«Ο Πρόεδρος της Επ. Νομικών επέδειξε πολιτική βούληση να προχωρήσουμε και να ολοκληρώσουμε το συντομότερο δυνατόν με την πρόταση νόμου», ανέφερε μετά τη συνεδρίαση της Επιτροπής η κ. Χαραλαμπίδου.

Πολύ κοντά φαίνεται να βρίσκονται οι θέσεις του Υπουργείου Δικαιοσύνης και Δημόσιας Τάξης με την τροποποιητική πρόταση νόμου της Ειρήνης Χαραλαμπίδου σχετικά με τη νομοθεσία για τις διαδηλώσεις, μετά και τη νομική γνωμάτευση του ΟΑΣΕ, σύμφωνα με όσα συζητήθηκαν τη Δευτέρα στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Νομικών.

Το ΑΚΕΛ, μέσω πρότασης νόμου των Βουλευτών Άριστου Δαμιανού, Γιώργου Κουκουμά και Ανδρέα Πασιουρτίδη, εισηγήθηκε την κατάργηση της υφιστάμενης νομοθεσίας, με τον κ. Πασιουρτίδη να υποστηρίζει ενώπιον της Επιτροπής ότι πρόκειται για νομοθέτημα που παραβιάζει συνταγματικά και ατομικά δικαιώματα, επιβάλλοντας υπέρμετρους περιορισμούς σε όσους προτίθενται να διαδηλώσουν. «Μετά τη γνωμάτευση του ΟΑΣΕ, οι αλλαγές που απαιτούνται είναι τόσο εκτεταμένες που η κατάργηση θα ήταν η ενδεδειγμένη λύση», είπε, προσθέτοντας ότι, αν η εκτελεστική εξουσία επιδιώκει ουσιαστικές τροποποιήσεις, μπορεί να υπάρξει κοινό έδαφος.

Από τη δική της πλευρά, η Βουλευτής του ΑΚΕΛ, Ειρήνη Χαραλαμπίδου, παρουσιάζοντας την τροποποιητική πρόταση που κατέθεσε, τόνισε ότι βασίζεται στις εισηγήσεις του ΟΑΣΕ ώστε το νομοθετικό πλαίσιο να εναρμονιστεί με τις διεθνείς συμβάσεις προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Εκπροσωπώντας το Υπουργείο Δικαιοσύνης, η Διευθύντρια του Τομέα Δικαιοσύνης, Φαίδρα Γρηγορίου, ανέφερε ότι από τον Σεπτέμβριο που δημοσιεύθηκε η γνωμάτευση του ΟΑΣΕ, το Υπουργείο την εξέτασε και δήλωσε γραπτώς τη διαθεσιμότητά του για διάλογο στη βάση των εισηγήσεων του Οργανισμού.

Σε συνεργασία με τη Νομική Υπηρεσία και εμπειρογνώμονες, πρόσθεσε, το Υπουργείο προχώρησε στην ετοιμασία νέου νομοσχεδίου, βασισμένου στις συστάσεις του ΟΑΣΕ και ενσωμάτωσε και τις παρατηρήσεις της Αστυνομίας, αναμένοντας πλέον τις θέσεις της Επιτρόπου Νομοθεσίας και της Επιτρόπου Διοικήσεως. «Αυτό που έχουμε ετοιμάσει προσομοιάζει αρκετά με την πρόταση της κ. Χαραλαμπίδου», σημείωσε.

Η κ. Γρηγορίου ανέφερε ότι οι αλλαγές που επιφέρει το νέο κείμενο αποσαφηνίζουν όρους και προϋποθέσεις που, παρότι θεωρούνταν αυτονόητοι από τις συζητήσεις της Επιτροπής Νομικών, κρίθηκε σκόπιμο να καταγραφούν στον νόμο. Χαρακτηριστικά, ανέφερε την αποσαφήνιση ότι ο διοργανωτής μιας διαδήλωσης δεν φέρει ευθύνη, αφού δεν προβλέπονταν κυρώσεις. «Είμαστε θετικοί στη διευκρίνιση τέτοιων ζητημάτων», είπε.

Πρόσθεσε ότι σε σύγκριση με την πρόταση της κ. Χαραλαμπίδου, το Υπουργείο εξακολουθεί να διαφωνεί σε δύο-τρία σημεία. Ενδεικτικά, αναφέρθηκε στην αφαίρεση ορισμών για τη δημόσια τάξη και τα δημόσια ήθη, επισημαίνοντας ότι αυτοί οι όροι περιλαμβάνονται ήδη στο Σύνταγμα και στην ΕΣΔΑ. Παράλληλα, επισήμανε ότι ο ορισμός της λέξης «ήθη» μετά από είκοσι χρόνια μπορεί να θεωρείται ξεπερασμένος και η ερμηνεία του εναπόκειται στο δικαστήριο. Σημείωσε επίσης ότι ο υφιστάμενος νόμος δεν απαγορεύει τις συναθροίσεις, αλλά επιβάλλει συγκεκριμένους περιορισμούς.

Σε παρέμβασή του, ο Βουλευτής του ΑΚΕΛ, Ανδρέας Πασιουρτίδης, υπογράμμισε ότι το εν λόγω νομοθέτημα παρουσιάζει την ιδιαιτερότητα πως η προσφυγή στο δικαστήριο δεν αποτελεί αποτελεσματικό μέσο θεραπείας σε περίπτωση διάλυσης διαδήλωσης. «Δεν με ικανοποιεί νομικά μια δικαίωση μετά από δύο χρόνια για μια διαδήλωση που έχει ήδη διαλυθεί», είπε.

Η κ. Γρηγορίου απάντησε ότι η διάλυση διαδήλωσης προβλέπει τρία διαδοχικά στάδια-ασφαλιστικές δικλείδες, ενώ οποιαδήποτε δικαστική απόφαση θα λειτουργήσει ως καθοδηγητικό εργαλείο για όλους.

Ένα ακόμη σημείο διαφωνίας του Υπουργείου με την πρόταση της κ. Χαραλαμπίδου αφορά την κατάργηση του καθορισμού των 20 ατόμων ως όριο για την ανάγκη ειδοποίησης. Η κ. Γρηγορίου υποστήριξε ότι ο αριθμός τίθεται για λόγους πρακτικότητας, καθώς η ειδοποίηση δεν είναι υποχρεωτική. «Δεν μας ενοχλεί να κατέβει στο μηδέν, αλλά αυτό ίσως περιορίσει το δικαίωμα περισσότερο, γιατί μικρές ομάδες των πέντε ατόμων μπορεί να θεωρήσουν ότι έχουν υποχρέωση ειδοποίησης», είπε.

Ο εκπρόσωπος της Νομικής Υπηρεσίας, Αλέξης Αντωνιάδης, δήλωσε ότι η πρόταση της κ. Χαραλαμπίδου κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση, επισημαίνοντας ότι υπάρχουν επιμέρους σημεία που χρειάζονται νομοτεχνική βελτίωση.

Η Επίτροπος Νομοθεσίας, Σοφία Κλεόπα Χατζηκυριάκου, αναφέροντας ότι εξέτασε τις προτάσεις και το νέο κείμενο του Υπουργείου, παρατήρησε ότι υπάρχει μεγάλη σύγκλιση, περίπου σε ποσοστό 70%, τονίζοντας πως δεν θα είναι δύσκολο να βρεθεί κοινό έδαφος.

Ο Αναπληρωτής Καθηγητής Διεθνούς Δικαίου και Δικαίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του Πανεπιστημίου Κύπρου, Αριστοτέλης Κωνσταντινίδης, του οποίου η γνώμη ζητήθηκε τόσο από την κ. Χαραλαμπίδου όσο και από το Υπουργείο, εξέφρασε ικανοποίηση για την άμεση κινητοποίηση της Βουλής ώστε να αντιμετωπιστούν τα προβληματικά σημεία του νόμου. Επιβεβαίωσε ότι οι δύο προτάσεις παρουσιάζουν σημαντική επικάλυψη και ότι το Υπουργείο έχει υιοθετήσει τις πλείστες συστάσεις του ΟΑΣΕ, ενώ τόνισε ότι τα σημεία διαφοροποίησης είναι δευτερεύοντα.

Ο κ. Κωνσταντινίδης υπογράμμισε ότι εξίσου κρίσιμη είναι η εγκύκλιος που θα αποσταλεί στους αστυνομικούς, η οποία θα πρέπει να είναι λεπτομερής και να απαντά στα πρακτικά ερωτήματα.

Η εκπρόσωπος της Αστυνομίας ανέφερε ότι η Αστυνομία θα ακολουθήσει τη θέση του Υπουργείου. Υπενθύμισε ότι ήδη έχουν εκδοθεί οδηγίες για την υφιστάμενη νομοθεσία και ότι θα γίνει το ίδιο σε περίπτωση τροποποίησής της.

Ο Πρόεδρος του Συνδέσμου Αστυνομίας Κύπρου, Άγγελος Νικολάου, δήλωσε ότι ο ΣΑΚ τάσσεται υπέρ της διατήρησης και εφαρμογής του νόμου, καθώς «αποδείχθηκε χρήσιμος, λειτουργικός και αποτρεπτικός απέναντι σε παραβατικές συμπεριφορές, χωρίς να παραβιάζει ανθρώπινα δικαιώματα». Τόνισε ότι ο νόμος δεν περιορίζει το δικαίωμα στη διαδήλωση, αλλά «το θωρακίζει με κανόνες», προσθέτοντας ότι οι οργανωμένες και ειρηνικές διαδηλώσεις διεξάγονται χωρίς δυσκολίες. Αντιθέτως, οι αυθόρμητες συχνά οδηγούν σε επεισόδια. Επισήμανε επίσης ότι οι αστυνομικοί εκτίθενται καθημερινά σε κινδύνους και πρέπει να διαθέτουν τα νόμιμα μέσα για την προστασία ζωής και περιουσίας.

Καταλήγοντας, ο κ. Νικολάου είπε ότι η δημοκρατία χρειάζεται κανόνες ώστε να λειτουργεί εντός των ορίων του νόμου και με σεβασμό στα δικαιώματα των πολιτών. Υπογράμμισε ότι η αποδυνάμωση της νομοθεσίας θα δημιουργήσει κενό που μπορεί να οδηγήσει σε αυθαιρεσίες, τονίζοντας ότι ο νόμος αποτελεί εργαλείο ισορροπίας και ότι ο ΣΑΚ είναι θετικός σε μικρές βελτιώσεις.

Ο Πρόεδρος του Κλάδου Αστυνομικού Σώματος της συντεχνίας «Ισότητα» δήλωσε ότι από τη συγκεκριμένη νομοθεσία απορρέουν μόνο δύο ποινικά αδικήματα. Τόνισε ότι θα τοποθετηθούν μόλις μελετήσουν τις αλλαγές, επισημαίνοντας ότι δεν επιθυμούν καμία μεταβολή στα ποινικά αδικήματα.

Πρόσθεσε ότι από τον Ιούλιο, οπότε και ψηφίστηκε η νομοθεσία, πραγματοποιήθηκαν περισσότερες από 50 διαδηλώσεις χωρίς να απορριφθεί καμία, ενώ πρόβλημα παρουσιάστηκε μόνο σε μία, όχι λόγω του νόμου.

Ο Πρόεδρος της Επιτροπής Νομικών, Βουλευτής του ΔΗΣΥ, Νίκος Τορναρίτης, δήλωσε ότι η Επιτροπή δεν θα αναμένει το κυβερνητικό νομοσχέδιο. Ωστόσο, τόνισε την ανάγκη συνεννόησης μεταξύ της κ. Χαραλαμπίδου, του Υπουργείου Δικαιοσύνης, της Νομικής Υπηρεσίας, της Επιτρόπου Νομοθεσίας και του Καθηγητή Κωνσταντινίδη, για τον καθορισμό του τελικού κειμένου. «Σεβόμαστε απόλυτα τις εισηγήσεις των διεθνών οργανισμών και δεν μπορούμε, λόγω διαφωνίας σε ένα σημείο, να καταθέτουμε προτάσεις κατάργησης», είπε.

Σε δηλώσεις του μετά τη συνεδρίαση, ο κ. Τορναρίτης ανέφερε ότι «δεν θα στηρίξουμε την πρόταση του ΑΚΕΛ για κατάργηση», υπογραμμίζοντας ότι το κόμμα κατέθεσε τροπολογίες την τελευταία στιγμή στην Ολομέλεια, χωρίς να τις συζητήσει προηγουμένως στην Επιτροπή. «Θα κινηθούμε με αφετηρία τις εισηγήσεις των διεθνών οργανισμών», πρόσθεσε.

Ο Βουλευτής του ΑΚΕΛ, Ανδρέας Πασιουρτίδης, στην Επιτροπή εξέφρασε την έκπληξή του για την κατ’ αρχήν θετική στάση θεσμικών παραγόντων, υπογραμμίζοντας ότι «το 99% όσων εισηγήθηκε ο ΟΑΣΕ και περιλαμβάνονται στην πρόταση νόμου, είχαν επισημανθεί ήδη κατά τη συζήτηση στην Επιτροπή Νομικών». Εξέφρασε απορία για τη σφοδρή τότε αντίδραση της εκτελεστικής εξουσίας, διερωτώμενος εάν απαιτείται παρέμβαση διεθνών οργανισμών για να γίνουν δεκτές οι εισηγήσεις των βουλευτών. Τόνισε ότι χάνεται πολύτιμος χρόνος.

Σε δηλώσεις του μετά την Επιτροπή, ο κ. Πασιουρτίδης ανέφερε ότι για το ΑΚΕΛ «το αν θα υπάρξουν εκτεταμένες τροποποιήσεις ή κατάργηση είναι ζήτημα διαδικαστικό και νομοτεχνικό». Διαβεβαίωσε ότι το κόμμα είναι έτοιμο για διάλογο και ότι θα στηρίξει νομοθεσία που θα προστατεύει αποτελεσματικά συνταγματικά και ατομικά δικαιώματα, επιτρέποντάς τους να ασκούνται ελεύθερα, χωρίς να εξαρτώνται από την κρίση ενός ατόμου ή από ασαφείς έννοιες όπως τα δημόσια ήθη.

Η Βουλευτής του ΑΚΕΛ, Ειρήνη Χαραλαμπίδου, χαιρέτισε το θετικό και συνεργατικό κλίμα. Ζήτησε, δεδομένης της μεγάλης επικάλυψης της πρότασής της με το κείμενο του Υπουργείου, η συζήτηση να επικεντρωθεί στη δική της πρόταση, η οποία είναι ήδη έτοιμη, ώστε η διαδικασία να φτάσει στην Ολομέλεια το συντομότερο, ιδανικά έως τις αρχές Ιανουαρίου λόγω του αυξημένου φόρτου της Επιτροπής Νομικών.

«Ο Πρόεδρος της Επιτροπής Νομικών επέδειξε πολιτική βούληση για άμεση ολοκλήρωση της διαδικασίας», ανέφερε μετά το πέρας της συνεδρίασης η κ. Χαραλαμπίδου.

Πρόσθεσε ότι αμέσως μετά τη συνεδρίαση πραγματοποιήθηκε συνάντηση με όλους τους αρμόδιους θεσμούς, ύστερα από πρόσκληση του Προέδρου της Επιτροπής. «Εργαστήκαμε για να γεφυρώσουμε το 20% των διαφορών και τα καταφέραμε! Ευχαριστώ τον Υπουργό Δικαιοσύνης για την επίτευξη συμφωνίας που υπηρετεί το δημόσιο συμφέρον και τον Κύπριο πολίτη. Η πρόταση, όπως συμφωνήθηκε, θα προωθηθεί άμεσα στην Ολομέλεια με το νέο έτος για ψήφιση. Είναι προς όφελος όλων να έχουμε μια νομοθεσία που θέτει σαφές πλαίσιο και σέβεται τις δημοκρατικές αρχές και τα ανθρώπινα δικαιώματα», είπε, εκφράζοντας την ελπίδα να μην υπάρξουν παρεμβάσεις που θα προκαλέσουν προβλήματα.

Τόνισε ότι με το Υπουργείο Δικαιοσύνης, τη Νομική Υπηρεσία και την Επίτροπο Νομοθεσίας προχώρησαν ανεπίσημα σε κατ’ άρθρον εξέταση της πρότασης. «Διαπιστώσαμε τα σημεία συμφωνίας και διαφωνίας και βρήκαμε εύκολα συμβιβαστικές λύσεις, καθώς και το Υπουργείο κινήθηκε στη βάση της γνωμάτευσης του ΟΑΣΕ. Πιστεύω ότι το τελικό κείμενο είναι απόλυτα συμβατό με τις δημοκρατικές αρχές και τις αξίες του ΟΑΣΕ, της ΕΕ και του ΟΗΕ», είπε.

Ο Βουλευτής του ΕΛΑΜ, Σωτήρης Ιωάννου, ανέφερε ότι αναμένει τις γραπτές θέσεις του Υπουργείου Δικαιοσύνης για να τις μελετήσει παράλληλα με την πρόταση νόμου. Υπενθύμισε ότι ο ίδιος εξέτασε τις ανακοινώσεις της Αστυνομίας για πρόσφατες διαδηλώσεις και ζήτησε στοιχεία για τυχόν προβλήματα υπό το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο.

Η εκπρόσωπος της Αστυνομίας δεσμεύθηκε να αποστείλει τα σχετικά στοιχεία.

Πηγή: ΚΥΠΕ