50 +1 χρόνια μετά
Κυπριακό στη Νέα Υόρκη: Χαμηλές Προσδοκίες, Κρίσιμες Αποφάσεις – Διάλογος ή Παράταση του Αδιεξόδου;
Το ενδιαφέρον της διεθνούς κοινότητας στρέφεται στη Νέα Υόρκη, όπου λαμβάνει χώρα η δεύτερη άτυπη διάσκεψη για το Κυπριακό ζήτημα μέσα στο 2025, μετά από εκείνη του Μαρτίου. Ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, και ο Τουρκοκύπριος ηγέτης, Ersin Tatar, προσέρχονται με διαφορετικές επιδιώξεις και προσμονές. Το πολιτικό πλαίσιο παραμένει ουσιαστικά στάσιμο από το 2017, όταν οι συνομιλίες στο Κραν Μοντανά τερματίστηκαν, ωστόσο η επερχόμενη συνάντηση προσφέρει έναν ελάχιστο κοινό παρονομαστή: την ανάγκη για προώθηση Μέτρων Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης (ΜΟΕ), που ίσως συμβάλουν στη δημιουργία ενός διαύλου επικοινωνίας.
Από τη μία, ο Νίκος Χριστοδουλίδης επισημαίνει ρητά ότι βασικός στόχος είναι η δημιουργία συνθηκών για την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων, «με πλήρη επίγνωση των προκλήσεων και των δυσχερειών». Υπενθυμίζει πως όταν ανέλαβε τα καθήκοντά του το 2023, απουσίαζε τόσο προσωπικός απεσταλμένος του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ όσο και ευρωπαϊκή συμμετοχή. Σήμερα, η Λευκωσία εμμένει στη θέση ότι τα ΜΟΕ δεν αποτελούν εναλλακτική της λύσης του Κυπριακού, αλλά μπορούν να λειτουργήσουν υποστηρικτικά προς την κατεύθυνση ουσιαστικών διαπραγματεύσεων, με βάση το συμφωνημένο πλαίσιο της διζωνικής, δικοινοτικής ομοσπονδίας.
Από την άλλη πλευρά, ο Ersin Tatar υπογραμμίζει πως η τουρκοκυπριακή πλευρά δεν πρόκειται να συμμετάσχει σε καμία μορφή διαπραγμάτευσης, εάν πρώτα δεν ικανοποιηθούν τα λεγόμενα 3-Α: απευθείας πτήσεις, άμεσες επαφές και απευθείας εμπόριο. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά πριν αναχωρήσει από το παράνομο αεροδρόμιο της Τύμπου, «Δεν διαπραγματεύομαι αυτά τα ζητήματα, τα απαιτώ». Επανέλαβε επίσης τη θέση υπέρ της «συνεργασίας δύο κρατών» ως μοντέλου συνύπαρξης στο νησί.
Η στάση του ΟΗΕ χαρακτηρίζεται από μετριοπάθεια και περιορισμένες προσδοκίες. Ο Γενικός Γραμματέας, António Guterres, φαίνεται να επιδιώκει την επίτευξη μιας προκαταρκτικής συμφωνίας για ΜΟΕ, με στόχο τουλάχιστον ένα πρακτικό αποτέλεσμα, παραχωρώντας τη διαχείριση των εξελίξεων στην προσωπική του απεσταλμένη, María Ángela Holguín Cuéllar. Ο ειδικός αντιπρόσωπός του στην Κύπρο, Colin Stewart, έχει ήδη ενημερώσει το Συμβούλιο Ασφαλείας για την έντονη αμοιβαία δυσπιστία που επικρατεί στις δύο κοινότητες, επισημαίνοντας ως βασικό πρόβλημα τις αντικρουόμενες αφηγήσεις και τις συνεχιζόμενες κατηγορίες περί αδικιών.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον καταγράφεται και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Η απουσία του Απεσταλμένου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Johannes Hahn, από τη Νέα Υόρκη προκάλεσε σχόλια, παρά το γεγονός ότι ο διορισμός του έγινε κατόπιν αιτήματος της Λευκωσίας. Η κυπριακή κυβέρνηση υπενθυμίζει πως η ΕΕ συνεχίζει να συμμετέχει, έστω και έμμεσα, αλλά με ουσιαστική παρέμβαση. Ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης επιμένει ότι η επανέναρξη των συνομιλιών είναι στενά συνυφασμένη με τη δυναμική των ευρωτουρκικών σχέσεων – στοιχείο που η Άγκυρα παρακολουθεί με αυξημένο ενδιαφέρον.
Στο πρακτικό επίπεδο, παρατηρείται μερική πρόοδος σε ζητήματα χαμηλής πολιτικής όπως το περιβάλλον, οι δράσεις για τη νεολαία και η προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς. Ωστόσο, σε καίρια θέματα όπως τα οδοφράγματα και το περιουσιακό, το αδιέξοδο παραμένει. Ο Ersin Tatar ζητά το άνοιγμα νέων σημείων διέλευσης, για παράδειγμα στη Μια Μηλιά και στη Λουρουτζίνα, ενώ η ελληνοκυπριακή πλευρά δίνει προτεραιότητα στα Κόκκινα και το Πυρόϊ. Όσον αφορά την πρόταση για εγκατάσταση φωτοβολταϊκών στη νεκρή ζώνη, η τουρκοκυπριακή πλευρά αξιώνει τη δυνατότητα άμεσης διανομής ενέργειας προς και από την «αρχή ηλεκτρισμού» του ψευδοκράτους – αίτημα που η Λευκωσία απορρίπτει, θεωρώντας ότι υποκρύπτει στοιχεία αναγνώρισης.
Στο διεθνές πεδίο, η τουρκοκυπριακή ηγεσία επιχειρεί να παρουσιαστεί ως θύμα απομόνωσης και αθέτησης υποσχέσεων που χρονολογούνται από την περίοδο του Σχεδίου Ανάν. Ο Ersin Tatar επιμένει πως «η τδβκ αποτελεί εγγύηση σταθερότητας», απορρίπτοντας κατηγορηματικά τη θέση «μηδέν στρατός, μηδέν εγγυήσεις», την οποία θεωρεί επικίνδυνη, δεδομένων των περιφερειακών εντάσεων. Παράλληλα, κατηγορεί τον Νίκο Χριστοδουλίδη για δηλώσεις και ενέργειες που, κατά την άποψή του, δυναμιτίζουν το κλίμα και εντείνουν την ένταση.
Από την πλευρά του, ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας ξεκαθαρίζει ότι δεν τίθεται ζήτημα αποδοχής μέτρων τα οποία οδηγούν σε λύση δύο κρατών. Κεντρικός στόχος της Λευκωσίας παραμένει η συνέχιση της διαπραγμάτευσης στη βάση του συμφωνημένου πλαισίου, με την ΕΕ να λειτουργεί υποστηρικτικά – όχι όμως ως υποκατάστατο – της ειρηνευτικής διαδικασίας.
Η παρούσα άτυπη σύνοδος αναμένεται, σύμφωνα με τις μέχρι τώρα εκτιμήσεις, να αποτελέσει μια συνάντηση με περιορισμένες φιλοδοξίες αλλά σημαντική πολιτική βαρύτητα. Η έκβαση, είτε πρόκειται για ένα κοινό ανακοινωθέν είτε για μια αρχική συμφωνία επί ΜΟΕ, θα εξαρτηθεί από την ικανότητα των δύο πλευρών να εντοπίσουν έναν ελάχιστο κοινό τόπο, χωρίς να θέσουν σε κίνδυνο τις πάγιες στρατηγικές τους θέσεις. Ο ΟΗΕ θα επιδιώξει να διατηρήσει ανοιχτό τον δίαυλο για μελλοντικά βήματα, ενώ για την Ευρωπαϊκή Ένωση, το Κυπριακό εξακολουθεί να συνιστά πηγή γεωπολιτικής αστάθειας στη νοτιοανατολική πτέρυγα, με άμεσες προεκτάσεις για τις σχέσεις της με την Τουρκία.
Συνολικά, αντί για θεαματικές εξελίξεις, το πιθανότερο είναι να δούμε μια προσπάθεια διαχείρισης του υπάρχοντος αδιεξόδου, με το ενδιαφέρον να επικεντρώνεται στις λεπτομέρειες και σε μικρές κινήσεις που ίσως ανοίξουν έναν περιορισμένο αλλά ουσιαστικό δρόμο προς την επανεκκίνηση του διαλόγου.
Το βασικό ερώτημα παραμένει: μπορεί η συζήτηση για Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης να αποτελέσει προπομπό μιας ευρύτερης συζήτησης για συνολική λύση; Και, κυρίως, ποια πλευρά είναι διατεθειμένη να κάνει το πρώτο βήμα;
ΠΗΓΗ: IBNA
50 +1 χρόνια μετά
Γη, κατοχή και ευθύνες: Το ζήτημα των αγοραπωλησιών στην Καρπασία
Μια σοβαρή υπόθεση με εθνικές προεκτάσεις εκτυλίσσεται στην Καρπασία: Πρόθυμοι Ελληνοκύπριοι φέρονται να «νομιμοποιούν» παράτυπες αγοραπωλησίες περιουσιών προς εισβολείς και εποίκους.
Τούρκοι, Τουρκοκύπριοι αλλά και Ελληνοκύπριοι διαμεσολαβητές εμφανίζονται να δραστηριοποιούνται έντονα το τελευταίο διάστημα στην πώληση ακινήτων στην Καρπασία, με το φαινόμενο να παρουσιάζει αυξητικές τάσεις.
Σύμφωνα με ρεπορτάζ του Βάσου Βασιλείου στον «Φιλελεύθερο», κυβερνητική πηγή που μίλησε στην εφημερίδα επιβεβαίωσε την άνοδο στις αγοραπωλησίες ακινήτων στην περιοχή. Η ίδια πηγή εξέφρασε έντονο προβληματισμό για τις εξελίξεις, καθώς και απογοήτευση για το γεγονός ότι όσοι εμπλέκονται στην προώθηση πώλησης ελληνοκυπριακών περιουσιών φαίνεται να διευκολύνονται από Ελληνοκύπριους.
Διευκρινίστηκε περαιτέρω ότι ο αριθμός των Ελληνοκυπρίων που συμμετέχουν σε τέτοιες δραστηριότητες δεν είναι μεγάλος. Ωστόσο, όπως επισημάνθηκε, για τέτοιου είδους συναλλαγές δεν απαιτείται μεγάλος αριθμός προσώπων. Την ίδια ώρα τονίστηκε πως, επειδή οι πράξεις αυτές δεν δηλώνονται επισήμως, το Τμήμα Κτηματολογίου δεν μπορεί να γνωρίζει ποιες περιουσίες μεταβιβάζονται.
Η κυβερνητική πηγή σημείωσε ότι η αύξηση που παρατηρείται ενδέχεται να συνδέεται, σε κάποιο βαθμό, με το γεγονός ότι οι αρχικοί ιδιοκτήτες σταδιακά αποβιώνουν. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι κληρονόμοι – παιδιά ή και εγγόνια – που έχουν μεταναστεύσει και στους οποίους μεταβιβάστηκαν τα ακίνητα, ενδέχεται να αγνοούν ακόμη και τη γεωγραφική θέση της περιουσίας τους. Έτσι, όταν προσεγγίζονται, είναι πιο εύκολο να εξετάσουν το ενδεχόμενο πώλησης, έχοντας αποκοπεί από κάθε δεσμό.
Ερωτηθείσα σχετικά, η ίδια πηγή ανέφερε ότι «στο ζήτημα των πωλήσεων ακινήτων στα κατεχόμενα δραστηριοποιούνται κυρίως Τουρκοκύπριοι δικηγόροι και Τούρκοι μεσίτες».
Όπως εξηγήθηκε, τα πρόσωπα αυτά κινούν τις διαδικασίες, ενθαρρύνοντας ιδιοκτήτες να προχωρήσουν σε πώληση βάσει του καθεστώτος που ισχύει στο αποκαλούμενο κτηματολόγιο του ψευδοκράτους. H τακτική προσέγγισης
Η μέθοδος που ακολουθείται περιλαμβάνει την προσέγγιση των κληρονόμων και τη διερεύνηση της πρόθεσής τους να διαθέσουν προς πώληση την περιουσία που τους έχει μεταβιβαστεί. Συχνά προβάλλεται το επιχείρημα ότι δεν πρόκειται ποτέ να την ανακτήσουν ή ότι μελλοντικές εξελίξεις θα οδηγήσουν σε απώλειά της, ούτως ή άλλως.
Εφόσον οι κληρονόμοι ανταποκριθούν θετικά και εισέλθουν στη διαδικασία πώλησης, τους ζητείται να προσκομίσουν πιστοποιητικά που αποδεικνύουν ότι τα τεμάχια που κληρονόμησαν έχουν μεταβιβαστεί μέσω του Κτηματολογίου της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Με την κατάθεση των σχετικών πιστοποιητικών (τίτλων ιδιοκτησίας), το αποκαλούμενο κτηματολόγιο αποδέχεται τα έγγραφα και προχωρεί στην ολοκλήρωση της πώλησης προς Τούρκο έποικο ή άλλο ενδιαφερόμενο.
Σύμφωνα με πληροφορίες, στις περιπτώσεις ιδιοκτητών που διαμένουν στη Βρετανία, οι συναλλαγές πραγματοποιούνται σε στερλίνες, στοιχείο που έχει διαβιβαστεί ως πληροφορία σε αρμόδιους φορείς.
Αντίστοιχες πρακτικές φαίνεται να εφαρμόζονται και σε σχέση με κληρονόμους που διαμένουν στις ελεύθερες περιοχές. Επισημαίνεται ότι οι εν λόγω πράξεις δεν αφορούν περιπτώσεις όπου ιδιοκτήτες επιλέγουν να απευθυνθούν στη λεγόμενη «επιτροπή ακίνητης περιουσίας» των κατεχομένων, αλλά πρόκειται για συναλλαγές που πραγματοποιούνται εκτός αυτής της διαδικασίας.
Όταν πρόκειται για καθαρά ιδιωτική συμφωνία, το κύκλωμα φέρεται να έχει βρει τρόπο πρόσβασης σε δεδομένα ιδιοκτητών, οι οποίοι προσεγγίζονται με πρόταση πώλησης των περιουσιών τους σε εποίκους ή γενικότερα σε Τούρκους επενδυτές, οι οποίοι ενδέχεται να μην κατοικούν καν στα κατεχόμενα αλλά ενδιαφέρονται να επενδύσουν σε ακίνητα.
Τα επιχειρήματα
Μεταξύ των επιχειρημάτων που προβάλλονται είναι και το ακόλουθο: «Αντί να αποταθείς στην “επιτροπή ακίνητης περιουσίας” και να λάβεις περίπου το 10% της αξίας της περιουσίας σου, όπως αυτή είχε εκτιμηθεί το 1974, υπάρχει ενδιαφερόμενος και μπορούμε να εξασφαλίσουμε καλύτερο τίμημα».
Για να ολοκληρωθεί η πράξη, ο ιδιοκτήτης καλείται είτε να προσκομίσει τον τίτλο ιδιοκτησίας από το Κτηματολόγιο της Κυπριακής Δημοκρατίας – το οποίο φυσικά δεν γνωρίζει τον σκοπό για τον οποίο ζητείται – είτε, εναλλακτικά, Τουρκοκύπριος δικηγόρος αναλαμβάνει να πιστοποιήσει ότι εξέτασε τα έγγραφα της Δημοκρατίας και διαπίστωσε πως ο κληρονόμος είναι ο νόμιμος ιδιοκτήτης.
Μια επιπλέον πτυχή που προκαλεί ανησυχία αφορά το γεγονός ότι ορισμένοι εγκλωβισμένοι, οι οποίοι λαμβάνουν οικονομική στήριξη από την Κυπριακή Δημοκρατία, φέρονται ταυτόχρονα να διαδραματίζουν ρόλο στην προώθηση πώλησης ελληνοκυπριακών περιουσιών στα εγκλωβισμένα χωριά.
Η συγκεκριμένη διάσταση της υπόθεσης ενδέχεται να αποτελέσει αντικείμενο αρμόδιας εξέτασης.
50 +1 χρόνια μετά
Κυπριακό: Χωρίς ουσιαστικό αποτέλεσμα η τριμερής – Το πακέτο πέντε σημείων του Προέδρου για επανέναρξη συνομιλιών και ΜΟΕ
Χωρίς οποιοδήποτε ουσιαστικό αποτέλεσμα ολοκληρώθηκε η σημερινή τριμερής συνάντηση για το Κυπριακό. Παρά την απουσία προόδου, η Προσωπική Απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, κα Μαρία Άνχελα Ολγκίν, ανέφερε ότι δεν αισθάνεται απογοητευμένη, επισημαίνοντας ωστόσο πως η συνέχεια της διαδικασίας εξαρτάται από τη βούληση των ηγετών να καταγράψουν πρόοδο στα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης.
Η συζήτηση θα συνεχιστεί, δήλωσε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, σε τοποθετήσεις του προς τους δημοσιογράφους στο Προεδρικό Μέγαρο, μετά την επιστροφή του από την οικία του Ειδικού Αντιπροσώπου του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, όπου πραγματοποιήθηκε η κοινή συνάντηση με τον ηγέτη της τουρκοκυπριακής κοινότητας και την κα Ολγκίν. Όπως τόνισε, δεν είναι απογοητευμένος, σημειώνοντας παράλληλα ότι κατέθεσε συγκεκριμένη πρόταση που αγγίζει τόσο την ουσία του Κυπριακού όσο και τα ΜΟΕ.
Πρώτον, όπως ανέφερε, πρότεινε την επαναβεβαίωση της συμφωνημένης βάσης λύσης του Κυπριακού, σε συνέχεια τόσο της πρόσφατης ανακοίνωσης όσο και της σχετικής αναφοράς στην πολιτική ισότητα και στα ψηφίσματα, στο Κοινό Ανακοινωθέν της 11ης Δεκεμβρίου.
Δεύτερον, πρότεινε όπως τα Ηνωμένα Έθνη –αν και αυτό θα μπορούσε να γίνει και από τις ίδιες τις πλευρές– αναλάβουν, για ευνόητους λόγους, την ετοιμασία του εγγράφου των συγκλίσεων μέχρι και το Κραν Μοντανά. Οι συγκλίσεις που αφορούν την εσωτερική πτυχή να κοινοποιηθούν στις δύο κοινότητες και όσες γίνονται αποδεκτές και από τις δύο πλευρές να παραμείνουν στο έγγραφο. Αντίστοιχα, οι συγκλίσεις που αφορούν τις εξωτερικές πτυχές να μοιραστούν με τους πέντε συμμετέχοντες και όσες γίνουν αποδεκτές από όλους να διατηρηθούν. Όπως είπε, είχε μαζί του τόσο τις συγκλίσεις όσο και τις αποκλίσεις, όπως έχουν καταγραφεί μέχρι το Κραν Μοντανά.
Στη βάση αυτού του εγγράφου, συνέχισε, ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών θα μπορούσε να συγκαλέσει διευρυμένη διάσκεψη.
Τέταρτον, στο πλαίσιο αυτής της επίσημης διευρυμένης διάσκεψης, να ανακοινωθεί η επανέναρξη των συνομιλιών, με σημείο αναφοράς το έγγραφο των συγκλίσεων.
Πέμπτον, στην ίδια συνάντηση να ανακοινωθεί το άνοιγμα τεσσάρων νέων οδοφραγμάτων: Κόκκινα, Λουρουτζίνα, Μια Μηλιά και Αθηένου–Αγλαντζιά, όπως είχε προταθεί από τα Ηνωμένα Έθνη στη διευρυμένη διάσκεψη του Ιουλίου.
Παράλληλα, εξέφρασε την ετοιμότητά του να ανακοινώσει, στο ίδιο πλαίσιο, και επιπλέον μονομερή μέτρα υπέρ των Τουρκοκυπρίων.
Η διαδικασία, όπως υπογράμμισε, θα συνεχιστεί. Ανέφερε ότι θα υπάρξει εκ νέου συνάντηση, ακόμη και χωρίς την παρουσία της κας Ολγκίν. Όπως είπε, πρότεινε στον Τουρκοκύπριο ηγέτη εντός των επόμενων δύο εβδομάδων οι διαπραγματευτές να διευθετήσουν νέα συνάντηση, επαναλαμβάνοντας ότι ο μοναδικός στόχος παραμένει η επανέναρξη των διαπραγματεύσεων.
Ερωτηθείς για την ανταπόκριση του κ. Τουφάν Έρχιουρμαν στις προτάσεις του, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ανέφερε ότι δεν επιθυμεί να μιλήσει εκ μέρους του Τουρκοκύπριου ηγέτη, όπως άλλωστε ούτε εκείνος μιλά εκ μέρους του Προέδρου, κάτι που –όπως σημείωσε– είχαν συμφωνήσει από την πρώτη τους συνάντηση.
Σε ερώτηση κατά πόσο τέθηκαν στη σημερινή συνάντηση τα τέσσερα σημεία που είχε καταθέσει ο κ. Έρχιουρμαν, ο Πρόεδρος Νίκος Νίκος Χριστοδουλίδης απάντησε αρνητικά, διευκρινίζοντας ότι είχε ήδη απαντήσει στα συγκεκριμένα σημεία τόσο πριν όσο και κατά τη διάρκεια της συζήτησης, επαναλαμβάνοντας τις ίδιες θέσεις που είχε εκφράσει και δημόσια.
Αναφορικά με την καταγραφή των συγκλίσεων και αποκλίσεων με χρωματική σήμανση, ο Πρόεδρος ανέφερε ότι το σχετικό έγγραφο είναι έτοιμο. Όπως εξήγησε, τα μπλε σημεία αποτυπώνουν τις θέσεις της ελληνοκυπριακής πλευράς, τα κόκκινα τις θέσεις της τουρκοκυπριακής πλευράς, ενώ με μαύρο χρώμα καταγράφονται τα συμφωνημένα. Πρόκειται, όπως είπε, για πρόταση που αποδεικνύει την πολιτική βούληση και την ετοιμότητα της ελληνοκυπριακής πλευράς, εκφράζοντας την ελπίδα για θετικές εξελίξεις.
Σε ερώτηση για το επόμενο βήμα στη διαδικασία, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας επανέλαβε ότι η συζήτηση θα συνεχιστεί, σημειώνοντας πως η πρόταση που κατέθεσε αφορά τόσο την ουσία όσο και τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης.
Ερωτηθείς για το πότε θα πραγματοποιηθεί η επόμενη συνάντησή του με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη, απάντησε ότι έχει εκφράσει την ετοιμότητά του να συναντηθούν ακόμη και χωρίς την παρουσία της κας Ολγκίν, εφόσον αυτή δεν βρίσκεται στην Κύπρο, υπογραμμίζοντας ότι δεν θα υπάρξει αναμονή για την επιστροφή της.
Απαντώντας σε ερώτηση για το πού εντοπίζεται η δυσκολία στο ζήτημα των οδοφραγμάτων, ο Πρόεδρος ανέφερε ότι η ελληνοκυπριακή πλευρά είναι έτοιμη ακόμη και σήμερα για το άνοιγμα της Μιας Μηλιάς. Σε ό,τι αφορά τη σύνδεση Αθηένου–Αγλαντζιάς, παραδέχθηκε ότι υπάρχουν ενστάσεις, προσθέτοντας ότι στο πλαίσιο της πρότασής του δήλωσε έτοιμος να αποδεχθεί την εισήγηση του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, όπως αυτή είχε παρουσιαστεί στη διευρυμένη διάσκεψη του Ιουλίου.
Σε ερώτηση αν ο κ. Έρχιουρμαν επιμένει στη θέση του για την οδό Ληδήνης, ο Πρόεδρος απάντησε ότι εξέφρασε εκ νέου τη θέση πως ήταν έτοιμος ακόμη και σήμερα να υπάρξει σχετική ανακοίνωση.
Αναφορικά με την όδευση στο Πυρόι, ο Πρόεδρος διευκρίνισε ότι υπάρχει συγκεκριμένη πρόταση από τον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, η οποία παρουσιάστηκε τον Ιούλιο του 2025 στη Νέα Υόρκη, τονίζοντας ότι δεν πρόκειται ούτε για ελληνοκυπριακή ούτε για τουρκική πρόταση, αλλά για εισήγηση του ίδιου του Γενικού Γραμματέα, την οποία εξέφρασε ετοιμότητα να ανακοινώσει μαζί με τα πέντε σημεία.
Σε ερώτηση για την πολιτική ισότητα, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ανέφερε ότι το ζήτημα έχει κλείσει με το Κοινό Ανακοινωθέν της 11ης Δεκεμβρίου, επισημαίνοντας ότι η πολιτική ισότητα ισχύει όπως αυτή περιγράφεται στα σχετικά ψηφίσματα των Ηνωμένων Εθνών.
Σε άλλη τοποθέτησή του σημείωσε ότι η πολιτική ισότητα δεν αμφισβητήθηκε ποτέ από την ελληνοκυπριακή πλευρά, προσθέτοντας πως το πρόβλημα στο παρελθόν με τον προηγούμενο Τουρκοκύπριο ηγέτη ήταν η παρουσίασή της ως κυριαρχικής ισότητας, έννοια που –όπως είπε– δεν προβλέπεται πουθενά.
Ερωτηθείς για τον λόγο που δεν εκδόθηκε κοινό ανακοινωθέν μετά τη σημερινή συνάντηση, ο Πρόεδρος απάντησε ότι δεν υπήρξε κάποιος συγκεκριμένος λόγος, σημειώνοντας ότι η κα Ολγκίν έχει συνοψίσει τα αποτελέσματα μέσω της δικής της ανακοίνωσης.
Ανακοινωθέν των Ηνωμένων Εθνών μετά τη συνάντηση
«Οι ηγέτες της ελληνοκυπριακής και της τουρκοκυπριακής κοινότητας, κ.κ. Χριστοδουλίδης και Έρχιουρμάν, συναντήθηκαν σήμερα κατόπιν πρόσκλησης της Προσωπικής Απεσταλμένης του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ για την Κύπρο, κας Μαρία Άνχελα Χόλγκιν, η οποία τόνισε ότι ο άμεσος διάλογος είναι ουσιαστικής σημασίας για την έκφραση απόψεων, ανησυχιών και προσδοκιών. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς βρισκόμαστε αυτή τη στιγμή σε προ-διαπραγματευτική φάση. Ο συνεχής και άμεσος διάλογος είναι απαραίτητος.
Οι ηγέτες αντάλλαξαν τις προτάσεις τους με στόχο τη χάραξη μιας πορείας προς τα εμπρός, ώστε να ξεκινήσουν ουσιαστικές διαπραγματεύσεις.
Εξέτασαν επίσης την πρόοδο των εργασιών που αφορούν τον κατάλογο των μέτρων οικοδόμησης εμπιστοσύνης που είχαν προηγουμένως τεθεί στο τραπέζι και σημείωσαν ορισμένες από τις προόδους που έχουν επιτευχθεί μεταξύ των δύο πλευρών.
Θα συνεχίσουν τις προσπάθειες για την επίτευξη συμφωνιών επί των διαφόρων μέτρων οικοδόμησης εμπιστοσύνης που βρίσκονται στο τραπέζι, καθώς και προς την έναρξη ουσιαστικών διαπραγματεύσεων».
«Τα τέσσερα σημεία της μεθοδολογίας είναι απαντημένα»
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, πριν από τη συνάντηση, σχολίασε και τα τέσσερα ζητήματα της μεθοδολογίας που είχε θέσει ο Τουρκοκύπριος ηγέτης, τονίζοντας ότι όλα έχουν απαντηθεί από την πρώτη στιγμή. Όπως ανέφερε, αποδέχεται τις συγκλίσεις, σημειώνοντας ότι αν γίνουν αποδεκτές και από την άλλη πλευρά, τότε το 80–90% του Κυπριακού θα μπορούσε να θεωρηθεί λυμένο, απαντώντας παράλληλα και στο ζήτημα του χρονοδιαγράμματος. Ξεκαθάρισε, ωστόσο, ότι δεν αποδέχεται προκαθορισμένες συνέπειες, ενώ επανέλαβε ότι το θέμα της πολιτικής ισότητας έχει κλείσει με τη γραπτή δήλωση που ακολούθησε την προηγούμενη τριμερή συνάντηση. «Πάω με πολύ θετική διάθεση», ανέφερε καταληκτικά πριν επιβιβαστεί στο προεδρικό όχημα.
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας παρουσίασε στη σημερινή τριμερή συνάντηση ένα πακέτο πέντε σημείων, με στόχο τόσο την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων όσο και την επίτευξη συμφωνίας στα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης.
Φωτογραφίες από την άφιξη των δύο ηγετών στη συνάντηση με την κα Μαρία Άνχελα Ολγκίν.
Υπενθυμίζεται ότι η Προσωπική Απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, μετά τη χθεσινή της συνάντηση με τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη, είχε δηλώσει ότι αντικείμενο της σημερινής συνάντησης θα ήταν η μεθοδολογία που προτείνει ο Τουφάν Έρχιουρμαν, προσθέτοντας ότι χωρίς πρόοδο δεν μπορεί ουσιαστικά να συγκληθεί νέα πολυμερής διάσκεψη για το Κυπριακό. Μετά το τέλος της χθεσινής της συνάντησης με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη, η κα Ολγκίν είχε εκφράσει την ελπίδα για πρόοδο στα ΜΟΕ, κάνοντας λόγο για μια συνάντηση ουσίας με τους δύο ηγέτες.
50 +1 χρόνια μετά
Ολγκίν: Έχουν γίνει βήματα στο Κυπριακό, όχι ακόμη ώριμες οι συνθήκες για πενταμερή
Η κοινή δέσμευση των δύο ηγετών, του Προέδρου της Δημοκρατίας Νίκου Χριστοδουλίδη και του Τουρκοκύπριου ηγέτη Τουφάν Έρχιουρμαν, ότι επιδιώκουν λύση του Κυπριακού στη βάση της πολιτικής ισότητας, όπως αυτή καθορίζεται στα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, «δεν αποτελεί μικρό επίτευγμα», επισημαίνει σε αποκλειστική της συνέντευξη στον «Φιλελεύθερο» η Προσωπική Απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, Μαρία Άνχελα Ολγκίν.
Παράλληλα, υπογραμμίζει ότι οι συζητήσεις για την ουσία του Κυπριακού και τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης (ΜΟΕ) είναι αλληλένδετες και λειτουργούν ενισχυτικά μεταξύ τους. Σε σχέση με ενδεχόμενη νέα άτυπη διάσκεψη 5+1, εκτιμά ότι «στην παρούσα φάση θα ήταν πρόωρο να τεθεί χρονοδιάγραμμα», τονίζοντας πως μια τέτοια πρωτοβουλία οφείλει να είναι επαρκώς προετοιμασμένη και να διαθέτει ρεαλιστικές πιθανότητες ουσιαστικής προόδου.
Η κ. Ολγκίν χαρακτηρίζει τη συζήτηση που είχαν οι δύο ηγέτες την προηγούμενη εβδομάδα ως ειλικρινή, σημειώνοντας ότι για πρώτη φορά μετά από περισσότερα από πέντε χρόνια τέθηκαν στο τραπέζι βασικά πολιτικά ζητήματα. Αναφορικά με τη διατύπωση στο κοινό ανακοινωθέν περί πολιτικής ισότητας, όπως αυτή ορίζεται από τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας, η Προσωπική Απεσταλμένη επισημαίνει ότι ανάλογη δέσμευση δεν είχε καταγραφεί από το 2020. «Αυτό δεν είναι μικρό επίτευγμα», τονίζει χαρακτηριστικά.
Στη συνέντευξή της στον «Φ», η κ. Ολγκίν αναδεικνύει τον καθοριστικό ρόλο των εκπροσώπων των ηγετών, υπογραμμίζοντας ότι η αποτελεσματική προετοιμασία σε τεχνοκρατικό επίπεδο θα επιτρέψει στους ηγέτες να επικεντρωθούν περισσότερο στην ουσία κατά τις επόμενες συναντήσεις τους.
Εκφράζει, παράλληλα, την προσδοκία ότι θα εντατικοποιηθούν οι προσπάθειες σε επίπεδο διαπραγματευτών, με πιο συστηματική και προσανατολισμένη στα αποτελέσματα προσέγγιση, ώστε να δημιουργηθούν οι κατάλληλες προϋποθέσεις για ουσιαστικές αποφάσεις.
«Αυτό που απαιτείται περισσότερο αυτή την περίοδο είναι η διατήρηση της πολιτικής βούλησης, η συνέπεια και η ξεκάθαρη πρόθεση για ουσιαστική συμμετοχή. Και οι δύο ηγέτες φέρουν σημαντική ευθύνη έναντι των κοινοτήτων τους και θα χρειαστεί να επιδείξουν αποφασιστικότητα, ευελιξία και ηγετικό πνεύμα στο επόμενο διάστημα», αναφέρει, επισημαίνοντας ότι ο ΟΗΕ μπορεί να διευκολύνει τη διαδικασία, ωστόσο οι τελικές αποφάσεις ανήκουν στους ίδιους τους ηγέτες.
Σε ό,τι αφορά τα ΜΟΕ, η Προσωπική Απεσταλμένη του ΓΓ των ΗΕ σημειώνει ότι τόσο η συμφωνία όσο και η εφαρμογή τους είναι απαραίτητες για τη διαμόρφωση ενός θετικού κλίματος, που θα επιτρέψει την ενασχόληση με τα ουσιαστικά ζητήματα. Την ίδια στιγμή, τονίζει ότι οι συζητήσεις για ΜΟΕ δεν μπορούν να συνεχίζονται επ’ αόριστον χωρίς παράλληλη πρόοδο στην ουσία.
Απαντώντας σε σχετική ερώτηση, υπογραμμίζει την ανάγκη περαιτέρω ενίσχυσης της αρχικής δυναμικής, ώστε να καλλιεργηθεί πραγματικό κλίμα εμπιστοσύνης που θα επιτρέψει στον Γενικό Γραμματέα να συγκαλέσει άτυπη συνάντηση 5+1. «Μια τέτοια συνάντηση αποτελεί σίγουρα ένα πιθανό επόμενο βήμα, ωστόσο αυτή τη στιγμή θα ήταν πρόωρο να οριστεί χρονοδιάγραμμα. Το κρίσιμο είναι να υπάρξει ουσιαστική προετοιμασία και ρεαλιστικές πιθανότητες προόδου», επισημαίνει.
Αναφερόμενη στον ρόλο της κοινωνίας των πολιτών και στις συχνές επαφές της μαζί της, η κ. Ολγκίν τονίζει ότι αποτελεί ουσιαστικό εταίρο σε κάθε ειρηνευτική διαδικασία, σημειώνοντας πως καταγράφεται έντονη επιθυμία για σταθερότητα, ασφάλεια και ένα μέλλον με περισσότερες ευκαιρίες για τη νέα γενιά. Ιδιαίτερη μνεία κάνει στη νεοσύστατη επιτροπή για τη νεολαία, χαρακτηρίζοντας το έργο της «εξαιρετική πηγή έμπνευσης».
Σε άλλο σημείο της συνέντευξής της στον «Φ», η κ. Ολγκίν αναφέρει ότι ο Γενικός Γραμματέας της ζήτησε να διερευνήσει κάθε πιθανή δυνατότητα, να ενθαρρύνει την εποικοδομητική συνεργασία και να συμβάλει στη δημιουργία συνθηκών που θα επιτρέψουν την επανέναρξη των συνομιλιών με ουσιαστικό στόχο.
«Υπάρχει πάντοτε ελπίδα όταν οι πλευρές επιλέγουν να συνεργαστούν. Ο Γενικός Γραμματέας κι εγώ θα συνεχίσουμε να καταβάλλουμε κάθε δυνατή προσπάθεια, ωστόσο η πρόοδος θα εξαρτηθεί αποκλειστικά από τους ηγέτες και από όλους τους Κυπρίους, εάν θα επιλέξουν τον δρόμο της διαρκούς ειρήνης και ευημερίας», τονίζει.
Η κ. Ολγκίν επαναλαμβάνει ότι ο ρόλος του ΟΗΕ είναι υποστηρικτικός και όχι επιβλητικός, σημειώνοντας ότι η επιτυχία της διαδικασίας εξαρτάται τελικά από την αποφασιστικότητα τόσο των ηγετών όσο και της κοινωνίας στο σύνολό της.
Με πληροφορίες από ΚΥΠΕ
-
Off the Record1 month agoΗ ττενέκκα και το ΕΛΑΜ…
-
Off the Record1 month agoΣΥΚΑΣ: Πολιορκία κομμάτων για να είναι υποψήφιος – Λευκωσιάτικη δημοσκόπηση
-
ΠΟΛΙΤΙΚΗ3 weeks agoΣυντάξεις για ψηφοθηρία: Κρατικό έγκλημα με χρονόμετρο
-
Off the Record1 month agoΑνθρωποφαγία από το ΔΗΣΥ καταγγέλλει ο Τορναρίτης
-
Behind Politics1 week agoBehind Politics | Επεισόδιο 2: Γιώργος Μαυρουδής, Σάββατο 21/02 στις 7μμ
-
Off the Record3 weeks agoΑργίες à la carte: κόλλησε ο Κουλάς του ΔηΣυ όταν ρωτήθηκε για τον δήμαρχο Αγίας Νάπας
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ3 weeks agoBloomberg: Διεθνής κυβερνοεπίθεση πλήττει δεκάδες χώρες – Στο κάδρο και η Κύπρος
-
Off the Record2 weeks agoΞεσηκωμός στον Μαζωτό για Μονάδα Αφαλάτωσης
-
EKLOGES202613 hours agoEkloges2026 – Αποτελέσματα Διαδικτυακής Δημοσκόπησης Vouli.TV | Παρασκευή 27/02 στις 7μμ
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ3 weeks agoΜε ψήφους 5-3 απορρίφθηκε η αίτηση Βαρωσιώτου – Προσφυγή στο ΕΔΑΔ

