Οριστική θεωρείται πλέον, από την περασμένη Τρίτη, η ρήξη ανάμεσα στο ΑΚΕΛ και την Ειρήνη Χαραλαμπίδου, μετά την απόφαση του κόμματος να τη θέσει εκτός της Κοινοβουλευτικής του Ομάδας. Το πολιτικό διαζύγιο κάθε άλλο παρά ήπιο υπήρξε, καθώς τόσο μέσω επίσημης ανακοίνωσης όσο και μέσα από δημόσιες τοποθετήσεις στελεχών, η ηγεσία της Εζεκία Παπαϊωάννου απέδωσε ευθύνες στη βουλεύτρια για τη στάση της το τελευταίο διάστημα, αλλά και για τη συμπεριφορά που επέδειξε κατά τις Προεδρικές Εκλογές του 2023 — περίοδο κατά την οποία, σύμφωνα με το κόμμα, κινήθηκε εκτός της συλλογικής γραμμής.

Σε δηλώσεις του, ο Γενικός Γραμματέας του ΑΚΕΛ, Στέφανος Στεφάνου, επιχείρησε να καταδείξει ότι οι εξαιρέσεις στο εσωτερικό του κόμματος δεν αποτελούν κανόνα αλλά σπάνια πρακτική. Όπως ανέφερε, από το 1991, όταν θεσμοθετήθηκε το όριο των τριών θητειών για τους βουλευτές, συνολικά 65 πρόσωπα πέρασαν από τα κοινοβουλευτικά έδρανα του ΑΚΕΛ, εκ των οποίων μόλις έξι έλαβαν εξαίρεση, στο πλαίσιο διατήρησης του πολιτικού πυρήνα.

Σύμφωνα με κομματικές πηγές που μίλησαν στον REPORTER, οι υπόλοιποι 59 βουλευτές ολοκλήρωσαν μία, δύο ή τρεις θητείες και αποχώρησαν, χωρίς να ζητήσουν ή να λάβουν παρέκκλιση από τον κανονισμό. Οι ίδιες πηγές επιβεβαιώνουν ότι οι εξαιρέσεις αφορούν ελάχιστες, απολύτως συγκεκριμένες περιπτώσεις.

Πιο πρόσφατα, εξαίρεση παραχωρήθηκε στους Γιώργο Λουκαΐδη και Άριστο Δαμιανού, τον περασμένο Σεπτέμβριο, ώστε να διεκδικήσουν τέταρτη θητεία, στο πλαίσιο της ανάγκης διατήρησης έμπειρου κομματικού κορμού.

Στο παρελθόν, αντίστοιχη απόφαση είχε ληφθεί για τέσσερα ακόμη πρόσωπα. Πρόκειται για τους πρώην Γενικούς Γραμματείς του κόμματος, Δημήτρη Χριστόφια και Άντρο Κυπριανού. Ο Δημήτρης Χριστόφιας υπηρέτησε ως βουλευτής από το 1991 έως το 2008, ενώ ο Άντρος Κυπριανού βρίσκεται στα κοινοβουλευτικά έδρανα από το 2001 και αναμένεται να αποχωρήσει τον ερχόμενο Μάιο.

Εξαίρεση είχε δοθεί επίσης στον Νίκο Κατσουρίδη, ο οποίος διετέλεσε επί σειρά ετών Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος του ΑΚΕΛ, καθώς και στον Αριστοφάνη Γεωργίου, μακροχρόνιο Πρόεδρο της Κεντρικής Επιτροπής Ελέγχου του κόμματος. Και στις δύο περιπτώσεις, πρόκειται για στελέχη με ενεργό ρόλο στον εσωτερικό μηχανισμό και στη στρατηγική συγκρότηση του κόμματος.

Τι ισχύει στα υπόλοιπα κοινοβουλευτικά κόμματα

Αξίζει να σημειωθεί ότι το ΑΚΕΛ δεν αποτελεί εξαίρεση σε ό,τι αφορά τον περιορισμό θητειών. Ανάλογες πρόνοιες έχουν υιοθετήσει και άλλα κοινοβουλευτικά κόμματα, μεταξύ αυτών ο ΔΗΣΥ, το ΔΗΚΟ, η ΕΔΕΚ και το Κίνημα Οικολόγων.

Ο Δημοκρατικός Συναγερμός ενσωμάτωσε στο καταστατικό του, το 2018, πρόνοια για μέγιστο αριθμό τριών θητειών, με εφαρμογή από τις Βουλευτικές Εκλογές του 2026. Η ρύθμιση αυτή έχει ως αποτέλεσμα πέντε εν ενεργεία βουλευτές να μένουν εκτός ψηφοδελτίων: τον Αναπληρωτή Πρόεδρο Ευθύμιο Δίπλαρο, τον Κοινοβουλευτικό Εκπρόσωπο Νίκο Τορναρίτη, καθώς και τους Αβέρωφ Νεοφύτου, Κυριάκο Χατζηγιάννη και Μάριο Μαυρίδη.

Στην ΕΔΕΚ ισχύει περιορισμός δύο συνεχόμενων θητειών, γεγονός που αποκλείει από επαναδιεκδίκηση τους Μαρίνο Σιζόπουλο και Ηλία Μυριάνθους. Αντίστοιχη ρύθμιση εφαρμόζεται και στο Κίνημα Οικολόγων, με τον Χαράλαμπο Θεοπέμπτου να μην προχωρεί σε νέα υποψηφιότητα.

Το ΔΗΚΟ ήταν το τελευταίο από τα κοινοβουλευτικά κόμματα που προχώρησε σε τροποποίηση καταστατικού, τον Μάρτιο του 2025. Πλέον, πλην του εκάστοτε Προέδρου, τα υπόλοιπα στελέχη δεν μπορούν να κατέχουν την ίδια θέση στην ηγεσία για περισσότερες από τρεις συνεχόμενες θητείες.

Ο περιορισμός αφορά επίσης πολιτειακά αξιώματα, όπως Ευρωβουλευτή, Βουλευτή, Προέδρου ΕΟΑ, Δημάρχου, Δημοτικού Συμβούλου και Σχολικού Εφόρου, με όσους συμπληρώνουν τρεις διαδοχικές θητείες να χάνουν το δικαίωμα άμεσης επανεκλογής.

Σημειώνεται, ωστόσο, ότι έχει προβλεφθεί μεταβατική διάταξη, βάσει της οποίας μέλη που βρίσκονται ήδη στην τρίτη ή και πέραν αυτής συνεχόμενη θητεία, διατηρούν τη δυνατότητα να υποβάλουν υποψηφιότητα για ακόμη μία εκλογική αναμέτρηση.