ΠΟΛΙΤΙΚΗ
ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΑΝΑΤΑΡΑΞΕΙΣ ΣΤΗΝ ΤΟΥΡΚΙΑ
του Πέτρου Ζαρούνα
Η συνεχής πτώση της τουρκικής λίρας οφείλεται κατά κύριο λόγο στο γεγονός ότι ο πρόεδρος Ερντογάν επιβάλλει στον εκάστοτε διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας της χώρας τη διατήρηση χαμηλών δανειστικών επιτοκίων, παρά το γεγονός ότι ο πληθωρισμός έχει φτάσει το 20%, κόντρα στους κανόνες της οικονομίας, που σε μία τέτοια περίπτωση επιτάσσουν υψηλά επιτόκια. Στόχος του Ερντογάν η διατήρηση υψηλού ρυθμού ανάπτυξης και η ενθάρρυνση των εξαγωγών.
Σε κάποιο βαθμό η εμπλοκή της Τουρκίας σε πολεμικές περιπέτειες και αντιπαραθέσεις στη γειτονιά της συμβάλλουν στην πτώση της λίρας, αφού αποθαρρύνονται οι ξένες επενδύσεις χωρίς όμως αυτό να είναι ο καθοριστικός λόγος.
Η αντιστροφή αυτής της συμπεριφοράς στην περίπτωση της Αιγύπτου, του Ισραήλ και της Σαουδικής Αραβίας στόχο έχει την αποφυγή της συγκρότησης ενός αντι-τουρκικού μπλοκ. Τελευταία κίνηση το άνοιγμα προς τα ΗΑΕ που στοχεύει σε σημαντικές επενδύσεις ύψους 10δισ. δολαρίων, κάτι πολύ σημαντικό για την τουρκική οικονομία. Η τουρκική οικονομία, παρά τα προβλήματα της λίρας, παραμένει μία ισχυρή οικονομία που παράγει $700 δισ. ΑΕΠ και πραγματοποιεί $170 δισ. εξαγωγές. Το δε δημόσιο χρέος είναι πολύ χαμηλό και δεν ξεπερνά το 40%. Σημειωτέον ότι η αδύνατη λίρα ευνοεί τόσο τις εξαγωγές όσο και τον τουρισμό.
Η αντιπολίτευση ζητάει εκλογές σήμερα αντί τον Ιούνιο του 2023 που είναι προγραμματισμένες, γιατί βλέπει ότι τα νούμερα στις δημοσκοπήσεις την ευνοούν. Για τον ίδιο λόγο ο Ερντογάν δεν αναμένεται να της κάνει το χατίρι.
Εκτιμώ πως θα προσπαθήσει πρώτα να βελτιώσει τα πράγματα και μετά να πάει σ’ εκλογές. Η πλειοψηφία που σήμερα διαθέτει στην Εθνοσυνέλευση δεν απειλείται.
Ο ίδιος έχει συγκεντρώσει από το 2018 σημαντικές εξουσίες ως πρόεδρος, οπότε η αντιπολίτευση δεν μπορεί να τον εμποδίσει από το να κυβερνά την Τουρκία σχεδόν ανεξέλεγκτος. Μόνο αν οι πρώτες λαϊκές διαμαρτυρίες μετατραπούν σε μαζικές διαμαρτυρίες θα ήταν δυνατόν ο Ερντογάν να υποχρεωθεί να οδηγήσει τη χώρα σε πρόωρες εκλογές. Αν υπάρχει ένας παράγοντας που μπορεί να οδηγήσει σε πολιτικές αναταράξεις στην Τουρκία αυτός είναι η κατάσταση της υγείας του Ερντογάν, η οποία όπως διάφορα περιστατικά δεικνύουν δεν είναι και στα καλύτερά της. Αντιπαραθέσεις εντός του ΑΚΡ είναι δυνατόν να προκληθούν και λόγω των λαϊκών αντιδράσεων, αν αυτές κλιμακωθούν και τεθεί εν αμφιβόλω η παραμονή στην εξουσία.
Προσωπικά εκτιμώ ότι ο Ερντογάν είναι πολύ ικανός και αρκετά ισχυρός για να αφήσει τους αντιπάλους του να τον κερδίσουν στις εκλογές είτε έκτακτες είτε το 2023. Ο Ερντογάν δύναται να εφαρμόσει τη γνωστή τακτική Πούτιν. Δηλαδή, να αλλάξει το σύνταγμα (κάτι που ήδη συζητείται) και να οδηγήσει τη χώρα σε επιστροφή στο κοινοβουλευτικό σύστημα. Με τον τρόπο αυτό μετά από μία νίκη στις βουλευτικές εκλογές θα μπορούσε να αναλάβει και πάλι την εξουσία ως πρωθυπουργός. Παραμονές μάλιστα των εκλογών είναι πιθανόν να απαγορεύσει τη λειτουργία του κουρδικού κόμματος HDP (κάτι που από καιρό εξετάζει) ώστε το νέο κουρδικό κόμμα που πιθανότατα θα δημιουργηθεί να μην προλάβει να οργανωθεί και να εισέλθει στην Εθνοσυνέλευση.
Πέρα από τα εκλογικά κόλπα ο Ερντογάν, αν αυτά δεν αρκέσουν, μπορεί να κινηθεί και στην εξωτερική πολιτική ώστε να παρουσιάσει μία σημαντική νίκη. Συγκεκριμένα θα μπορούσε σε συνεννόηση με τον κ. Τατάρ να οργανώσει δημοψήφισμα με θέμα την παραχώρηση στην Τουρκία της περιοχής του Λευκονοίκου (αεροπορική βάση) – Μπογάζι (υπό σχεδιασμό ναυτική βάση) στην Τουρκία ως μιας ενιαίας κυρίαρχης βάσης στα πρότυπα των Βρετανικών Βάσεων σε Ακρωτήρι και Δεκέλεια.
Πάντως, οι Τ/κ είναι εκείνοι που πληρώνουν ακριβά την κατρακύλα της τουρκικής λίρας εξαιτίας του ότι η οικονομία τους στηρίζεται στις εισαγωγές. Τέλος, παρά τα νέα δημοσιεύματα στα ελληνικά ΜΜΕ δεν αναμένω να έχουμε μία εξωτερίκευση της κρίσης με πρόκληση θερμού επεισοδίου είτε με Ελλάδα είτε με Κύπρο για τους λόγους που έχω αναλυτικά εξηγήσει σε προηγούμενο άρθρο μου.
ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΙΑ
Από τη Κύπρο στη Σομαλιλάνδη: Ο τούρκο-ισραηλινός γεωστρατηγικός ανταγωνισμός δημιουργεί νέα δεδομένα
του Πέτρου Ζαρούνα*
Η αναγνώριση της αποσχισθείσας από τη Σομαλία περιοχής της Σομαλιλάνδης από το Ισραήλ έρχεται να προστεθεί στον ευρύτερο γεωστρατηγικό ανταγωνισμό μεταξύ Τουρκίας και Ισραήλ. Ο ανταγωνισμός αυτός περιλαμβάνει το Αζερμπαιτζάν, τη Κύπρο, τη Συρία, το Λίβανο, τη Γάζα, το Περσικό Κόλπο και τώρα και το Κέρας της Αφρικής στο οποίο ευρίσκεται η Σομαλιλάνδη.
Η αναγνώριση αυτή προέκυψε ως μία στρατηγική κίνηση του Ισραήλ η οποία αποβλέπει από τη μία να αντιμετωπίσει την απειλή των Χούθι της Υεμένης και τη προστασία της διεθνούς ναυσιπλοΐας στα στενά του Μπαμ Ελ Μαντέπ και από την άλλη να εξισορροπήσει την τουρκική πολιτική, οικονομική και στρατιωτική παρουσία στη Σομαλία. Η παρουσία αυτή εντάσσεται στη γενικότερη προσπάθεια της Τουρκίας να επεκτείνει την επιρροή της στην αφρικανική ήπειρο καθώς επίσης και στην δημιουργία κέντρου πυραυλικών δοκιμών αλλά και διαστημικού κέντρου αξιοποιώντας το γεγονός ότι η Σομαλία ευρίσκεται επί του Ισημερινού κάτι που διευκολύνει αυτού του είδους τις δραστηριότητες.
Η κίνηση του Ισραήλ έχει προκαλέσει αρνητικές αντιδράσεις από διεθνείς οργανισμούς όπως η ΕΕ, η Αφρικανική Ένωση, ο Αραβικός Σύνδεσμος και η Ισλαμική Διάσκεψη. Ισχυρότερα αντέδρασαν χώρες που επηρεάζονται άμεσα όπως η Σομαλία, η Τουρκία, η Αίγυπτος, το Τζιπούτι και η Σαουδική Αραβία. Το θέμα παραπέμφθηκε στο ΣΑ του ΟΗΕ το οποίο τελικά δεν πήρε την όποια απόφαση αλλά τα 14 από τα 15 μέλη καταδίκασαν την ισραηλινή κίνηση. Συζητήθηκε επίσης κατά τη συνάντηση Νετανιάχου-Τράμπ στη Φλώριδα. Οι ΗΠΑ επιμένουν επί του παρόντος στη πολιτική για μία Σομαλία παρά τις σκέψεις που γίνονται από διάφορα κέντρα αποφάσεων εντός της χώρας για διαφοροποίηση της.
Τα νέα αυτά δεδομένα επηρεάζουν και το Κυπριακό που από τμήμα του ελληνοτουρκικού ανταγωνισμού μετατρέπεται σταδιακά σε τμήμα του τούρκο-ισραηλινού. Με τη πώληση των ισραηλινής κατασκευής πυραύλων BARAK MX στην ΚΔ και την ανάπτυξη τους στη Κύπρο η κυπριακή αεράμυνα καθίσταται σε ένα βαθμό προέκταση της ισραηλινής χάρις στο ισχυρό ραντάρ που τους συνοδεύει και της διασύνδεσης του με τα συστήματα του Ισραήλ.
Αναμένεται να ακολουθήσει η ενεργειακή σύνδεση των δύο χωρών με την υλοποίηση του τμήματος του GSI που θα συνδέσει τη Κύπρο με το Ισραήλ. Πέραν αυτού ευρίσκεται σε εξέλιξη και η κατασκευή αγωγού φυσικού αερίου που θα συνδέει τα κοιτάσματα της Energean στην ισραηλινή ΑΟΖ με τις ενεργειακές υποδομές της Cyfield στο Βασιλικό. Όλα αυτά λαμβάνουν χώρα με την Αφροδίτη να παραμένει όμηρος των Ισραηλινών λόγω της εκκρεμότητας γύρω από το κοίτασμα Ισάι που αποτελεί προέκταση της Αφροδίτης εντός της ισραηλινής ΑΟΖ.
Δεν είναι καθόλου τυχαία η πρόσφατη δήλωση Φιντάν για πάγωμα των διαπραγματεύσεων στο Κυπριακό και σε επικέντρωση στη συνεργασία στα θέματα του τουρισμού και της ενέργειας. Οι δηλώσεις της Ολγκίν για αναβολή της διευρυμένης σύσκεψης αμέσως μετά τη συνάντηση της με τον Φιντάν είναι ενδεικτικές των προθέσεων και της στροφής της Τουρκίας. Αντί της διεκδίκησης δικαιωμάτων σε ολόκληρη τη Κύπρο μέσα από μία συνομοσπονδιακή λύση η Τουρκία φαίνεται τώρα να προσανατολίζεται στη διατήρηση του στάτους κβο και την ενίσχυση και σταθεροποίηση του μέσα από κάποια ΜΟΕ.
*Ο Πέτρος Ζαρούνας είναι ο Διεθνολόγος.
VOULI REPORT
Vouli Report — Γιώργος Πενηνταέξ | Δευτέρα 22/12 στις 7μμ
Στο νέο επεισόδιο του Vouli Report, καλεσμένος είναι ο Γιώργος Πενηνταέξ, ο 56ος βουλευτής που εισήλθε πρόσφατα στη Βουλή, μετά τον διορισμό του Μαρίνος Μουσιούττας στη θέση του Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων.
Σε μια ουσιαστική και ανθρώπινη συζήτηση, μιλά για:
Συζητάμε:
• 🏛️ Τα νέα του κοινοβουλευτικά καθήκοντα και τον ρόλο που καλείται να αναλάβει στη Βουλή.
• 🎗️ Την προεδρία του Συνδέσμου για παιδιά με καρκίνο «Ένα Όνειρο Μια Ευχή» και τη σημασία της κοινωνικής προσφοράς.
• 🧑🦽 Τη ζωή του και τις προσωπικές του εμπειρίες, μιλώντας ανοιχτά για τον τραυματισμό του κατά την τουρκική εισβολή του 1974.
• 🇨🇾 Μνήμες πολέμου και αντοχή, πώς οι εμπειρίες αυτές διαμόρφωσαν τη στάση ζωής και την κοινωνική του δράση.
🎙️ Παρουσιάζει ο Μίκης Κασάπης
🗓️ Δευτέρα 22/12 στις 7μμ
📺 Vouli Report — αποκλειστικά στο Vouli.TV
#exAformis
#ExAformis – Το ΑΛΜΑ στο δρόμο προς τις εκλογές | Παρασκευή 19/12 στις 7μμ
Ο Χάρης Θεραπής φιλοξενεί τον Οδυσσέα Μιχαηλίδη, επικεφαλής του ΑΛΜΑ – Πολίτες της Κύπρου, και τον Στέλιο Ξιουρή, σε μια ουσιαστική συζήτηση με επίκεντρο τις πολιτικές εξελίξεις ενόψει των εκλογών.
Στην εκπομπή συζητούνται:
- Η εκτίμηση του Οδυσσέα Μιχαηλίδη για τα αποτελέσματα της πρόσφατης δημοσκόπησης του Vouli TV
- Τα μηνύματα που στέλνουν οι πολίτες μέσα από τα δεδομένα της έρευνας
- Η παρουσίαση των βασικών θέσεων και προτεραιοτήτων του κόμματος ΑΛΜΑ
Μια συζήτηση για τις τάσεις, τις επιλογές και το πολιτικό τοπίο όπως διαμορφώνεται στον δρόμο προς τις εκλογές.
exAformis – Πολιτική συζήτηση με ουσία και καθαρό λόγο.
Παρασκευή 19/12 στις 7μμ
📺 Ζωντανά και αποκλειστικά στο Vouli.TV
-
Βουλευτικές Εκλογές 20264 weeks agoΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΗ ΔΗΜΟΣΚΟΠΗΣΗ ΠΡΟΘΕΣΗΣ ΨΗΦΟΥ ΓΙΑ ΒΟΥΛΕΥΤΙΚΕΣ 2026
-
#exAformis1 month ago
#exaformis – Ρίτα Θεοδώρου Σούπερμαν εφ’ όλης της ύλης | Παρασκευή 28/11 στις 7μμ
-
Off the Record1 month ago«Αποκεφαλίζουν» την οικογένεια Χριστόφια…
-
#exAformis1 month ago#exaformis – Ζούμε στην πιο ενδιαφέρουσα χώρα! Vol. 2 | Παρασκευή 21/11 στις 7μμ
-
ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΙΑ1 month ago«Βοηθός Γενικός Εισαγγελέας: Ο όρκος δεν ανέχεται υπεκφυγές – ή ενεργείς, ή παραιτείσαι.»
-
#exAformis4 weeks ago#exaformis – Ζούμε στην πιο ενδιαφέρουσα χώρα! Vol. 3 | Παρασκευή 05/12 στις 7μμ
-
#exAformis1 month agoΟ κύκλος των αυταπάτων και της θεσμικής παρακμής
-
Βουλευτικές Εκλογές 20261 month agoΟ πρόεδρος του ΔΗΚΟ ανοικτός σε επαφές με πολιτικούς από άλλους χώρους
-
Βουλευτικές Εκλογές 20261 month agoΠαραίτηση-έκπληξη: Ο Αναπληρωτής Πρόεδρος των Οικολόγων ξεκινά δικό του πολιτικό σχήμα
-
Think Tank6 days agoΣομαλιλάνδη: το νέο μέτωπο Ισραήλ–Τουρκίας

