Οι διαπραγματεύσεις που επρόκειτο να διεξαχθούν σήμερα στην Ελβετία μεταξύ του Ιράν και των Ηνωμένων Πολιτειών, με στόχο την επίτευξη συμφωνίας για τον τερματισμό της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή, αναβλήθηκαν επ’ αόριστον, όπως ανακοίνωσε η ελβετική κυβέρνηση. Η εξέλιξη αυτή ήρθε λίγες ώρες μετά τη γνωστοποίηση της ματαίωσης της αναχώρησης του Αμερικανού αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς για την Ελβετία.

«Οι συνομιλίες που είχαν προγραμματιστεί μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών, του Ιράν, του Κατάρ και του Πακιστάν αναβλήθηκαν. Η Ελβετία εξακολουθεί να είναι έτοιμη να διευκολύνει τη διεξαγωγή αυτών των συνομιλιών και οι σχετικές προπαρασκευαστικές εργασίες συνεχίζονται», ανακοίνωσε το ελβετικό υπουργείο Εξωτερικών, χωρίς ωστόσο να δώσει διευκρινίσεις σχετικά με το πότε ενδέχεται να πραγματοποιηθούν.

Λίβανος: Δεκαοκτώ νεκροί σε ισραηλινά πλήγματα

Τουλάχιστον 18 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους και άλλοι 33 τραυματίστηκαν από ισραηλινές επιθέσεις που σημειώθηκαν τη νύχτα της Πέμπτης προς Παρασκευή στον νότιο Λίβανο, σύμφωνα με προσωρινό απολογισμό του υπουργείου Υγείας της χώρας. Οι επιθέσεις αυτές πραγματοποιήθηκαν παρά την υπογραφή πρωτοκόλλου συμφωνίας μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν για τον τερματισμό του πολέμου, το οποίο προβλέπει επίσης παύση των εχθροπραξιών και στον Λίβανο.

Από την πλευρά του, το Ισραήλ ανακοίνωσε ότι τέσσερις στρατιώτες του σκοτώθηκαν στον Λίβανο, μεταξύ των οποίων και ένας υψηλόβαθμος αξιωματικός.

«Τα εντατικά ισραηλινά αεροπορικά πλήγματα που πραγματοποιήθηκαν από τα μεσάνυχτα μέχρι τις πρωινές ώρες εμπόδισαν την απομάκρυνση των νεκρών και των τραυματιών και προκάλεσαν τον θάνατο 18 ανθρώπων και τον τραυματισμό 33», ανέφερε το λιβανικό υπουργείο Υγείας σε προκαταρκτικό απολογισμό.

Πρόκειται για τον βαρύτερο απολογισμό απωλειών από τη στιγμή που ανακοινώθηκε, τη Δευτέρα, η επίτευξη συμφωνίας μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν.

Τα συγκεκριμένα πλήγματα έπληξαν τουλάχιστον δέκα περιοχές κοντά στην πόλη Ναμπάτιε, στον νότιο Λίβανο. Μεταξύ αυτών ήταν και η Χαρούφ, όπου έχασαν τη ζωή τους οκτώ άνθρωποι, σύμφωνα με το λιβανικό πρακτορείο ειδήσεων ANI.

Νωρίτερα, ο ισραηλινός στρατός είχε ανακοινώσει ότι πραγματοποιεί επιθέσεις εναντίον στόχων της Χεζμπολάχ σε διάφορες περιοχές του νότιου Λιβάνου, υποστηρίζοντας ότι οι επιχειρήσεις αυτές αποτελούν απάντηση στις επανειλημμένες παραβιάσεις της εκεχειρίας από τη σιιτική οργάνωση.

«Ο στρατός έπληξε κατά τη διάρκεια της νύχτας και συνεχίζει να πλήττει τρομοκράτες και υποδομές της Χεζμπολάχ σε πολλές περιοχές του νότιου Λιβάνου», αναφέρεται στην ανακοίνωση. «Οι επιχειρήσεις αυτές πραγματοποιούνται έπειτα από τις επανειλημμένες παραβιάσεις της εκεχειρίας από την τρομοκρατική οργάνωση Χεζμπολάχ», προστίθεται.

«Όλος ο Λίβανος να καεί»

Παράλληλα, ο ισραηλινός στρατός ανακοίνωσε ότι «ο αντισυνταγματάρχης Ντορ Γκεντάλια Μπεν Σιμόν έπεσε στη μάχη» στον νότιο Λίβανο, μαζί με «τρεις ακόμη στρατιώτες», τα ονόματα των οποίων θα ανακοινωθούν αργότερα.

«Όλος ο Λίβανος πρέπει να καεί», δήλωσε αμέσως μετά ο υπουργός Εθνικής Ασφάλειας του Ισραήλ, Ιταμάρ Μπεν Γκβιρ, μία από τις σημαντικότερες προσωπικότητες της ακροδεξιάς και στενός πολιτικός σύμμαχος του πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου.

«Με όλο τον σεβασμό προς τους Αμερικανούς, το Ισραήλ οφείλει να διακηρύξει ξεκάθαρα προς όλο τον κόσμο ότι το αίμα των παιδιών μας και η ασφάλεια των πολιτών μας δεν αποτελούν αντικείμενο διαπραγμάτευσης. Όλος ο Λίβανος πρέπει να καεί», υπογράμμισε σε σχετική ανακοίνωση.

Το Ισραήλ διευκρίνισε ότι συνεχίζει τις επιθέσεις εναντίον στόχων της Χεζμπολάχ, μετά την ανακοίνωση της σιιτικής οργάνωσης ότι κατέστρεψε τρία ισραηλινά άρματα μάχης Merkava με κατευθυνόμενους πυραύλους, κατά τη διάρκεια συγκρούσεων μεταξύ των μαχητών της και μονάδας του ισραηλινού στρατού στον νότιο Λίβανο.

Σε ανακοίνωσή της που εκδόθηκε τα ξημερώματα, η φιλοϊρανική οργάνωση ανέφερε επίσης ότι οι μαχητές της έπληξαν ισραηλινές δυνάμεις κοντά στους λόφους του Άλι Τάχερ, πάνω από τη Ναμπάτιε, χρησιμοποιώντας ρουκέτες και πυρά πυροβολικού.

Σύμφωνα με τη Χεζμπολάχ, οι συγκρούσεις συνεχίζονται.

Η νέα αυτή κλιμάκωση σημειώνεται μία ημέρα μετά τη δημοσιοποίηση από το Ισραήλ χάρτη που παρουσιάζει μια ευρύτερη ζώνη ελέγχου στον νότιο Λίβανο, ενώ παράλληλα διευκρίνισε ότι δεν αποκλείεται η πραγματοποίηση επιθέσεων και πέραν αυτής της περιοχής.

Την ίδια ώρα, ανώτερος Ισραηλινός αξιωματούχος δήλωσε ότι η χώρα του βρίσκεται σε «επίμονες διαπραγματεύσεις» με τις Ηνωμένες Πολιτείες, με στόχο τη διατήρηση ισραηλινών στρατευμάτων σε περιοχή που εκτείνεται σε βάθος έως και δέκα χιλιομέτρων εντός του νότιου Λιβάνου.

ΠΗΓΗ: MILITAIRE. gr

Σύμφωνα με ανακοίνωση του τουρκικού Υπουργείου Άμυνας, στις 16 Ιουνίου 2026, μία ιταλική πυροβολαρχία αντιαεροπορικού συστήματος μεγάλου βεληνεκούς SAMP/T, το οποίο διαθέτει και αντιβαλλιστικές δυνατότητες, πρόκειται να αναπτυχθεί στο αεροδρόμιο του Ικονίου (3η Αεροπορική Βάση), στο πλαίσιο του σχεδιασμού του ΝΑΤΟ για την περαιτέρω ενίσχυση της συμμαχικής αεράμυνας. Στην ίδια ανακοίνωση δεν προσδιορίζεται η ακριβής ημερομηνία άφιξης της συγκεκριμένης πυροβολαρχίας στην Τουρκία.

Υπενθυμίζεται ότι στις 18 Μαΐου 2026, το γερμανικό Υπουργείο Άμυνας είχε γνωστοποιήσει πως, επίσης στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ, μία γερμανική πυροβολαρχία Patriot PAC-3, η οποία διαθέτει αντιβαλλιστικές δυνατότητες, θα αναπτυχθεί στην Τουρκία για το χρονικό διάστημα από τα τέλη Ιουνίου έως και τον Σεπτέμβριο του τρέχοντος έτους. Η συγκεκριμένη μονάδα θα εγκατασταθεί στην περιοχή Kurecik της νοτιοανατολικής Τουρκίας, όπου βρίσκεται το νατοϊκό ραντάρ μεγάλης εμβέλειας AN/TPY-2, αντικαθιστώντας την αμερικανική πυροβολαρχία Patriot PAC-3 που ήδη επιχειρεί στην περιοχή.

(Σ.Σ-1: Το ραντάρ στο Kurecik εγκαταστάθηκε το 2012 και λειτουργεί ως σταθμός έγκαιρης προειδοποίησης του ΝΑΤΟ έναντι επιθέσεων από βαλλιστικούς πυραύλους).

Κατά την παρούσα περίοδο, στην Τουρκία επιχειρεί μία αμερικανική πυροβολαρχία Patriot PAC-3 στο Kurecik, μία γερμανική πυροβολαρχία Patriot PAC-3 στην αεροπορική βάση του Incirlik, καθώς και μία ισπανική πυροβολαρχία Patriot PAC-2, η οποία δεν διαθέτει αντιβαλλιστικές δυνατότητες, επίσης στην ίδια βάση.

(Σ.Σ-2: Γερμανικά συστήματα Patriot PAC-2 είχαν αναπτυχθεί στην Τουρκία στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ κατά την περίοδο 2013-2015, με σκοπό την προστασία της χώρας από ενδεχόμενη αεροπορική απειλή προερχόμενη από τη Συρία. Για τον ίδιο λόγο εξακολουθούν να παραμένουν στην Τουρκία εδώ και χρόνια και τα ισπανικά Patriot PAC-2).

Εκτιμάται ότι η ιταλική πυροβολαρχία θα εγκατασταθεί εντός των προσεχών ημερών, στο πλαίσιο της ενίσχυσης των μέτρων ασφαλείας που λαμβάνονται ενόψει της επικείμενης Συνόδου Κορυφής της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας, η οποία θα πραγματοποιηθεί τον Ιούλιο στην Άγκυρα.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η Τουρκία διαθέτει τα ρωσικής κατασκευής αντιαεροπορικά συστήματα μεγάλου βεληνεκούς S-400, τα οποία έχουν τη δυνατότητα αντιμετώπισης εισερχόμενων βαλλιστικών απειλών. Ωστόσο, η αξιοποίησή τους στο πλαίσιο των επιχειρησιακών δομών του ΝΑΤΟ έχει απαγορευτεί ρητά από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Παράλληλα, η Τουρκία συνεχίζει την ανάπτυξη και τον εξοπλισμό των Τουρκικών Ενόπλων Δυνάμεων με το αντιαεροπορικό σύστημα μεγάλου βεληνεκούς Siper, του οποίου η αντιβαλλιστική έκδοση αναμένεται να καταστεί διαθέσιμη το 2028.

Ο διάδρομος IMEC αποτέλεσε το 2023 ένα από τα πιο φιλόδοξα γεωοικονομικά σχέδια, παρουσιάζοντας το όραμα μιας νέας γέφυρας που θα συνδέει την Ινδία με την Ευρώπη μέσω των χωρών του Κόλπου. Πρόκειται για έναν πολυδιάστατο διάδρομο εμπορίου, ενέργειας και μεταφοράς δεδομένων, ο οποίος φιλοδοξεί να προσφέρει στην Ευρώπη μια εναλλακτική διαδρομή προς την Ασία, ενώ παράλληλα αναβαθμίζει τη Μέση Ανατολή σε κομβικό σημείο διασυνδεσιμότητας.

Ωστόσο, ακόμη και πριν από την κλιμάκωση της σημερινής κρίσης στην περιοχή, είχα επισημάνει ότι η επιτυχία του IMEC δεν θα εξαρτηθεί αποκλειστικά από την ανάπτυξη των απαραίτητων υποδομών. Θα εξαρτηθεί από την πολιτική βούληση των συμμετεχόντων, τη διαθεσιμότητα χρηματοδότησης, τις διαφορετικές στρατηγικές προτεραιότητες των κρατών που εμπλέκονται και, κυρίως, από το επίπεδο των περιφερειακών εντάσεων. Οι εξελίξεις των τελευταίων μηνών έρχονται ουσιαστικά να επιβεβαιώσουν αυτή την εκτίμηση. Ο πόλεμος μεταξύ Ισραήλ και Ιράν, οι επιθέσεις των Χούθι στην Ερυθρά Θάλασσα, η αβεβαιότητα που περιβάλλει τα Στενά του Ορμούζ και η ευρύτερη αστάθεια στη Μέση Ανατολή επαναφέρουν στο προσκήνιο ένα κρίσιμο ερώτημα: πόσο ασφαλής μπορεί να θεωρείται μια επένδυση δεκάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων, όταν προϋποθέτει μακροχρόνια σταθερότητα σε μια περιοχή που συνεχώς παράγει νέες εστίες κρίσεων και αντιπαραθέσεων;

Περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου διακινείται μέσω των Στενών του Ορμούζ, ενώ οι επιθέσεις στην Ερυθρά Θάλασσα έχουν ήδη επιβαρύνει σημαντικά τις θαλάσσιες μεταφορές, αναγκάζοντας πολλές ναυτιλιακές εταιρείες να επιλέγουν μεγαλύτερες και σαφώς πιο δαπανηρές διαδρομές. Η σύγκρουση Ισραήλ – Ιράν ανέδειξε τα εγγενή όρια ενός διαδρόμου που σχεδιάστηκε με δεδομένες συνθήκες ειρήνης, σε μια περιοχή όπου οι εμπορικές οδοί έχουν πλέον αποκτήσει χαρακτήρα στρατηγικών στόχων.

Σε αυτό ακριβώς το σημείο εντοπίζεται και η ουσιαστική πρόκληση για τον IMEC. Το ζήτημα δεν περιορίζεται στο αν θα εξασφαλιστούν οι απαιτούμενοι οικονομικοί πόροι ή αν θα ολοκληρωθούν λιμάνια, σιδηροδρομικά δίκτυα, ενεργειακές εγκαταστάσεις και υποθαλάσσια καλώδια. Το πραγματικό ερώτημα είναι αν μπορεί να διαμορφωθεί μια αξιόπιστη και ανθεκτική αλυσίδα συνδεσιμότητας ανάμεσα στην Ινδία, τις χώρες του Κόλπου και την Ευρώπη, τη στιγμή που η ίδια η περιοχή παραμένει εκτεθειμένη σε διαρκείς γεωπολιτικούς κραδασμούς.

Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι ο IMEC χάνει τη στρατηγική του αξία. Αντιθέτως, όσο οι παραδοσιακές εμπορικές διαδρομές γίνονται περισσότερο ευάλωτες και ασταθείς, τόσο αυξάνεται η ανάγκη για εναλλακτικά δίκτυα εμπορίου, ενέργειας και διακίνησης δεδομένων. Ο IMEC εξακολουθεί να αποτελεί ένα ιδιαίτερα φιλόδοξο εγχείρημα, το οποίο θα μπορούσε να ενισχύσει σημαντικά την οικονομική συνεργασία μεταξύ των εμπλεκόμενων περιοχών. Ωστόσο, η συνδεσιμότητα δεν οικοδομείται μόνο σε σχεδιασμούς και χάρτες, αλλά σε πραγματικά γεωπολιτικά περιβάλλοντα. Και σήμερα, το περιβάλλον της Μέσης Ανατολής είναι σαφώς πιο αβέβαιο σε σχέση με εκείνο που υπέθετε η αρχική αισιοδοξία γύρω από το συγκεκριμένο εγχείρημα.

Για την Ελλάδα, η συγκεκριμένη συζήτηση αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα. Η πιθανότητα η χώρα να αναδειχθεί σε ευρωπαϊκό κρίκο αυτού του διαδρόμου, αξιοποιώντας τις λιμενικές της υποδομές και τη γεωγραφική της θέση για τη διασύνδεση Ινδίας, Μέσης Ανατολής και Ευρώπης, παρουσιάζει σημαντικές προοπτικές. Παράλληλα, οι σχέσεις της Αθήνας με τις χώρες του Κόλπου αποκτούν αυξημένη σημασία τόσο για την ευρωπαϊκή οικονομική όσο και για την ενεργειακή ασφάλεια.

Παρ’ όλα αυτά, η δημόσια συζήτηση στην Ελλάδα εστιάζει συχνά περισσότερο στις δυνατότητες και λιγότερο στις αναγκαίες προϋποθέσεις. Πριν εξεταστεί αν η χώρα μπορεί να εξελιχθεί σε βασικό κόμβο του IMEC, θα πρέπει να αποσαφηνιστεί κατά πόσο ο ίδιος ο διάδρομος μπορεί να προχωρήσει με τον ρυθμό και τη φιλοδοξία που είχαν αρχικά σχεδιαστεί, ακόμη και υπό συνθήκες που θεωρούνταν ειρηνικές.

Συνεπώς, ο IMEC δεν αποτελεί ένα ανέφικτο εγχείρημα, αλλά ούτε και μια δεδομένη εξέλιξη. Η μεγαλύτερη πρόκλησή του δεν είναι αποκλειστικά τεχνική ή χρηματοδοτική· είναι πρωτίστως γεωπολιτική. Και τελικά, ακριβώς σε αυτό το πεδίο θα κριθεί αν θα εξελιχθεί σε μια νέα στρατηγική γέφυρα που θα συνδέει την Ασία, τη Μέση Ανατολή και την Ευρώπη ή αν θα παραμείνει ακόμη ένα ιδιαίτερα φιλόδοξο σχέδιο που θα μείνει μόνο επί χάρτου.