MILITAIRE
Η Τουρκία Σχεδιάζει Αμυντικές Επενδύσεις 200 Δισ. Δολαρίων Υπό την Ομπρέλα του ΝΑΤΟ
Η πρόσφατη απόφαση του ΝΑΤΟ να καλέσει τα κράτη-μέλη να αυξήσουν τις αμυντικές τους δαπάνες στο 5% του ΑΕΠ, δημιουργεί σημαντικές ευκαιρίες για την τουρκική αμυντική βιομηχανία. Η Άγκυρα εκτιμά ότι, υπό αυτό το νέο πλαίσιο, μπορεί να διαθέσει έως και 200 δισεκατομμύρια δολάρια σε αμυντικές επενδύσεις μέσα στην επόμενη δεκαετία, με ίδιους πόρους και εθνικό σχεδιασμό.
Στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ που πραγματοποιήθηκε στη Χάγη τον Ιούνιο, τα μέλη συμφώνησαν να κατανείμουν το 3,5% του ΑΕΠ τους για τις βασικές αμυντικές δαπάνες και το 1,5% για υποδομές και επενδύσεις που συνδέονται με την άμυνα και την ασφάλεια. Η Τουρκία, με ήδη προϋπολογισμένα 45 δισ. δολάρια για την άμυνα το 2024 (ποσοστό 3,46% του ΑΕΠ), εκτιμάται ότι μπορεί να αυξήσει τις δαπάνες της κατά 20 δισ. δολάρια ετησίως.
Ειδικοί επισημαίνουν ότι η Τουρκία καλείται τώρα να καθορίσει στρατηγικές προτεραιότητες και να αποφύγει αστοχίες προηγούμενων δεκαετιών στον σχεδιασμό και την προμήθεια αμυντικού εξοπλισμού. Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον σε τομείς όπως η ρομποτική, ο κυβερνοπόλεμος και το διάστημα, που έως σήμερα δεν είχαν αξιοποιηθεί επαρκώς. Παράλληλα, η χώρα σκοπεύει να επιταχύνει προγράμματα όπως το μαχητικό πέμπτης γενιάς MMU Kaan, το σύστημα αεράμυνας Steel Dome, το άρμα Altay και τα εθνικά προγράμματα πλοίων και υποβρυχίων.
Ο αναλυτής άμυνας Οζγκούρ Εκσί σημειώνει ότι η νέα πολιτική του ΝΑΤΟ θυμίζει την περίοδο του Ψυχρού Πολέμου, όταν τα κράτη-μέλη δαπανούσαν υψηλά ποσοστά του ΑΕΠ για άμυνα. Υποστηρίζει επίσης ότι η Τουρκία ήδη πληροί ειδικές δεσμεύσεις απέναντι στο ΝΑΤΟ, όπως η ανάπτυξη αμφίβιων δυνατοτήτων, με χαρακτηριστικό παράδειγμα το πλοίο TCG Anadolu, το οποίο κατασκευάστηκε σε συνεργασία με την Ισπανία και εντάχθηκε στο ναυτικό το 2023.
Η Τουρκία περιλαμβάνει στις αμυντικές της δαπάνες όχι μόνο τον στρατό, αλλά και σώματα ασφαλείας όπως η αστυνομία, η χωροφυλακή, η ακτοφυλακή και η υπηρεσία πληροφοριών MIT. Τα σώματα αυτά εμπλέκονται ενεργά σε αποστολές εσωτερικής και συνοριακής ασφάλειας, όπως η καταπολέμηση της διακίνησης και της τρομοκρατίας, γεγονός που η Άγκυρα θεωρεί ότι πρέπει να αναγνωριστεί ως μέρος των αμυντικών της επενδύσεων – μια προσέγγιση που ενδέχεται να υιοθετήσουν και άλλες χώρες.
Ένας συνταξιούχος υπαξιωματικός του τουρκικού στρατού, που υπηρέτησε τόσο σε πλοία όσο και σε γραφεία στρατηγικού σχεδιασμού, τόνισε ότι η χώρα χρειάζεται όπλα για άμυνα αλλά και για προβολή ισχύος, επισημαίνοντας ότι η έμφαση πρέπει να δοθεί σε έρευνα και ανάπτυξη σε ρομποτική, διαστημική τεχνολογία και κυβερνοχώρο. Τα ρομποτικά συστήματα, όπως είπε, μπορούν να μειώσουν το ανθρώπινο ρίσκο, ενώ οι δορυφορικές τεχνολογίες είναι κρίσιμες για την ανεξαρτησία του στρατηγικού σχεδιασμού.
Η εταιρεία Baykar, γνωστή για τα drones TB2 και Akinci, προχωρά μέσω της θυγατρικής της Fergani Space σε ανάπτυξη και εκτόξευση δορυφόρων, με στόχο τη δημιουργία ενός αυτόνομου τουρκικού συστήματος γεωεντοπισμού. Ο πρώτος της δορυφόρος, FGN-100-d1, εκτοξεύθηκε τον Ιανουάριο του 2024. Η κυβέρνηση σχεδιάζει επίσης τη σύσταση ανεξάρτητου οργανισμού κυβερνοασφάλειας, στα πρότυπα της NSA και της GCHQ.
Παράλληλα, η χώρα επιδιώκει να ενισχύσει τις δυνατότητές της στον κυβερνοπόλεμο, με στόχο την προστασία κρίσιμων υποδομών. Οι αυξανόμενες κυβερνοεπιθέσεις και παραβιάσεις δεδομένων ενισχύουν την ανάγκη για επενδύσεις σε αυτόν τον τομέα.
Ο Εκσί σημειώνει ότι η τουρκική αεροπορία και οι χερσαίες δυνάμεις αντιμετωπίζουν διαφορετικές προκλήσεις λόγω της εξάρτησής τους από αμερικανικά συστήματα και των περιορισμών που προκάλεσαν οι κυρώσεις των ΗΠΑ. Η Τουρκία, αποκλεισμένη από το πρόγραμμα των F-35 λόγω της αγοράς των S-400, στρέφεται στην ανάπτυξη δικών της πλατφορμών, όπως το εκπαιδευτικό αεροσκάφος Hurjet και σύγχρονα drones.
Το πρόγραμμα Altay, για την κατασκευή σύγχρονων αρμάτων μάχης, παρουσιάζει καθυστερήσεις, αλλά αναμένεται να εισέλθει σε φάση παραγωγής έως το 2026. Επιπλέον, το πρόγραμμα Steel Dome προχωρά με έμφαση στην ενίσχυση της αντιαεροπορικής άμυνας, τόσο σε μεγάλες όσο και σε κοντινές αποστάσεις, για την προστασία από μικρού τύπου drones – ένα μάθημα που προκύπτει και από την πρόσφατη εμπειρία του πολέμου στην Ουκρανία.
Τέλος, αξιωματικοί υπογραμμίζουν την ανάγκη τα πρόσθετα κονδύλια να επεκταθούν και στην αναβάθμιση των συνθηκών διαβίωσης των στελεχών των ενόπλων δυνάμεων. Οι ελλείψεις σε στέγαση και οι αυξημένες πιέσεις έχουν ωθήσει μέρος του στρατιωτικού προσωπικού σε πρόωρη αποχώρηση, γεγονός που θέτει σε κίνδυνο τη διατήρηση της επιχειρησιακής ετοιμότητας. Όπως χαρακτηριστικά σημειώθηκε, «ο εξοπλισμός είναι σημαντικός, αλλά ακόμα πιο σημαντικός είναι ο άνθρωπος που τον χειρίζεται».
Πηγή: MILITAIRE
MILITAIRE
Ρωσικές καταγγελίες για στρατιωτική ενίσχυση του NATO στην Αρκτική
MILITAIRE
Η «Γροιλανδία» του Τραμπ ανοίγει την όρεξη της Άγκυρας για το Καστελλόριζο
MILITAIRE
Κάτι φαίνεται να διαφεύγει στον Τραμπ από όσα έγραψε ο Θουκυδίδης
Η επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο τον Ιανουάριο του 2025 επανέφερε στο επίκεντρο μια αντίληψη για τη διεθνή πολιτική που παραπέμπει έντονα στις ιδέες του αρχαίου Έλληνα ιστορικού Θουκυδίδη. Η γνωστή ρήση του από την Ιστορία του Πελοποννησιακού Πολέμου ότι «οι ισχυροί πράττουν ό,τι τους επιτρέπει η δύναμή τους και οι αδύναμοι υπομένουν ό,τι τους επιβάλλει η αδυναμία τους» μοιάζει να αντικατοπτρίζεται στη ρητορική και στις επιλογές πολιτικής του Αμερικανού προέδρου.
Ο θουκυδίδειος ρεαλισμός στην πράξη…
Ο Θουκυδίδης παρουσίασε έναν κόσμο όπου η ισχύς αποτελεί τον καθοριστικό παράγοντα των διεθνών σχέσεων. Στον περίφημο «Μηλιακό Διάλογο», οι Αθηναίοι θεμελιώνουν την επιθετική τους στάση στην άποψη ότι η ανθρώπινη φύση επιβάλλει την επικράτηση του ισχυρού. Αυτή η ωμή αποδοχή της δύναμης φαίνεται να διατρέχει και τη στάση του Τραμπ απέναντι στη διεθνή σκηνή. Η αμερικανική πολιτική υπό την ηγεσία του χαρακτηρίζεται από αποφάσεις που θέτουν σε πρώτη μοίρα τα εθνικά συμφέροντα, χωρίς ιδιαίτερες ηθικές ωραιοποιήσεις. Το δόγμα «America First» εκφράζει τη θουκυδίδεια αντίληψη ότι κάθε κράτος οφείλει να προτάσσει την προστασία των δικών του επιδιώξεων. Όπως οι Αθηναίοι δεν επικαλέστηκαν ηθικές υποχρεώσεις απέναντι στους Μηλίους, έτσι και ο Τραμπ αποφεύγει συστηματικά τη γλώσσα περί αξιακής παγκόσμιας ηγεσίας.
Η παγίδα του Θουκυδίδη και η Κίνα
Ο καθηγητής του Χάρβαρντ Graham Allison ανέπτυξε τη θεωρία της «Παγίδας του Θουκυδίδη», σύμφωνα με την οποία όταν μια ανερχόμενη δύναμη απειλεί να αντικαταστήσει μια κατεστημένη, η σύγκρουση καθίσταται σχεδόν αναπόφευκτη. Αυτό ακριβώς είχε περιγράψει ο Θουκυδίδης αναφορικά με την Αθήνα και τη Σπάρτη: η άνοδος της αθηναϊκής ισχύος γέννησε φόβο στη Σπάρτη, οδηγώντας τελικά στον πόλεμο.
Ο Τραμπ φαίνεται να διαβλέπει αυτόν τον κίνδυνο στη σχέση των ΗΠΑ με την Κίνα. Οι δασμοί, οι περιορισμοί στην τεχνολογία και η σκληρή διπλωματική ρητορική συνθέτουν μια στρατηγική που στοχεύει στη διατήρηση της αμερικανικής υπεροχής. Αντί για λόγο συνεργασίας και κοινών αξιών, επιλέγεται η ανοιχτή αντιπαράθεση και η διαπραγμάτευση από θέση ισχύος.
Συμμαχίες ως συναλλαγές
Ένα ακόμη στοιχείο της θουκυδίδειας οπτικής είναι η θεώρηση των συμμαχιών ως σχέσεων συμφέροντος και όχι ως ηθικών δεσμεύσεων. Ο Τραμπ έχει επανειλημμένα αμφισβητήσει τη δέσμευση των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ, απαιτώντας από τους εταίρους μεγαλύτερη συμμετοχή στις αμυντικές δαπάνες. Αυτή η «συναλλακτική» διπλωματία αναδεικνύει την άποψη ότι οι συμμαχίες οφείλουν να αποφέρουν απτά οφέλη και όχι να βασίζονται σε αφηρημένες αρχές.
Στον Πελοποννησιακό Πόλεμο, οι Αθηναίοι μετέτρεψαν τη Δηλιακή Συμμαχία από ένωση ισότιμων πόλεων σε αυτοκρατορικό μηχανισμό, επιβάλλοντας φόρους στους συμμάχους τους. Αν και ο Τραμπ δεν κινείται σε τόσο ακραία κατεύθυνση, η επιμονή του στη «δίκαιη κατανομή του κόστους» εκφράζει παρόμοια λογική: οι συμμαχίες πρέπει να υπηρετούν απτά τα αμερικανικά συμφέροντα.
Ο φόβος, η τιμή και το συμφέρον
Ο Θουκυδίδης προσδιόρισε τρία βασικά κίνητρα της διεθνούς πολιτικής: τον φόβο, την τιμή και το συμφέρον. Η πολιτική του Τραμπ μοιάζει να κινείται και στα τρία επίπεδα. Ο φόβος απώλειας της αμερικανικής πρωτοκαθεδρίας, η επιδίωξη σεβασμού στη διεθνή σκηνή και η αδιάλλακτη υπεράσπιση των οικονομικών συμφερόντων συνθέτουν ένα μοτίβο που ο αρχαίος ιστορικός θα αναγνώριζε άμεσα.
Η συχνή αναφορά του Τραμπ στην ανάγκη να γίνει η Αμερική «ξανά σεβαστή» παραπέμπει στην έννοια της τιμής, κεντρική στην αρχαιοελληνική σκέψη. Δεν είναι τυχαίο ότι αυτή η έμφαση συνδυάζεται με την ωμή επιδίωξη υλικών συμφερόντων.
Τα όρια του ρεαλισμού
Ωστόσο, ο θουκυδίδειος ρεαλισμός δεν είναι πανάκεια. Ο ίδιος ο Θουκυδίδης κατέδειξε πως η υπέρμετρη εμπιστοσύνη στη δύναμη και η παραμέληση ηθικών περιορισμών μπορεί να οδηγήσει σε καταστροφή. Η Αθήνα τελικά ηττήθηκε, εν μέρει λόγω αλαζονείας και υπερέκτασης που γεννήθηκαν από την αίσθηση ανωτερότητας.
Για τις ΗΠΑ επί Τραμπ, το κρίσιμο ερώτημα είναι κατά πόσο μια καθαρά ρεαλιστική στρατηγική μπορεί να διατηρήσει την ισχύ τους σε έναν πολυπολικό κόσμο. Οι διεθνείς θεσμοί, οι συμμαχίες αξιών και το soft power διαθέτουν σημασία ακόμη και από ρεαλιστική σκοπιά. Η πλήρης απαξίωσή τους ενδέχεται να αποδυναμώσει μακροπρόθεσμα την ίδια την ισχύ που επιδιώκεται να διαφυλαχθεί.
Η θουκυδίδεια ανάγνωση της εξωτερικής πολιτικής του Τραμπ προσφέρει μια ωμή αλλά ειλικρινή εικόνα της λειτουργίας της δύναμης στις διεθνείς σχέσεις. Ωστόσο, όπως διδάσκει η τραγική εμπειρία της Αθήνας, η ανεξέλεγκτη επιδίωξη ισχύος χωρίς μέτρο και αυτογνωσία μπορεί να οδηγήσει σε απρόβλεπτες συνέπειες. Ο Θουκυδίδης δεν υπήρξε μόνο ρεαλιστής, αλλά και στοχαστής που προειδοποιούσε για την ύβρη που συχνά συνοδεύει την εξουσία.
ΠΗΓΗ: MILITAIRE .gr
-
Βουλευτικές Εκλογές 20261 month agoΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΗ ΔΗΜΟΣΚΟΠΗΣΗ ΠΡΟΘΕΣΗΣ ΨΗΦΟΥ ΓΙΑ ΒΟΥΛΕΥΤΙΚΕΣ 2026
-
#exAformis1 month ago#exaformis – Ζούμε στην πιο ενδιαφέρουσα χώρα! Vol. 3 | Παρασκευή 05/12 στις 7μμ
-
ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΙΑ2 weeks agoΤο ερώτημα για την Holguín για την UNFICYP και η υπόθεση της Μάμμαρι: γιατί δέχθηκαν επίθεση δύο Ελληνοκύπριοι αγρότες;
-
Think Tank3 weeks agoΣομαλιλάνδη: το νέο μέτωπο Ισραήλ–Τουρκίας
-
#exAformis1 month ago#ExAformis – Το ΑΛΜΑ στο δρόμο προς τις εκλογές | Παρασκευή 19/12 στις 7μμ
-
#exAformis1 month ago#ExAformis – Αποτελέσματα Διαδικτυακής Δημοσκόπησης | Τετάρτη 17/12 στις 7μμ
-
Off the Record1 month agoΣτάθμευση Κυπριακών μαχητικών αεροσκαφών στο σύμμαχο μας Ισραήλ
-
Άρθρα Χάρη Θεραπή1 week agoΠώς στήνεται ένα πολιτικό «viral σκάνδαλο»
-
Off the Record3 weeks agoΕκλογές 2026: Το ποτάμι δεν γυρίζει ΠΙΣΩ…
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ1 month agoΤο Κίνημα Οικολόγων – Συνεργασία Πολιτών βράβευσε τον δημοσιογράφο Φάνη Μακρίδη για τον αδιάκοπο αγώνα του κατά της διαφθοράς

