Έντονες αντιδράσεις προκάλεσε πρόταση νόμου που εξετάστηκε την Τετάρτη στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Νομικών, με αντικείμενο την τροποποίηση των ορισμών των λέξεων «γυναίκα» και «φύλο» στη νομοθεσία για την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών.

Σύμφωνα με τους εισηγητές, η αλλαγή είναι αναγκαία ώστε οι ορισμοί να ευθυγραμμιστούν με την Οδηγία (ΕΕ) 2024/1385 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, καθώς και με τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης. Την πρόταση συνυπογράφουν οι βουλευτές Χάρης Γεωργιάδης (ΔΗΣΥ) και Χρύσης Παντελίδης (ΔΗΚΟ).

Μετά το πέρας της συνεδρίας, ο βουλευτής του ΕΛΑΜ, Σωτήρης Ιωάννου, δήλωσε ότι «η κοινή λογική έχει εγκαταλειφθεί» και πως «οι αυτονόητοι ορισμοί έχουν χάσει το νόημά τους». Υποστήριξε ότι το φύλο καθορίζεται από τη βιολογία και τη φυσιολογία του ανθρώπινου σώματος και δεν αποτελεί αντικείμενο επιλογής ή αυτοπροσδιορισμού. Πρόσθεσε ότι το ΕΛΑΜ υποστηρίζει κάθε πρωτοβουλία «που επαναφέρει τα πράγματα στη φυσική τους τάξη, βάσει της πραγματικής βιολογίας».

Η βουλευτής Λευκωσίας, Αλεξάνδρα Ατταλίδου, χαρακτήρισε την πρόταση ως επικίνδυνη, τονίζοντας ότι «αφαιρεί θεμελιώδη δικαιώματα από τα τρανς άτομα και βασίζεται σε θεμελιώδη παραπλάνηση». Όπως ανέφερε, οι εισηγητές υποστηρίζουν πως η πρόταση εναρμονίζεται με την ευρωπαϊκή νομοθεσία, «όμως στην πραγματικότητα την παραβιάζει κατάφωρα». Επεσήμανε ότι τόσο η Οδηγία 2024/1385 όσο και η Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης ρητά προστατεύουν τα τρανς και διεμφυλικά άτομα από διακρίσεις.

Η κ. Ατταλίδου υπογράμμισε πως η πρόταση παραβιάζει το Σύνταγμα, τον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ε.Ε. και τις διεθνείς δεσμεύσεις της Κυπριακής Δημοκρατίας. «Η προστασία των γυναικών δεν μπορεί να επιτευχθεί στερώντας δικαιώματα από άλλους. Τα ανθρώπινα δικαιώματα δεν είναι υπό διαπραγμάτευση», δήλωσε, προσθέτοντας πως η πρόταση «εργαλειοποιεί τα ζητήματα ισότητας» ενόψει εκλογών.

Ο εκπρόσωπος της ACCEPT Κύπρου, Στέφανος Ευαγγελίδης, χαρακτήρισε την πρόταση «νομικά ασύμβατη» με το ευρωπαϊκό κεκτημένο και τη νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου. Επεσήμανε πως τόσο η Οδηγία όσο και η Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης ορίζουν ρητά ότι οι γυναίκες περιλαμβάνουν και τα τρανς ή ίντερσεξ άτομα, καθώς και γυναίκες που ανήκουν σε ευάλωτες ομάδες.

Εξέφρασε απορία για το γεγονός ότι, παρά τη σαφή τοποθέτηση θεσμών όπως η Επίτροπος Ισότητας, η Επίτροπος Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, η Νομική Υπηρεσία και το Υπουργείο Δικαιοσύνης, οι δύο βουλευτές επιμένουν. Προειδοποίησε ότι αν η πρόταση προχωρήσει, η Κύπρος θα βρεθεί αντιμέτωπη με επιπλοκές στο Συμβούλιο της Ευρώπης, καλώντας παράλληλα τους βουλευτές να «διαβάζουν περισσότερο» και να «σέβονται τις ευρωπαϊκές υποχρεώσεις της χώρας».

Η εκπρόσωπος του γυναικείου κινήματος της ΠΟΓΟ, Ελένη Ευαγόρου, εξέφρασε απορία για τα κίνητρα πίσω από την κατάθεση της πρότασης. «Αναρωτιόμαστε ποιο είναι το κοινωνικό έρεισμα που οδήγησε σε αυτή την πρόταση νόμου», είπε, σημειώνοντας ότι τα πραγματικά προβλήματα των γυναικών αφορούν την ανεπαρκή στήριξη από τις δομές και τις δυσκολίες στο σύστημα απονομής δικαιοσύνης, όχι τα δικαιώματα των τρανς ατόμων.

Η κ. Ευαγόρου τόνισε ότι την τελευταία δεκαετία μόλις ένα τρανς άτομο έχει εξυπηρετηθεί από δομές για την καταπολέμηση της έμφυλης βίας, γεγονός που δείχνει πως δεν υπάρχει υπαρκτό πρόβλημα που να δικαιολογεί τέτοιες αλλαγές ή διαχωρισμούς.