τον Πούτιν και να τον οδηγήσει σε δίκη για εγκλήματα πολέμου». Η τοποθέτηση αυτή προκάλεσε την οργισμένη αντίδραση της Μόσχας, με τη Μαρία Ζαχάροβα να απαντά ότι πρόκειται για «το υγρό όνειρο των βρετανών ανώμαλων».
Πηγή: Protagon.gr
-
Βουλευτικές Εκλογές 20261 month agoΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΗ ΔΗΜΟΣΚΟΠΗΣΗ ΠΡΟΘΕΣΗΣ ΨΗΦΟΥ ΓΙΑ ΒΟΥΛΕΥΤΙΚΕΣ 2026
-
#exAformis1 month ago#exaformis – Ζούμε στην πιο ενδιαφέρουσα χώρα! Vol. 3 | Παρασκευή 05/12 στις 7μμ
-
ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΙΑ2 weeks agoΤο ερώτημα για την Holguín για την UNFICYP και η υπόθεση της Μάμμαρι: γιατί δέχθηκαν επίθεση δύο Ελληνοκύπριοι αγρότες;
-
Think Tank3 weeks agoΣομαλιλάνδη: το νέο μέτωπο Ισραήλ–Τουρκίας
-
#exAformis1 month ago#ExAformis – Το ΑΛΜΑ στο δρόμο προς τις εκλογές | Παρασκευή 19/12 στις 7μμ
-
#exAformis1 month ago#ExAformis – Αποτελέσματα Διαδικτυακής Δημοσκόπησης | Τετάρτη 17/12 στις 7μμ
-
Off the Record1 month agoΣτάθμευση Κυπριακών μαχητικών αεροσκαφών στο σύμμαχο μας Ισραήλ
-
Άρθρα Χάρη Θεραπή1 week agoΠώς στήνεται ένα πολιτικό «viral σκάνδαλο»
-
Off the Record3 weeks agoΕκλογές 2026: Το ποτάμι δεν γυρίζει ΠΙΣΩ…
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ1 month agoΤο Κίνημα Οικολόγων – Συνεργασία Πολιτών βράβευσε τον δημοσιογράφο Φάνη Μακρίδη για τον αδιάκοπο αγώνα του κατά της διαφθοράς

