ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ
Γιατί με τη σημερινή στρατηγική η Ελλάδα δεν κερδίζει την Τουρκία
ΓΙΑΝΝΗΣ ΒΑΛΗΝΑΚΗΣ*
Με την επίσηµη πλέον αμφισβήτηση της ελληνικότητας των νησιών του Ανατολικού Αιγαίου και ενόψει μιας ακόμη κρίσιμης χρονιάς στα εξωτερικά, είναι αναγκαία μια ψύχραιμη αξιολόγηση της εθνικής στρατηγικής απέναντι στην Τουρκία. Μακριά από τις Συμπληγάδες του αισιόδοξου εφησυχασμού και της εύκολης πλειοδοσίας πατριωτισμού, θα επιχειρήσουμε μια κατά το δυνατόν αντικειμενική στάθμιση του αν πράγματι «έξω πάμε καλά» ή χρειαζόμαστε μια νέα στρατηγική.
Στα σχεδόν δυόμισι χρόνια του βίου της η κυβέρνηση σημείωσε σημαντικές επιτυχίες. Η διαχείριση της κρίσης στον Εβρο, οι συμφωνίες αμυντικής συνδρομής με τη Γαλλία και τα Εμιράτα, η πολυδιάστατη ενίσχυση της συνεργασίας με τις ΗΠΑ, η συμφωνία μερικής οριοθέτησης ΑΟΖ με την Αίγυπτο, οι εντυπωσιακές παραγγελίες υπερσύγχρονων στρατιωτικών εξοπλισμών (Rafale, Belharra κ.λπ.) ήταν αναμφίβολα σημαντικές κινήσεις στη διπλωματικο-στρατιωτική σκακιέρα. Εγιναν σε μερικούς μήνες όσα δεν είχαν γίνει σε μια δεκαετία.
Πόσο αξιόπιστο είναι όμως το κυβερνητικό αφήγημα της δυναμικής Ελλάδας απέναντι στην «απομονωμένη» Τουρκία; Επαρκούν οι αναμφίβολες επιτυχίες για να εξισορροπήσουν έναν αδίστακτο και αυξητικά συγκρουσιακό αντίπαλο, που έφτασε να αμφισβητήσει στον ΟΗΕ ελληνικό έδαφος; Επαρκούν, όταν σημειώνει κι αυτός επιτυχίες και ελίσσεται συχνά ακόμη πιο γρήγορα και έξυπνα; Πείθει το «στρατηγικό» αφήγημα περί «ισχυρών συμμάχων και εταίρων που αποτρέπουν και τιμωρούν» την τουρκική επιθετικότητα; Μπορούμε να εφησυχάσουμε ότι με νέες συμμαχίες και εντυπωσιακούς εξοπλισμούς (πάντως για το 2025) η Τουρκία αξιολογεί ως ισχυρή την αποτρεπτική μας ικανότητα και άρα «στριμωγμένη» παραιτείται από απειλές και παράλογες διεκδικήσεις;
Ας επιχειρήσουμε μια αναγκαστικά τηλεγραφική αλλά ψύχραιμη στάθμιση των εθνικών κερδοζημιών με βάση πραγματικά δεδομένα. Το τουρκολιβυκό μνημόνιο δυστυχώς καλά κρατεί και με ευχολόγια δεν φεύγει από το πεδίο. Το ίδιο και η επισημοποίηση των παραληρηματικών αφηγημάτων της «Γαλάζιας Πατρίδας» και των «γκρίζων ζωνών». Μαζί με τη θρασύτατη αμφισβήτηση της ελληνικής κυριαρχίας επί των νησιών του Αν. Αιγαίου (μέσω της πίεσης για αποστρατιωτικοποίησή τους) θέτουν σε εντελώς νέα βάση τις ανάγκες της παραδοσιακής εθνικής στρατηγικής. Προσθέστε και τη νέα τουρκική πρόταση για δύο κράτη στην Κύπρο, τα Βαρώσια, τον εκτουρκισμό των Κατεχομένων κ.λπ. και διαγράφονται συνολικά μπροστά μας αλλαγές «game changer» εις βάρος του Ελληνισμού.
Μπορεί η ακολουθούμενη πεπατημένη παλαιότερων ετών να αντιμετωπίσει τέτοιου μεγέθους προκλήσεις; Μπορεί κανείς βάσιμα να προσδοκά ότι στο τραπέζι των «διερευνητικών» (όπου πιεζόμαστε να διαπραγματευθούμε σχεδόν αποκλειστικά βάσει της παραπάνω τουρκικής ατζέντας) μπορούμε κάτι να κερδίσουμε, απλώς «απορρίπτοντας υπερήφανα» τις τουρκικές απαιτήσεις;
Από πλευράς, εξάλλου, συμμαχιών, καίτοι ιδιαίτερα χρήσιμες, προβληματίζει η αδυναμία μετάφρασής τους σε χειροπιαστά κέρδη. Παρά τη «θετική φλυαρία» της Ε.Ε., απογοητεύει η αδυναμία εξασφάλισης αποτελεσματικής πίεσης στην Αγκυρα. Πρακτικά απούσες είναι και οι άλλες πολυδιαφημισμένες συμμαχίες στην Αν. Μεσόγειο, που δεν μπορέσαμε καν να αξιοποιήσουμε με ασκήσεις στο απειλούμενο Αν. Αιγαίο. Ο αγωγός EastMed ήταν θνησιγενής (ως μη βιώσιμος) εξαρχής, αλλά κατέρρευσε κι από τα «πυρά» της «Γαλάζιας Πατρίδας». Προκληθέντες «επί του πεδίου» της Αν. Μεσογείου, κατά και μετά την κρίση του 2020, προτιμήσαμε: α) Να δηλώνουμε τα δικαιώματά μας πέραν των 6 ν.μ. απλά ως «δυνάμει», απέχοντας φοβικά από σαφέστερες διατυπώσεις. β) Να καθησυχάσουμε επ’ αυτού και επίσημα την Αγκυρα, αποκηρύσσοντας τη μέχρι πρότινος ανεπίσημη «σημαία» μας του χάρτη της Σεβίλλης (στον οποίο η Ε.Ε. αποτύπωσε την ΑΟΖ των 500.000 τ. χλμ. που δικαιούμαστε σύμφωνα με το Δίκαιο της Θάλασσας). γ) Να αποδείξουμε (δυστυχώς και εμπράκτως) ότι «δεν είμαστε μαξιμαλιστές», μη υπερασπισθέντες φίλια ερευνητικά σκάφη στην οριοθετημένη ΑΟΖ μας όταν κυνηγήθηκαν από τουρκικές φρεγάτες. Για να μην αναφερθούμε στις απειλητικές εκκρεμότητες οριοθέτησης ΑΟΖ με την Αίγυπτο (μεταξύ Ρόδου και Καστελλορίζου) και με Λιβύη, που με ευσεβοποθική ανάγνωση της «αξιοπιστίας» των Μεσανατολιτών συμμάχων μας και χωρίς «έξυπνες» πρωτοβουλίες εγκυμονούν νέες απογοητεύσεις.
Οι αδυναμίες αυτές εκπορεύονται πιθανότατα από μια ανεξήγητη άρνηση αποδοχής ότι το διεθνές και περιφερειακό περιβάλλον αλλάζει ραγδαία κι επικίνδυνα και από «σιγουρατζίδικη» προσκόλληση στην ακολουθούμενη εδώ και δεκαετίες «διαχείριση» κρίσεων, που όμως οδήγησε σε εθνικές ζημιές και τουρκικά κέρδη. Ο χώρος δεν επαρκεί εδώ, αλλά έχω συχνά εξηγήσει ότι σε κάθε κρίση κάνουμε τα ίδια λάθη με την προηγούμενη.
Συμπερασματικά, κάθε σχεδόν μήνα η κυβέρνηση αναγγέλλει (ορθώς κατά τα άλλα) και μια στρατηγική για επιμέρους θέματα ή κοινωνικές ομάδες. Οταν η Αγκυρα χτίζει μεθοδικά αφήγημα «νομιμοποίησης» ένοπλου εκβιασμού για διεκδίκηση ακόμη και ελληνικού εδάφους, πότε σκοπεύει να ασχοληθεί συνολικά και σε βάθος με την εθνική στρατηγική; Το έργο –ομολογουμένως– δεν είναι εύκολο, ιδέες όμως υπάρχουν. Πόσα πρέπει ακόμη να υποστούμε για να εγκαταλειφθεί η στρουθοκαμηλική προσέγγιση των τουρκικών απειλών; Γιατί όσες βερμπαλιστικές καταδίκες της τουρκικής επιθετικότητας κι αν εξασφαλίσουμε από παλαιούς και νέους συμμάχους, κι όσους προηγμένους εξοπλισμούς κι αν αγοράσουμε, χωρίς σοβαρή στρατηγική και κυρίως «έξυπνα» αποφασιστικές κινήσεις απειλείται πλέον και η εδαφική μας ακεραιότητα. Στην αναμέτρηση με την Τουρκία δεν μπορούμε να χάνουμε συνεχώς έδαφος ή να αναβάλλουμε με την ψευδαίσθηση ότι κάποτε θα παραιτηθεί από τις παράλογες αξιώσεις της. Πρέπει, αντίθετα, να την κερδίσουμε.
* Ο κ. Γιάννης Βαληνάκης είναι καθηγητής και πρώην υφυπουργός Εξωτερικών
πηγη ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΥΠΡΟΥ
voulitv
Η τιμή της βενζίνης θα πέσει όταν επιτευχθούν οι στόχοι του Αμερικανού προέδρου στο Ιράν, λέει η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου
Η Κάρολαϊν Λέβιτ χαρακτήρισε «προσωρινή» την άνοδο στις τιμές πετρελαίου και αερίου, εκτιμώντας ότι η επιχείρηση των ΗΠΑ θα οδηγήσει σε χαμηλότερες τιμές καυσίμων
Οι Αμερικανοί θα δουν την τιμή της βενζίνης να «πέφτει ραγδαία» μόλις επιτευχθούν «πλήρως» οι στόχοι εθνικής ασφάλειας του αμερικανικού στρατού στο Ιράν, δήλωσε απόψε η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Κάρολαϊν Λέβιτ.
«Μείνετε ήσυχοι, η πρόσφατη αύξηση στις τιμές του πετρελαίου και του αερίου είναι προσωρινή και αυτή η επιχείρηση θα οδηγήσει σε χαμηλότερες τιμές για τη βενζίνη, μακροπρόθεσμα», υποστήριξε.
Η εκπρόσωπος είπε ότι οι επιχειρήσεις θα τερματιστούν όταν ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ καθορίσει ότι επιτεύχθηκαν οι στόχοι και το Ιράν παραδοθεί άνευ όρων. Ο Τραμπ είναι αισιόδοξος ότι οι στόχοι «θα επιτευχθούν γρήγορα», πρόσθεσε.
«Προχωράμε προς τα εμπρός, οι στόχοι είναι οι ίδιοι», σημείωσε, ενώ νωρίτερα δήλωσε ότι ο αμερικανικός στρατός επιχειρεί να καταστρέψει τις υποδομές παραγωγής πυραύλων.
Αναφερόμενη στην κατάσταση στις αγορές, η Λέβιτ είπε ότι πρόεδρος και οι σύμβουλοί του σε θέματα ενέργειας «την παρακολουθούν στενά», μιλούν με ηγετικά στελέχη του τομέα και ο στρατός καταρτίζει «πρόσθετες σχέδια», ακολουθώντας την οδηγία του Τραμπ να παραμείνει ανοιχτό το Χορμούζ για τη ναυσιπλοΐα.
Η εκπρόσωπος διέψευσε εξάλλου ότι σκάφη του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ συνόδευσαν δεξαμενόπλοια που διέπλευσαν τα Στενά του Χορμούζ. Η Λέβιτ απαντούσε σε δημοσιογράφο που την ρώτησε για ποιον λόγο ο υπουργός Ενέργειας διέγραψε μια ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ όπου υποστήριζε ότι οι αμερικανικές δυνάμεις «συνόδευσαν επιτυχώς» ένα τάνκερ για να διασφαλίσουν ότι το πετρέλαιο θα συνεχίσει να ρέει στις παγκόσμιες αγορές.
ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ
Στην Πάφο Μητσοτάκης και Μακρόν για συνάντηση με Χριστοδουλίδη – Στο επίκεντρο ασφάλεια και εξελίξεις στην περιοχή
Φθάνουν σήμερα στην Κύπρο ο Πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν και ο Πρωθυπουργός της Ελλάδας Κυριάκος Μητσοτάκης για συνάντηση με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Νίκο Χριστοδουλίδη, στο πλαίσιο του στενού συντονισμού για τις εξελίξεις στην περιοχή και τα αυξημένα προληπτικά μέτρα που λαμβάνονται, όπως ανέφερε την Κυριακή ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος, Κωνσταντίνος Λετυμπιώτης.
Οι ηγέτες της Ελλάδας και της Γαλλίας θα πραγματοποιήσουν ολιγόωρη επίσκεψη στην Πάφο, στη διάρκεια της οποίας θα προβούν μαζί με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας σε μια ανασκόπηση των περιφερειακών εξελίξεων.
Εξάλλου, σύμφωνα με κύκλους προσκείμενους στο Ελιζέ, «η επίσκεψη του Προέδρου Μακρόν στην Πάφο εκφράζει την αλληλεγγύη της Γαλλίας προς την Κύπρο, κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με την οποία έχουμε συμφωνία στρατηγικής σημασίας και η οποία χτυπήθηκε την προηγούμενη εβδομάδα από πολλά drones και πυραύλους».
Οι ίδιες πηγές ανέφεραν ότι αντικείμενο της επίσκεψης είναι η ενίσχυση, από κοινού με τους Ευρωπαίους εταίρους, της ασφαλείας στην περιοχή της Κύπρου και της ανατολικής Μεσογείου, με στόχο την αποκλιμάκωση της κρίσης στην περιοχή.
Αυτή η επίσκεψη θα επιτρέψει επίσης στον Γάλλο Πρόεδρο να υπογραμμίσει πόσο σημαντική είναι η εξασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στην περιοχή, κυρίως με την ναυτική επιχείρηση «Ασπίδες» της ΕΕ, ανέφεραν οι ίδιοι κύκλοι, οι οποίοι ταυτόχρονα υπογραμμίζουν ότι με την επίσκεψη θα δοθεί η ευκαιρία του συντονισμού των προσπαθειών αναφορικά με την ασφάλεια των Ευρωπαίων πολιτών που βρίσκονται σε επικίνδυνες περιοχές αλλά και αναφορικά με τις επιχειρήσεις επαναπατρισμού τους.
Εξάλλου, σύμφωνα με πληροφορίες από την ελληνική Κυβέρνηση, η επίσκεψη του κ. Μητσοτάκη εντάσσεται στο πλαίσιο της αμυντικής συνδρομής που παρέχει η Ελλάδα στην Κύπρο.
Υπενθυμίζεται ότι στην εβδομαδιαία ανάρτησή του στο Facebook, ο Πρωθυπουργός της Ελλάδας ανέφερε ότι την εβδομάδα που πέρασε «είδαμε πώς μετουσιώνεται έμπρακτα σε ασφάλεια και σε αλληλεγγύη η αναβάθμιση της εθνικής μας διπλωματίας και άμυνας των τελευταίων χρόνων».
«Γιατί, μόλις η σύρραξη στη Μέση Ανατολή απείλησε και τον Ελληνισμό της Κύπρου, η Ελλάδα στάθηκε, χωρίς δεύτερη σκέψη, στο πλευρό του. Το παράδειγμά μας ακολούθησαν και άλλοι εταίροι μας, απλώνοντας ένα ευρωπαϊκό πλέγμα αεροναυτικής προστασίας γύρω από την Μεγαλόνησο. Επιβεβαιώθηκε, έτσι, το αυτονόητο: όταν κινδυνεύει ευρωπαϊκό έδαφος από εξωτερικούς κινδύνους, τότε η κοινή μας απάντηση δεν μπορεί παρά να είναι άμεση και ισχυρή» σημείωσε ο κ. Μητσοτάκης.
Πηγή: ΚΥΠΕ
ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ
Σάντσεθ κατά Τραμπ: «Δεν παίζουμε ρωσική ρουλέτα με τις ζωές εκατομμυρίων» – Απάντηση στις αμερικανικές απειλές
Η Ισπανία δεν πρόκειται να υποκύψει σε πιέσεις από τις Ηνωμένες Πολιτείες προκειμένου να στηρίξει τον πόλεμο των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν, δήλωσε σήμερα ο Πρωθυπουργός της χώρας, απαντώντας ουσιαστικά στις απειλές Τραμπ για διακοπή εμπορικών σχέσεων με τη Μαδρίτη.
«Δεν πρόκειται να υιοθετήσουμε μια θέση που αντιβαίνει στις αξίες και τις αρχές μας από φόβο για αντίποινα άλλων», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Πέδρο Σάντσεθ σε τηλεοπτικό διάγγελμά του προς τον ισπανικό λαό.
Ο Σάντσεθ επέμεινε στην αντίθεσή του στην επίθεση στο Ιράν, προειδοποιώντας ότι η σύγκρουση δημιουργεί τον κίνδυνο «ρώσικης ρουλέτας» με τις ζωές εκατομμυρίων ανθρώπων. «Με αυτό τον τρόπο ξεκινούν οι μεγάλες καταστροφές της ανθρωπότητας … Δεν μπορείς να παίζεις ρώσικη ρουλέτα με την τύχη εκατομμύριων», επισήμανε.
Οι δηλώσεις του Ισπανού πρωθυπουργού ήρθαν μετά τις απειλές του Ντόναλντ Τραμπ εχθές, Τρίτη, για διακοπή εμπορικών σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών. Η αντίδραση του Αμερικανού προέδρου συνδέεται με την ανακοίνωση που εξέδωσε η Μαδρίτη τη Δευτέρα, επισημαίνοντας ότι δεν θα επιτρέψει οι στρατιωτικές της βάσεις (οι οποίες από κοινού χρησιμοποιούνται από τις ΗΠΑ και την Ισπανία, αλλά υπό την κυριαρχία της Ισπανίας) να χρησιμοποιηθούν για επιθέσεις στο Ιράν.
«Θα διακόψουμε το εμπόριο κάθε είδους με την Ισπανία», δήλωσε ο Τραμπ κατά τη διάρκεια συνάντησης στον Λευκό Οίκο με τον Γερμανό καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς. «Δεν θέλουμε να έχουμε καμία σχέση με την Ισπανία».
Ο Σάντσεθ υποστήριξε ότι η θέση της Μαδρίτης απέναντι στη σύγκρουση με το Ιράν είναι συνεπής με τη στάση που είχε υιοθετήσει η χώρα και σε άλλες διεθνείς κρίσεις, όπως η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία ή ο πόλεμος στη Γάζα.
«Λέμε όχι στην κατάρρευση του διεθνούς δικαίου», δήλωσε. «Λέμε όχι στην αντίληψη ότι ο κόσμος μπορεί να λύσει τα προβλήματά του μόνο μέσω συγκρούσεων και βομβαρδισμών. Λέμε όχι στην επανάληψη των λαθών του παρελθόντος… Λέμε όχι στον πόλεμο», δήλωσε ο Ισπανός πρωθυπουργός.
Ο Σάντσεθ συνέκρινε επίσης την αμερικανική επίθεση κατά του Ιράν με την εισβολή στο Ιράκ το 2003 υπό την ηγεσία των ΗΠΑ, η οποία, όπως είπε, είχε ως αποτέλεσμα μόνο δυστυχία και αυξημένη διεθνή αστάθεια.
Παράλληλα, σημείωσε ότι δεν μπορεί να προβλέψει ποιες θα είναι οι ακριβείς συνέπειες από «την πτώση του τρομερού καθεστώτος των αγιατολάχ στο Ιράν», ωστόσο εξέφρασε την πεποίθηση ότι μια τέτοια εξέλιξη δεν θα οδηγήσει σε έναν δικαιότερο διεθνή κόσμο ούτε θα βελτιώσει τις συνθήκες ζωής των πολιτών.
«Αυτό που βλέπουμε προς το παρόν είναι περισσότερη οικονομική αβεβαιότητα, αυξήσεις στην τιμή του πετρελαίου αλλά και του φυσικού αερίου», πρόσθεσε. «Γι’ αυτό στην Ισπανία είμαστε αντίθετοι σε αυτή την καταστροφή, γιατί κατανοούμε ότι οι κυβερνήσεις υπάρχουν για να βελτιώνουν τις ζωές των ανθρώπων, να δίνουν λύσεις στα προβλήματά τους και όχι να τα επιδεινώνουν».
Πηγή: Πρώτο Θέμα
-
Off the Record1 month agoΗ ττενέκκα και το ΕΛΑΜ…
-
EKLOGES20262 weeks agoEkloges2026 – Αποτελέσματα Διαδικτυακής Δημοσκόπησης Vouli.TV | Παρασκευή 27/02 στις 7μμ
-
Behind Politics3 weeks agoBehind Politics | Επεισόδιο 2: Γιώργος Μαυρουδής, Σάββατο 21/02 στις 7μμ
-
ΠΟΛΙΤΙΚΗ1 month agoΣυντάξεις για ψηφοθηρία: Κρατικό έγκλημα με χρονόμετρο
-
Off the Record1 month agoΑργίες à la carte: κόλλησε ο Κουλάς του ΔηΣυ όταν ρωτήθηκε για τον δήμαρχο Αγίας Νάπας
-
Off the Record4 weeks agoΞεσηκωμός στον Μαζωτό για Μονάδα Αφαλάτωσης
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ1 month agoBloomberg: Διεθνής κυβερνοεπίθεση πλήττει δεκάδες χώρες – Στο κάδρο και η Κύπρος
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ1 month agoΜε ψήφους 5-3 απορρίφθηκε η αίτηση Βαρωσιώτου – Προσφυγή στο ΕΔΑΔ
-
Off the Record1 month agoΤο Trident περιμένει ακόμη — και αυτή τη φορά περιμένει εμάς
-
EKLOGES20261 month agoEkloges 2026 – Κράτος σε κλοιό Διαφθοράς | Παρασκευή 06/02, 7μμ

