Ξεκινά σήμερα η κρίσιμη διαπραγμάτευση για τον νέο επταετή προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης μετά το 2028, καθώς οι Ευρωπαίοι ηγέτες, οι οποίοι συνεχίζουν για δεύτερη ημέρα τις εργασίες της Συνόδου Κορυφής στις Βρυξέλλες, καλούνται να συζητήσουν για πρώτη φορά την πρόταση της κυπριακής προεδρίας του Συμβουλίου της Ε.Ε. με συγκεκριμένα δημοσιονομικά μεγέθη. Η συζήτηση αναμένεται να αναδείξει τις σημαντικές διαφωνίες που εξακολουθούν να υφίστανται ανάμεσα στα κράτη-μέλη σχετικά με τον προσανατολισμό των ευρωπαϊκών δαπανών κατά τα επόμενα χρόνια. Την ίδια ώρα, αν και οι «27» κατόρθωσαν χθες να εγκρίνουν για πρώτη φορά μετά από 17 μήνες κοινά συμπεράσματα για την Ουκρανία και να ανανεώσουν τις κυρώσεις κατά της Ρωσίας, δεν απουσίασαν οι εντάσεις γύρω από την πρωτοβουλία του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, να διερευνήσει δίαυλο επικοινωνίας με τη Μόσχα.

Στο ζήτημα του προϋπολογισμού, η Ευρωπαϊκή Ένωση εμφανίζεται ουσιαστικά διχασμένη σε δύο βασικές ομάδες κρατών. Από τη μία βρίσκονται οι χώρες της βόρειας και δυτικής Ευρώπης, με πρωταγωνιστές τη Γερμανία, την Ολλανδία, τη Σουηδία και την Αυστρία, οι οποίες τάσσονται υπέρ ενός πιο συγκρατημένου προϋπολογισμού και της μεταφοράς πόρων προς νέες στρατηγικές προτεραιότητες, όπως η άμυνα, η ανταγωνιστικότητα, η καινοτομία, η ενεργειακή ασφάλεια και η ενίσχυση της ευρωπαϊκής βιομηχανίας. Οι συγκεκριμένες χώρες εκτιμούν ότι οι γεωπολιτικές εξελίξεις των τελευταίων ετών – η αυξανόμενη επιρροή της Κίνας, ο πόλεμος στην Ουκρανία και η μεταβολή της αμερικανικής στάσης – επιβάλλουν σημαντική αναθεώρηση των ευρωπαϊκών δαπανών.

Απέναντί τους βρίσκονται οι χώρες του νότου και της ανατολικής Ευρώπης, μεταξύ των οποίων η Ιταλία, η Ελλάδα, η Πολωνία και αρκετά κράτη που επωφελούνται από την πολιτική συνοχής, τα οποία ζητούν να διατηρηθεί η ισχυρή χρηματοδότηση τόσο για την Κοινή Αγροτική Πολιτική όσο και για τα ταμεία συνοχής. Υποστηρίζουν ότι οι παραδοσιακές πολιτικές της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν μπορούν να υποβαθμιστούν προς όφελος νέων προτεραιοτήτων και ότι η σύγκλιση των λιγότερο ανεπτυγμένων περιοχών εξακολουθεί να αποτελεί στρατηγική επιδίωξη της Ένωσης.

Παρά τις διαφορετικές προσεγγίσεις, κοινός παρονομαστής αποτελεί το γεγονός ότι καμία από τις δύο πλευρές δεν εμφανίζεται ικανοποιημένη από την υφιστάμενη διαπραγματευτική πρόταση.

Οι χώρες του βορρά θεωρούν ότι οι προβλεπόμενες περικοπές δεν είναι αρκετά εκτεταμένες και ότι εξακολουθούν να δεσμεύονται υπερβολικοί πόροι στις παραδοσιακές πολιτικές, σε βάρος της ανταγωνιστικότητας και της ασφάλειας. Αντίθετα, οι χώρες της συνοχής εκφράζουν την άποψη ότι οι χρηματοδοτήσεις για τη γεωργία και τις περιφέρειες έχουν ήδη περιοριστεί σημαντικά και προειδοποιούν πως οι παραδοσιακές πολιτικές της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν διασφαλίζονται επαρκώς.

Σε κάθε περίπτωση, οι διαπραγματεύσεις αναμένεται να συνεχιστούν και τους επόμενους μήνες, ενώ ολοένα και περισσότεροι Ευρωπαίοι ηγέτες εκτιμούν ότι δύσκολα θα επιτευχθεί συμφωνία μέχρι το τέλος του έτους, το οποίο έχει τεθεί ως χρονικός στόχος από τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα.

Χθες, πάντως, οι «27» κατέληξαν ομόφωνα στην παράταση των οικονομικών κυρώσεων κατά της Ρωσίας για ακόμη έναν χρόνο, στέλνοντας σαφές μήνυμα συνέχειας της ευρωπαϊκής στήριξης προς το Κίεβο. Παράλληλα, ενέκριναν κοινά συμπεράσματα για την Ουκρανία, εξέλιξη που καταγράφεται για πρώτη φορά μετά τον Δεκέμβριο του 2024.

Η εξέλιξη αυτή κατέστη εφικτή έπειτα από την πολιτική αλλαγή στην Ουγγαρία και την ολοκλήρωση της περιόδου κατά την οποία ο Βίκτορ Όρμπαν εμπόδιζε επανειλημμένα την υιοθέτηση κοινών ευρωπαϊκών θέσεων για την Ουκρανία. Η αποκατάσταση της ομοφωνίας θεωρήθηκε ιδιαίτερα σημαντική από πολλούς ηγέτες, καθώς πραγματοποιείται σε μια περίοδο όπου η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκει να προβάλλει ενιαίο μέτωπο απέναντι στη Ρωσία.

Ωστόσο, η χθεσινή συζήτηση δεν εξελίχθηκε χωρίς εντάσεις. Στο επίκεντρο βρέθηκε η πρωτοβουλία του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, να ξεκινήσει διερευνητικό διπλωματικό δίαυλο με τη Μόσχα, προκειμένου να εξεταστεί κατά πόσο υπάρχουν οι προϋποθέσεις για μελλοντικές διαπραγματεύσεις. Σύμφωνα με αρμόδιες πηγές, οι επαφές αυτές παραμένουν σε τεχνικό και διερευνητικό επίπεδο, χωρίς να αγγίζουν την ουσία ή να συνιστούν διαπραγμάτευση.

Παρά τις σχετικές διαβεβαιώσεις, η πρωτοβουλία του Αντόνιο Κόστα προκάλεσε δυσφορία σε αρκετές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Ειδικότερα, η Πολωνία, οι τρεις χώρες της Βαλτικής και τα σκανδιναβικά κράτη εξέφρασαν επιφυλάξεις, θεωρώντας ότι οποιαδήποτε προσέγγιση προς τη Ρωσία θα πρέπει να αποφασίζεται συλλογικά και έπειτα από πλήρη διαβούλευση μεταξύ των κρατών-μελών. Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, η δυσαρέσκεια επικεντρώνεται κυρίως στο γεγονός ότι ο Κόστα δεν είχε προηγουμένως ενημερώσει ή συμβουλευτεί επαρκώς τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες πριν δώσει το πράσινο φως για την έναρξη των επαφών. Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου φαίνεται πως είχε περιοριστεί στην ενημέρωση του Παρισιού, του Βερολίνου αλλά και του Λονδίνου.

Παρά τις αντιδράσεις, αρκετοί ηγέτες εμφανίζονται θετικοί στο ενδεχόμενο ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου να αναλάβει στο μέλλον έναν πιο θεσμικό ρόλο εκπροσώπησης της Ε.Ε. σε πιθανές επαφές με τη Ρωσία, εφόσον βεβαίως διαμορφωθούν οι κατάλληλες συνθήκες. Άλλοι, ωστόσο, θεωρούν ότι η εκπροσώπηση της Ένωσης θα πρέπει να ανατεθεί στους ηγέτες των τριών ευρωπαϊκών χωρών που πρωτοστατούν στις σχετικές πρωτοβουλίες: της Γαλλίας, της Γερμανίας και της Βρετανίας. Προς το παρόν, πάντως, η κοινή ευρωπαϊκή γραμμή παραμένει σαφής: οποιαδήποτε πρωτοβουλία οφείλει να υπηρετεί τη συνοχή των «27» και να μην εκληφθεί ως ένδειξη χαλάρωσης της πίεσης προς τη Μόσχα.

Νωρίτερα, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ο οποίος βρέθηκε χθες στις Βρυξέλλες, χαιρέτισε το τέλος της εποχής του Βίκτορ Όρμπαν. Ο Ουκρανός πρόεδρος υποστήριξε ότι διαμορφώνεται μια νέα ευκαιρία για την περαιτέρω ενίσχυση των σχέσεων τόσο εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσο και ανάμεσα στις Βρυξέλλες και το Κίεβο, επαναλαμβάνοντας ότι η ένταξη της Ουκρανίας στην Ε.Ε. αποτελεί στρατηγική επιλογή που συνδέεται άμεσα με τη συνολική ευρωπαϊκή ασφάλεια.

Ο Ουκρανός πρόεδρος επανέφερε επίσης το αίτημά του για επιτάχυνση της ενταξιακής διαδικασίας της χώρας του, ζητώντας από τους Ευρωπαίους ηγέτες να προχωρήσουν το συντομότερο δυνατό στο άνοιγμα νέων διαπραγματευτικών κεφαλαίων.

Ο Ζελένσκι τόνισε ότι η ένταξη της Ουκρανίας δεν συνιστά μόνο μια πολιτική επιλογή, αλλά και μια στρατηγική επένδυση για το μέλλον της Ευρώπης, επισημαίνοντας ότι η ασφάλεια της ηπείρου «αποφασίζεται σήμερα στην άμυνα της Ουκρανίας». «Η σημαντικότερη κίνηση θα μπορούσε να είναι μια ταχεία πορεία ένταξης της Ουκρανίας στην Ε.Ε.», ανέφερε, καλώντας τους «27» να διατηρήσουν τη δυναμική των ενταξιακών συνομιλιών που ξεκίνησαν μόλις την περασμένη Δευτέρα.

Έντονη πολιτική αντιπαράθεση ξέσπασε ανάμεσα σε ΑΚΕΛ και ΔΗΣΥ με αφορμή το πόρισμα για το «Κράτος Μαφία», με την Πινδάρου να απαντά στα πυρά που δέχεται από την Εζεκία Παπαϊωάννου σχετικά με τα ευρήματα που περιλαμβάνονται στο πόρισμα.

Μέσω γραπτής δήλωσής του, ο Εκπρόσωπος Τύπου του ΔΗΣΥ, Ονούφριος Κουλλά, κάνει λόγο για ένα νέο «παραλήρημα» του ΑΚΕΛ, υποστηρίζοντας ότι το κόμμα έχει πλέον μετατραπεί σε ένα τοξικό κόμμα διαμαρτυρίας και φανατισμού.

Όπως αναφέρει, «αδυνατεί να αντιληφθεί πως με τη στάση του επιδεικνύει πλήρη ασέβεια στο Σύνταγμα, τους θεσμούς και τους κανόνες του κράτους δικαίου. Νομίζει πως μπορεί να διορίζει και να παύει αξιωματούχους και ότι δικαιούται να κρίνει και να καταδικάζει τους πάντες. Αλλά το ΑΚΕΛ είναι κόμμα, δεν είναι δικαστήριο».

Ο Ονούφριος Κουλλά σημειώνει ακόμη ότι «ξεχνά μάλιστα ότι είναι κόμμα με αμαρτωλή προϊστορία. Που δεν σεβάστηκε το πόρισμα για το Μαρί, με 13 νεκρούς, και που αναθεμάτισε το πόρισμα για την καταστροφή της οικονομίας, την οποία το ίδιο προκάλεσε».

Την ίδια στιγμή, επισημαίνει ότι «ξεχνά πως είναι το κόμμα που δεν σέβεται τις αποφάσεις των δικαστηρίων όταν πρόκειται για “δικούς” του. Έστω και αν χάθηκαν δεκάδες εκατομμύρια από το Ταμείο Προνοίας της Cyta, στο οργανωμένο σκάνδαλο της Δρομολαξιάς. Που οργανώνει πορείες διαμαρτυρίας όταν οι αποφάσεις των δικαστηρίων δεν εξυπηρετούν το κομματικό του αφήγημα».

Παράλληλα, τονίζει ότι «δεν θα επιτρέψουμε στο ΑΚΕΛ να αποσταθεροποιήσει τη χώρα για να ξεπλύνει την απαξίωσή του από την κοινωνία και με μοναδική, αδίστακτη επιδίωξη να επανέλθει στην εξουσία. Αντίθετα με το ΑΚΕΛ, εμείς λέμε ότι το πόρισμα είναι σεβαστό και θα πρέπει να ακολουθηθούν όλες οι νενομισμένες διαδικασίες το συντομότερο δυνατό. Με διορισμό ανεξάρτητων ανακριτών, με σαφές χρονοδιάγραμμα και με όλα τα εργαλεία στη διάθεσή τους. Δεν συγκαλύψαμε ποτέ κανένα».

«Με την αμαρτωλή του προϊστορία, δεν δεχόμαστε μαθήματα από το ΑΚΕΛ», καταλήγει η απάντηση του ΔΗΣΥ.

Υπενθυμίζεται ότι νωρίτερα το ΑΚΕΛ, μέσω ανακοίνωσής του, είχε αναφέρει μεταξύ άλλων ότι το πόρισμα της Αρχής Κατά της Διαφθοράς για το «Κράτος Μαφία» συνιστά μια κρίσιμη στιγμή για τους θεσμούς και το κράτος δικαίου στη χώρα, υποστηρίζοντας πως «αν το τρίγωνο Εισαγγελίας – Προεδρικού – Πινδάρου καταφέρει και αυτή τη φορά να συγκαλύψει το σύστημα της διαπλοκής – το σύστημα Ν. Αναστασιάδη δηλαδή – δεν θα έχει μείνει τίποτα όρθιο».

Στην ανακοίνωσή του, το ΑΚΕΛ επαναλαμβάνει τη θέση ότι «ο Γενικός Εισαγγελέας και ο Βοηθός Γενικός Εισαγγελέας πρέπει να πάνε σπίτι τους, χθες».

Όπως υποστηρίζει το ΑΚΕΛ, όσο οι δύο αξιωματούχοι παραμένουν στις θέσεις τους, δεν μπορεί να υπάρξει αντικειμενική και αδιάβλητη διερεύνηση, καθώς, σύμφωνα με το Σύνταγμα, οποιαδήποτε ποινική διερεύνηση καταλήγει στην κρίση του Γενικού Εισαγγελέα. «Είναι προσβολή της νοημοσύνης των πολιτών να μας λένε ότι θα ελέγξουν τον Αναστασιάδη, δύο δεκανίκια του Αναστασιάδη», αναφέρει χαρακτηριστικά.

Παράλληλα, το ΑΚΕΛ κάλεσε την ηγεσία του ΔΗΣΥ να «συναισθανθεί πόσο ντροπιαστικό είναι να συνεχίζει να συγκαλύπτει τον Νίκο Αναστασιάδη και το σύστημά του. Προφανώς το κάνουν επειδή και ως κόμμα αποτελούν μέρος αυτού του συστήματος».

Αξίζει να σημειωθεί ότι σε πρωινή του ανακοίνωση ο ΔΗΣΥ είχε ζητήσει τον διορισμό ανεξάρτητων ποινικών ανακριτών για την υπόθεση του «Κράτους Μαφία», θέτοντας ως στόχο την ολοκλήρωση της διαδικασίας εντός τριών μηνών.

Όπως αναφέρει, «ο διορισμός ανεξάρτητων ποινικών ανακριτών πρέπει να προχωρήσει αμέσως χωρίς καμία χρονοτριβή».

Προσθέτει επίσης ότι «η διαδικασία οφείλει να πραγματοποιηθεί με σαφές και αυστηρό χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης (εντός τριών μηνών), αξιοποιώντας πλήρως το έργο και το υλικό που έχει ήδη παραχθεί μέχρι σήμερα».

Καταληκτικά, ο ΔΗΣΥ υπογραμμίζει ότι «επαναλαμβάνουμε τη σταθερή θέση μας υπέρ της πλήρους, ανεξάρτητης και αποτελεσματικής διερεύνησης».

Επιπλέον, η Πινδάρου επισημαίνει ότι στο πλαίσιο της περαιτέρω διερεύνησης της υπόθεσης θα πρέπει να αξιοποιηθεί στο έπακρο το έργο και το υλικό που έχει ήδη παραχθεί μέχρι σήμερα, ώστε η διαδικασία να προχωρήσει με ουσιαστικό και αποτελεσματικό τρόπο, χωρίς να προκύψουν αχρείαστες καθυστερήσεις.

Τον άμεσο διορισμό ανεξάρτητων ποινικών ανακριτών, χωρίς οποιαδήποτε χρονοτριβή, ζητά ο Δημοκρατικός Συναγερμός, μετά τη δημοσιοποίηση του πορίσματος της Αρχής Κατά της Διαφθοράς.

Σε ανακοίνωσή του, ο ΔΗΣΥ αναφέρει ότι η διαδικασία θα πρέπει να προχωρήσει άμεσα και να διεξαχθεί στη βάση ενός σαφούς και αυστηρού χρονοδιαγράμματος, με στόχο να ολοκληρωθεί εντός τριών μηνών.

Επιπλέον, η Πινδάρου υπογραμμίζει ότι κατά την περαιτέρω διερεύνηση είναι απαραίτητο να αξιοποιηθεί πλήρως το έργο και το υλικό που έχει ήδη συγκεντρωθεί μέχρι σήμερα, ώστε η διαδικασία να είναι ουσιαστική, αποτελεσματική και να αποφευχθούν περιττές καθυστερήσεις.

Ο Δημοκρατικός Συναγερμός επαναλαμβάνει, παράλληλα, τη διαχρονική του θέση υπέρ της πλήρους, ανεξάρτητης και αποτελεσματικής διερεύνησης της υπόθεσης, τονίζοντας ότι οι επόμενες ενέργειες θα πρέπει να γίνουν με τρόπο που να διασφαλίζει τη θεσμική αξιοπιστία και να ενισχύει την εμπιστοσύνη των πολιτών προς τους θεσμούς.