Γράφει ο Πέτρος Ζαρούνας*

Η κ. Μαρία Άνχελα Ολγκίν με το γνωστό άρθρο της και χωρίς καμία ουσιαστική συνεννόηση ή προειδοποίηση της Ε/κ πλευράς ανέστειλε για τους επόμενους 5 μήνες τη προσπάθεια για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων επί της ουσίας του Κυπριακού. Πίσω από αυτή τη πρωτοβουλία της κ. Μ.Α. Ολγκίν ευρίσκεται η σαφής και δημόσια διατυπωθείσα επιθυμία του κ. Φιντάν στις 18 Δεκεμβρίου του 2025 για «πάγωμα» του Κυπριακού. Αυτή η τοποθέτηση του κ. Φιντάν έγινε αμέσως μετά τη συνάντηση του με την Μ.Α. Ολγκίν στην Άγκυρα που έλαβε χώρα στις 18 Δεκεμβρίου. Τότε η κ. Μ.Α. Ολγίν είχε προβεί σε δηλώσεις ότι δεν επρόκειτο σύντομα να συγκαλέσει διευρυμένη συνάντηση και ότι έπρεπε να προηγηθεί συμφωνία στη Λευκωσία για τα ΜΟΕ. Η θέση Φιντάν για πάγωμα των διαπραγματεύσεων επί της ουσίας συνοδευόταν με τη θέση ότι πρέπει να δοθεί έμφαση στα θέματα της συνεργασίας στους τομείς της ενέργειας, του εμπορίου και του τουρισμού. Δηλαδή στα δύο από τα τρία Α του Τατάρ, απευθείας πτήσεις, εμπόριο, καθώς και το συνεταιρισμό στα της ενέργειας.

Με το πρόσφατο άρθρο της η Μ.Α. Ολγκίν ικανοποίησε τις επιθυμίες του κ. Φιντάν. Παράλληλα για να δικαιολογήσει τη πράξη της επέρριψε ίσες ευθύνες και στην Ε/κ πλευρά με την επίκληση των βουλευτικών εκλογών και της προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ. Αυτός ήταν και ο λόγος υπήρξαν οι αντιδράσεις του Ελληνοκύπριου διαπραγματευτή κ. Μενέλαου Μενελάου. Ο κ. Μενελάου επέκρινε την Μ.Α. Ολγκίν για ισοπεδωτική λογική που παρουσιάζει μια παραμορφωμένη εικόνα των ευθυνών. Η Ε/κ πλευρά ορθά υποστηρίζει ότι η στασιμότητα οφείλεται αποκλειστικά στην τακτική κωλυσιεργίας της Τουρκίας και της νέας τ/κ ηγεσίας υπό τον Τουφάν Ερχιουρμάν.

Υπάρχει κίνδυνος η αναστολή των διαπραγματεύσεων να επιτρέψει στη Τουρκία τη δημιουργία νέων τετελεσμένων τόσο στη ξηρά (καταπάτηση της νεκρής ζώνης, περιουσιακό, Αμμόχωστος, ναύσταθμος σε Μπογάζι κλπ) όσο και στις θαλάσσιες ζώνες με νέες γεωτρήσεις.

Επιπρόσθετα οδηγεί στην αποδυνάμωση του Momentum και ακυρώνει τη κινητικότητα που είχε δημιουργηθεί με τη συνάντηση Χριστοδουλίδη – Ερχιουρμάν τον Ιανουάριο. Ειδικότερα η αποδοχή από την Ολγκίν ότι η Κυπριακή Προεδρία της ΕΕ αποτελεί εμπόδιο, δικαιώνει την τουρκική ρητορική που παρουσιάζει την Κυπριακή Δημοκρατία ως «μέρος του προβλήματος» εντός της ΕΕ, αντί να την αξιοποιεί ως καταλύτη για λύση.

Τέλος να επισημάνω πως η πολιτική του παγώματος που εφαρμόζει η Τουρκία στο Κυπριακό και υπηρέτης της οποίας είναι ο κ. Ερχιουμάν με τις περίφημες 4 διαδικαστικές προϋποθέσεις του αλλά έμμεσα και η κ. Μ.Α Ολγκίν με την 5μηνη αναστολή των προσπαθειών επανέναρξης των διαπραγματεύσεων έχει να κάνει με την πεποίθηση της Τουρκίας ότι η γεωπολιτική της επέκταση της επιτρέπει σε πρώτη φάση να παγώσει χωρίς κόστος τις διαδικασίες και σε δεύτερη να επιβάλει τη θέση της για λύση δύο κρατών με τη μορφή της συνομοσπονδίας. Όσο για τον ισχυρισμό ότι η πλευρά μας επιμένει στο άνοιγμα της διόδου στα Κόκκινα αυτός δεν ευσταθεί. Η πλευρά μας δέχθηκε σε πρώτη φάση να ανοίξει το οδόφραγμα στη Μία Μηλιά και η δίοδος του Πυροίου-Αγλαντζιάς ώστε να δημιουργηθεί ένα θετικότερο κλίμα.

* Ο Πέτρος Ζαρούνας είναι διεθνολόγος και υποψήφιος βουλευτής με το ΑΛΜΑ στην επαρχία Λάρνακας