Off the Record
Οι εφιάλτες της μετα-Ανανικής εποχής: 2025 και η εσωτερική διάβρωση της κυπριακής υπόθεσης
Δύο δεκαετίες μετά το ηχηρό και αδιαμφισβήτητο “Όχι” του κυπριακού λαού στο Σχέδιο Ανάν, το πολιτικό σκηνικό στην Κύπρο εξακολουθεί να ταλανίζεται από τα απόνερα μιας εσωτερικής διχοστασίας, που δεν έχει θεραπευθεί. Ενώ η ετυμηγορία του 2004 όφειλε να λειτουργήσει ως πυξίδα εθνικής ενότητας και διπλωματικής αξιοπρέπειας, αντίθετα λειτούργησε ως αφετηρία ενός υπόγειου ρεύματος πολιτικού αναθεωρητισμού, που επιδίωξε -και επιδιώκει ακόμη- να διαβρώσει το νόημα εκείνης της απόφασης.
Από τις πρώτες κιόλας μέρες μετά το δημοψήφισμα, κόμματα και πολιτικές προσωπικότητες επιδόθηκαν σε μια επιχείρηση αποδόμησης του “Όχι”, παρουσιάζοντάς το είτε ως “λάθος” είτε ως “ευκαιρία για νέα αρχή”, προκειμένου να συντηρηθεί στην πολιτική σκηνή η λογική της «λύσης πάση θυσία». Το ΑΚΕΛ, με ιδεολογική εμμονή στον δικοινοτισμό και την υπεράσπιση της «επαναπροσέγγισης», έπαιξε κεντρικό ρόλο στην εδραίωση της ιδέας ότι το Κυπριακό δεν είναι ζήτημα εισβολής και κατοχής, αλλά απλώς ένα «πολιτειακό πρόβλημα» που χρειάζεται διαχείριση. Από την άλλη, η ηγεσία του ΔΗΣΥ, με χαρακτηριστικότερη μορφή τον Αβέρωφ Νεοφύτου, επένδυσε σε μια ρητορική ρεαλισμού, προτάσσοντας συνεχώς την ανάγκη “να μη χάσουμε το τρένο της λύσης”, ακόμη και όταν οι όροι της λύσης εξευτέλιζαν κάθε έννοια κυριαρχίας, αξιοπρέπειας και διεθνούς νομιμότητας.
Σε αυτό το πλαίσιο εμφανίστηκαν και οι γνωστοί θιασώτες της “όποιας λύσης”: ένα ετερόκλητο δίκτυο πολιτικών, δημοσιολογούντων, ακαδημαϊκών και παραγόντων της κοινωνίας των πολιτών, οι οποίοι με συνέπεια προωθούν εδώ και χρόνια κάθε εκδοχή διευθέτησης του Κυπριακού, ανεξαρτήτως περιεχομένου και εθνικού κόστους. Η στάση τους δεν καθορίζεται από τη διεθνή πραγματικότητα ή τη συμπεριφορά της Άγκυρας, αλλά από έναν εσωτερικό ιδεολογικό φανατισμό υπέρ της “επανένωσης”, ακόμη κι αν αυτή συνεπάγεται την αναγνώριση τετελεσμένων, τη νομιμοποίηση της τουρκικής παρουσίας και την ακύρωση βασικών δικαιωμάτων του κυπριακού Ελληνισμού. Στο λεξιλόγιό τους, όποιος αντιστέκεται στη λογική της συνθηκολόγησης βαφτίζεται «εθνικιστής» ή «οπαδός της διχοτόμησης».
Η πραγματικότητα, ωστόσο, είναι αμείλικτη. Η Τουρκία, ειδικά μετά το 2020, εγκατέλειψε κάθε προσχηματική προσήλωση στην ομοσπονδία και επιδιώκει πια ανοικτά λύση δύο κρατών. Ο κατοχικός ηγέτης Ερσίν Τατάρ λειτουργεί ως πιστός εντολοδόχος της Άγκυρας, απορρίπτοντας εκ των προτέρων οποιοδήποτε μοντέλο λύσης που θα οδηγούσε σε επανένωση υπό μία κυριαρχία.
Παρά τις συνθήκες αυτές, και παρότι η Τουρκία συνεχίζει τις παραβιάσεις στην ΑΟΖ, τις προκλήσεις εντός της νεκρής ζώνης και την προώθηση εποίκων, στο εσωτερικό της Κυπριακής Δημοκρατίας διατηρείται ζωντανή μια πολιτική γραμμή που επιμένει πως “πρέπει να ξαναρχίσουν οι συνομιλίες χωρίς όρους”.
Η γραμμή αυτή δεν είναι απλώς αφελής· είναι επικίνδυνη. Διότι επιχειρεί να επιβάλει στο δημόσιο αίσθημα την ιδέα πως η Κυπριακή Δημοκρατία είναι εξίσου υπεύθυνη για τη μη λύση του Κυπριακού, και άρα πρέπει να δείξει “ευελιξία” για να ξεκολλήσει η διαδικασία. Πρόκειται για μια αντίληψη που αθωώνει την τουρκική πολιτική, παγιώνει την κατοχή και διαβρώνει σταδιακά την εθνική συνείδηση, ιδίως στις νεότερες γενιές.
Το πιο ανησυχητικό όμως είναι ότι οι πολιτικοί φορείς που πρωτοστάτησαν σε αυτήν τη γραμμή -από το ΑΚΕΛ μέχρι τον ΔΗΣΥ- συνεχίζουν και σήμερα να εμφανίζονται ως θεματοφύλακες της “υπευθυνότητας”, του “εκσυγχρονισμού” και της “πολιτικής ωριμότητας”. Ο Αβέρωφ Νεοφύτου προβάλλεται ως “τεχνοκράτης της σταθερότητας” και το ΑΚΕΛ ως “κόμμα πατριωτικό με κοινωνική ευαισθησία”. Και, όμως, πρόκειται για τους ίδιους πολιτικούς μηχανισμούς που υπονόμευσαν συστηματικά το διεθνές κύρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, αποδεχόμενοι την πολιτική ισότητα χωρίς αντίκρισμα, δικαιολογώντας την παρουσία στρατευμάτων, ή εμφανίζοντας την Τουρκία ως εταίρο που μπορούμε να πείσουμε – αν φανούμε αρκετά υποχωρητικοί.
Μπροστά σε αυτό το σκηνικό, η εθνική στρατηγική της Κύπρου δεν μπορεί να στηρίζεται άλλο σε αυταπάτες. Δεν μπορούμε να συνεχίσουμε να αναμένουμε «καλή θέληση» από έναν επιτιθέμενο που δεν κρύβει τις προθέσεις του. Δεν μπορούμε να διαπραγματευόμαστε συνεχώς με τον εαυτό μας, ενώ η άλλη πλευρά θέτει τελεσίγραφα. Η Κύπρος έχει συγκριτικά πλεονεκτήματα: συμμετοχή στην Ε.Ε., στρατηγικές συμμαχίες με Ισραήλ, Αίγυπτο, Ελλάδα, ενεργειακές δυνατότητες. Αυτά πρέπει ν’ αποτελέσουν τη βάση για μια εθνική πολιτική ανάσχεσης, όχι μια πλατφόρμα νέων υποχωρήσεων.
Ακόμα και ο ίδιος ο Νίκος Αναστασιάδης, ο πλέον “διαλλακτικός” Πρόεδρος της μετα-Ανανικής περιόδου, είχε παραδεχτεί δημόσια το 2020 ότι η πολιτική τού κατευνασμού απέτυχε. Αν αυτό το διαπίστωνε ο αρχιτέκτονας της προσέγγισης με την τουρκική πλευρά, τότε τι ακριβώς προσδοκούν σήμερα όσοι μιλούν για «θετική ατζέντα» και νέα ευκαιρία λύσης με έναν Τατάρ απέναντί τους;
Η επανέναρξη των συνομιλιών που συζητείται σήμερα δεν μπορεί να γίνεται χωρίς πλήρη επίγνωση των νέων -και πολύ χειρότερων- δεδομένων. Δεν μπορεί να γίνει με αφέλεια ή από ανάγκη να παραχθεί πολιτικό έργο. Πρέπει να υπάρχει σαφής στόχος, σαφές όριο και κυρίως: εθνική ενότητα, χωρίς “πέμπτες φάλαγγες” στο εσωτερικό.
Ο δρόμος μπροστά δεν είναι εύκολος. Αλλά σίγουρα δεν περνά μέσα από τη λογική της «όποιας λύσης». Η Κύπρος δεν αντέχει άλλη ήττα μεταμφιεσμένη σε συμφωνία. Το ερώτημα πια δεν είναι αν θα λυθεί το Κυπριακό. Το ερώτημα είναι πώς θα λυθεί το Κυπριακό. Λύση για την οποία απλώς συμβιβαζόμαστε ή λύση που μας δικαιώνει;
ΚΡΙΣ ΜΙΧΑΗΛ
Off the Record
Προεδρικές Εκλογές 2028: Τα πρόσωπα, οι ισορροπίες και τα πιθανά σενάρια
Αν και οι προεδρικές εκλογές του 2028 απέχουν ακόμη σχεδόν δύο χρόνια, το πολιτικό σκηνικό στην Κύπρο έχει ήδη εισέλθει σε περίοδο έντονων διεργασιών. Τα κόμματα αξιολογούν τα δεδομένα που διαμορφώθηκαν μετά τις βουλευτικές εκλογές, αναζητούν στρατηγικές συμμαχίες και προετοιμάζονται για μια αναμέτρηση που αναμένεται να επηρεαστεί τόσο από την οικονομία και το Κυπριακό όσο και από τις εσωκομματικές εξελίξεις.
Ένα από τα βασικά ερωτήματα αφορά το κατά πόσο ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, θα διεκδικήσει δεύτερη θητεία. Πολιτικοί αναλυτές θεωρούν πιθανό ένα τέτοιο ενδεχόμενο, εκτιμώντας ότι θα επιδιώξει να διαμορφώσει εκ νέου ένα ευρύ πολιτικό μέτωπο, αντίστοιχο με εκείνο που τον οδήγησε στην εκλογική του νίκη το 2023. Η επιτυχία ενός τέτοιου εγχειρήματος θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την πορεία της διακυβέρνησης, την αντιμετώπιση της ακρίβειας, τις εξελίξεις στο Κυπριακό και τη συνολική εικόνα της οικονομίας.

Στον Δημοκρατικό Συναγερμό οι διεργασίες έχουν ήδη αρχίσει. Η ηγεσία του κόμματος έχει επανειλημμένα διαμηνύσει ότι στρατηγικός στόχος είναι η αυτόνομη διεκδίκηση της Προεδρίας, αποκλείοντας το ενδεχόμενο στήριξης του νυν Προέδρου. Το ενδιαφέρον επικεντρώνεται πλέον στην εσωκομματική διαδικασία για την επιλογή υποψηφίου.
Η Πρόεδρος του κόμματος, Αννίτα Δημητρίου, θεωρείται από πολλούς ως το επικρατέστερο πρόσωπο για να διεκδικήσει το χρίσμα του ΔΗΣΥ. Ωστόσο, στο εσωτερικό του κόμματος διαμορφώνεται ήδη ένα δεύτερο ισχυρό κέντρο ενδιαφέροντος. Ο πρώην πρόεδρος του ΔΗΣΥ, Αβέρωφ Νεοφύτου, έχει ουσιαστικά αρχίσει από τώρα την πολιτική του προετοιμασία, ενισχύοντας το οργανωτικό του επιτελείο και αναπτύσσοντας δίκτυο πολιτικών επαφών σε ολόκληρη την Κύπρο. Ο ίδιος έχει δηλώσει δημόσια ότι προτίθεται να διεκδικήσει το χρίσμα του κόμματος, γεγονός που προδιαγράφει μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα εσωκομματική αναμέτρηση.

Η πιθανή αντιπαράθεση μεταξύ της Αννίτας Δημητρίου και του Αβέρωφ Νεοφύτου αναμένεται να αποτελέσει μία από τις σημαντικότερες πολιτικές εξελίξεις των επόμενων μηνών. Στελέχη και πολιτικοί αναλυτές εκτιμούν ότι η έκβαση αυτής της διαδικασίας θα επηρεάσει όχι μόνο τη συνοχή του ΔΗΣΥ αλλά και τις γενικότερες πολιτικές ισορροπίες ενόψει των προεδρικών εκλογών.

Στο στρατόπεδο του ΑΚΕΛ συνεχίζονται οι διεργασίες για την επιλογή προσωπικότητας που θα μπορούσε να ηγηθεί ενός ευρύτερου προοδευτικού σχήματος. Στόχος της ηγεσίας του κόμματος παραμένει η διαμόρφωση μιας υποψηφιότητας με δυνατότητα να προσελκύσει ψηφοφόρους πέραν των παραδοσιακών κομματικών ορίων και να εξασφαλίσει παρουσία στον δεύτερο γύρο.

Μεταξύ των ονομάτων που συζητούνται συγκαταλέγεται ο Ανδρέας Μαυρογιάννης, ο οποίος διατηρεί στενή πολιτική σχέση με το ΑΚΕΛ και έχει δηλώσει κατά το παρελθόν ότι δεν αποκλείει νέα υποψηφιότητα.

Παράλληλα, στο παρασκήνιο ακούγονται τα ονόματα της Ερατώ Κοζάκου-Μαρκουλλή, καθώς και του πρώην Επιτρόπου της Ευρωπαϊκής Ένωσης Χρίστου Στυλιανίδη, ως προσωπικότητες που θα μπορούσαν να διεκδικήσουν την Προεδρία με τη στήριξη ή την υποστήριξη ευρύτερων προοδευτικών δυνάμεων.

Το μεγάλο ερώτημα των επόμενων δύο ετών είναι κατά πόσο οι πολιτικές δυνάμεις θα οδηγηθούν σε νέες συνεργασίες ή σε πολυδιάσπαση του εκλογικού σώματος. Η πορεία της κυβέρνησης, οι κοινωνικές και οικονομικές πιέσεις, οι εξελίξεις στο Κυπριακό, αλλά και οι εσωκομματικές ισορροπίες θα διαμορφώσουν το τελικό σκηνικό.
Σε αυτό το στάδιο, κανένα αποτέλεσμα δεν μπορεί να θεωρείται προδιαγεγραμμένο. Εκείνο που διαφαίνεται, ωστόσο, είναι ότι η προεκλογική περίοδος έχει ουσιαστικά αρχίσει πολύ νωρίτερα από το αναμενόμενο. Η κινητικότητα του Αβέρωφ Νεοφύτου, η αναμενόμενη υποψηφιότητα της Αννίτας Δημητρίου, οι διεργασίες στο ΑΚΕΛ για την ανάδειξη υποψηφίου και το ενδεχόμενο νέας διεκδίκησης από τον Νίκο Χριστοδουλίδη συνθέτουν ένα πολιτικό σκηνικό που προμηνύει μία από τις πιο ενδιαφέρουσες και αμφίρροπες προεδρικές αναμετρήσεις των τελευταίων δεκαετιών.
Του ΚΡΙΣ ΜΙΧΑΗΛ

Off the Record
Δυσαρέσκεια μέσω facebook δεν λαμβάνεται υπόψη
Η κοινωνική δυσαρέσκεια στην χώρα μας εκφράζεται με την εκτόνωση στις σελίδες κοινωνικής δικτύωσης, όπου η πλειοψηφία των Ευρωττοπουζοκυπραίων έχει την εντύπωση ότι λαμβάνεται υπόψη από τους πολιτικούς. Ούτε καν ασχολούνται και μην έχετε την ψευδαίσθηση ότι σας λαμβάνουν υπόψη ιδιαιτέρως επειδή το παίζετε δημοσιογράφοι στο facebook.
Πάντως έχουμε την υπομονή. Περιμένουμε την στιγμή που θα κάψουν τα κίτρινα εσώρουχα και θα βρουν τα κίτρινα γιλέκα που έχουν καταχωνιασμένα στις αποθήκες. Να μην μας κοροϊδεύουν, τουλάχιστο. Να προσπαθούν να διορθώσουν όλα εκείνα που ταλαιπωρούν τους πολίτες. Πληρώνονται αδρά για να προστατεύουν τους πολίτες και να μην κλαψουρίζουν εκ των υστέρων και να πετάνε εκβιασμούς και αερολογίες όταν τους ανακοινώνουν ότι δεν θα τους ανανεώσουν το συμβόλαιο.
Απαιτήστε από τον κοινοτάρχη της γειτονιάς σας έως τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας να αναβαθμίσουν το επίπεδο ζωής σας. Δεν είναι ανάγκη να φορέστε κίτρινα γιλέκα αφού νοιώθετε άβολα και τα θεωρείται χωριάτικη ενδυμασία. Βάλτε τα γαλάζια, τα κόκκινα , τα πράσινα σας( του ΕΛΑΜ ταιριάζουν στην προκειμένη γιατί είναι τα πρόστυχα τα μαύρα) ή όποιας απόχρωσης θέλετε αλλά επιτέλους δείξετε ότι έχετε σφυγμό. Ότι υπάρχετε.
Οκ. Ουτοπική προσέγγιση .
ΟΛΙΒΟΣ
Off the Record
Οι πολιτικές καινοτομίες και ο Φειδίας
Οι πολιτικοί αναλυτές και ιστοριογράφοι θα έχουν αρκετό υλικό για να διαμορφώσουν τα πονήματα τους από την δράση όσων απασχολούνται με τα κόμματα της Κύπρου και ιδιαίτερα της προσπάθειας που καταβάλουν να μας πείσουν ότι κάνουν ανοίγματα είτε με την μορφή νέων δυνάμεων,- κοινωνικής συμμαχίας είτε με κατ’ επιλογήν (αριστίνδην) υποψηφίους ή και με τις επονομαζόμενες προσωπικότητες .
Η δημιουργία, η πορεία και η κατάκτηση της εξουσίας, θα αποτελέσουν πηγή έμπνευσης αρκετών μελετών και σχετικών εγχειριδίων πολιτικής. Προφανώς και έφεραν στην πολιτική ζωή, όχι μόνο της Κύπρου, αλλά την παγκόσμια, αρκετές καινοτομίες που αξίζει τον κόπο να παρατηρηθούν και αναλυθούν.
Λόγω και της επικαιρότητας μια εκ των καινοτομιών που συζητείται είναι και οι επονομαζόμενες, συνιστώσες, όπως του Φειδία Παναγιώτου που μάζεψε όσους βρήκε στο δρόμο και μας είπε ότι έκανε κόμμα…
ΟΛΙΒΟΣ
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ4 weeks agoΠόρισμα καταπέλτης για το “Κράτος-Μαφία” για 15 φυσικά και νομικά πρόσωπα
-
ΓΕΩΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ4 weeks agoΤουρκική εφημερίδα κάνει λόγο για «ισραηλινή κατάληψη» στην Κύπρο
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ1 month agoΑννίτα Δημητρίου: Επανεκλογή στην Προεδρία της Βουλής με 29 ψήφους
-
ΠΟΛΙΤΙΚΗ4 weeks agoΠόρισμα «Κράτος Μαφία»: Πρώτα ενημερώνεται ο Αναστασιάδης, μετά η δημοσιοποίηση
-
ΠΟΛΙΤΙΚΗ4 weeks agoΜήνυμα ΔΗΠΑ προς Παπαδόπουλο: «Αναμένουμε την πρόσκληση» – Ανοικτοί σε συνεργασία αλλά με όρους
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ1 month agoΚατέρρευσε το αφήγημα της «Σάντη» – Εκτεθειμένος ο Δρουσιώτης, ανοίγει ο κύκλος των ευθυνών
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ4 weeks agoΣτο φως νέες λεπτομέρειες για την υπόθεση Χαμάς σε Ελλάδα και Κύπρο
-
MILITAIRE4 weeks agoΗ σκοτεινή Ευρώπη, μια ιστορία εγκλημάτων! Ηλίας Παπαναστασίου
-
50 +1 χρόνια μετά1 month agoΣτο καλό αγαπητέ Πάνο
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ4 weeks agoΟυκρανικό ΥΠΕΞ: Δεν παραιτήθηκε ο πρέσβης στην Κύπρο – Είχε ήδη δρομολογηθεί η ανάκλησή του






