ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ

ΜΟΕ ή ΜΑΕ* (Μέτρα Αποφυγής Εντάσεων);

Published

3 years ago

April 25, 2023

Του Πέτρου Ζαρούνα**

Το παγκόσμια γνωστό και σημαντικό International Crisis Group (ICG) στη πρόσφατη έκθεση του για τη Κύπρο κάνει ανάμεσα στ άλλα τη διαπίστωση ότι οι προοπτικές επανέναρξης των διαπραγματεύσεων είναι μικρές και οι πιθανότητες επανένωσης της χώρας ελάχιστες. Το ICG για όσους δεν το γνωρίζουν είναι μία αξιόλογη δεξαμενή σκέψης (think tank) με έδρα τις Βρυξέλλες που εργοδοτεί περί τα 150 άτομα. Ασχολείται με συγκρούσεις και διαφορές σε ολόκληρο τον κόσμο και εκδίδει τακτικά εκθέσεις για τη κάθε μία από αυτές. Οι εκθέσεις του περιέχουν τόσο την ανάλυση των γεγονότων όσο και προτάσεις πολιτικής προς τους εμπλεκόμενους ώστε να επιλύσουν τις διαφορές τους. Το Κυπριακό ήταν αντικείμενο κάποιων από τις παλαιότερες του εκθέσεις τη περίοδο μετά την απόρριψη του σχεδίου Ανάν. Μετά από μακρά σιωπή στις 17 Απριλίου παρουσίασε μία νέα έκθεση του. Σε αυτή κάνει μία ισορροπημένη ιστορική αναδρομή στο Κυπριακό. Στη συνέχεια εξηγεί τις ευθύνες των πλευρών για το ναυάγιο στο Κραν Μοντανά. Ακολούθως επισημαίνει τις 7 τάσεις που υπάρχουν σήμερα και που τείνουν να οδηγήσουν τα πράγματα σε νέες εντάσεις αν όχι και σε αναζωπύρωση της σύγκρουσης. Σε αυτές περιλαμβάνει τη στρατιωτικοποίηση της διαφοράς, το άνοιγμα της περιφραγμένης περιοχής της Αμμοχώστου, τον εναγκαλισμό των κατεχομένων από τη Τουρκία, την εμμονή των Τ/κ σε χωριστή κυριαρχία, τις αντιπαραθέσεις γύρω από τους υδρογονάνθρακες κλπ Τελική κατάληξη της έκθεσης αυτής είναι η πρόταση του για επανασυζήτηση των ιδεών για ΜΟΕ ώστε να διευκολυνθεί το εμπόριο και τα ταξίδια. Όμως όπως η ίδια η έκθεση επισημαίνει στόχος των ΜΟΕ που προτείνει δεν είναι η διευκόλυνση μίας συνολικής λύσης όπως ήταν στο παρελθόν αλλά η αποφυγή νέων εντάσεων. Εξ ου και ο νέος όρος ΜΑΕ που χρησιμοποίησα στην επικεφαλίδα. Η έκθεση αυτή φαίνεται να συνδέεται και με το πρόσφατο ταξίδι της απεσταλμένης του ΓΓ του ΟΗΕ Ντι Κάρλο και τη συζήτηση στο παρασκήνιο για νέα ΜΟΕ με έμφαση στο άνοιγμα και άλλων οδοφραγμάτων. Η σημερινή δήλωση (24/4) του διαπραγματευτή της Ε/κ πλευράς κ. Μενελάου επιβεβαιώνει τις σχετικές πληροφορίες.

Αξιοσημείωτο είναι επίσης και το γεγονός ότι η έκθεση του ICG, με έδρα τις Βρυξέλλες όπως και η ΕΕ, δεν κάνει καμία αναφορά στη πρόταση του προέδρου Χριστοδουλίδη για αναβαθμισμένη εμπλοκή της ΕΕ στην προσπάθεια για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων για συνολική λύση και στην επιτυχή κατάληξη της. Τέλος αξίζει κάποιος να σημειωθεί ότι η έκθεση αυτή παρουσιάζει για πρώτη φορά τις διάφορες σχολές σκέψης ανάμεσα στους Τουρκοκυπρίους και τους εποίκους σε ότι αφορά τη νέα επίσημη θέση τους για λύση δύο κρατών.

Ολοκληρώνοντας το άρθρο αυτό θέλω να σημειώσω ότι το κυπριακό πολιτικό σύστημα (κυβέρνηση, πολιτικά κόμματα, πανεπιστήμια, ΜΜΕ κλπ) τηρεί σιγή ιχθύος λες και η έκθεση αυτή αφορά το μακρινό Σουδάν. Ακόμα και στα ΜΚΔ οι συζητήσεις τείνουν να επικεντρώνονται σε ιστορικά γεγονότα παρά σε προβληματισμό γύρω από νέες προτάσεις Κυπρίων ή ξένων για το μέλλον της χώρας μας. Προσωπικά δηλώνω ότι θα συνεχίσω να παρουσιάζω και να αναλύω αυτού του είδους τις προτάσεις όπως επίσης να παράγω και τις δικές μου ως μία συνεισφορά στο μέλλον των παιδιών και των εγγονιών μου.

* Ο όρος αυτός είναι εφεύρημα του κ. Χάρη Θεραπή διευθυντή της εταιρείας UnitrustMedia στα πλαίσια σχετικής συζήτησης στο Vouli.tv

* * Ο κ. Πέτρος Ζαρούνας είναι διεθνολόγος

ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ

Διεθνής κατακραυγή για τους ισραηλινούς βομβαρδισμούς στον Λίβανο – Σκιές στην εκεχειρία ΗΠΑ–Ιράν

Published

23 hours ago

April 8, 2026

Vouli TV

Σφοδρές διεθνείς αντιδράσεις προκαλεί το νέο κύμα ισραηλινών επιθέσεων στον Λίβανο, που σημειώθηκαν λίγες μόλις ώρες μετά την ανακοίνωση εκεχειρίας μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν, επιτείνοντας την αστάθεια στη Μέση Ανατολή και θέτοντας υπό αμφισβήτηση τη βιωσιμότητα της συμφωνίας.

Οι επιθέσεις, που χαρακτηρίζονται ως οι πλέον εκτεταμένες της τρέχουσας σύγκρουσης, είχαν ως αποτέλεσμα εκατοντάδες νεκρούς και τραυματίες, με τις λιβανικές αρχές να κάνουν λόγο για πλήγματα σε πυκνοκατοικημένες περιοχές και «ανυπεράσπιστους πολίτες». Την ίδια ώρα, διεθνείς οργανισμοί καταγράφουν εικόνες εκτεταμένης καταστροφής, με νοσοκομεία να δέχονται τεράστια πίεση και τις υπηρεσίες πολιτικής άμυνας να επιχειρούν μέσα σε συνθήκες χάους.

Ο Ύπατος Αρμοστής του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα έκανε λόγο για «φρικιαστική» κλίμακα βίας και απωλειών, υπογραμμίζοντας ότι το μέγεθος της καταστροφής «αψηφά κάθε λογική», ιδίως υπό το πρίσμα της πρόσφατης εκεχειρίας. Παράλληλα, ζήτησε άμεση διερεύνηση ενδεχόμενων παραβιάσεων του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου.

Στο διπλωματικό πεδίο, η αντίδραση υπήρξε έντονη. Η λιβανική ηγεσία καταδίκασε τις επιθέσεις ως «σφαγές» και απηύθυνε έκκληση για διεθνή παρέμβαση, τονίζοντας ότι η συνέχιση των επιχειρήσεων υπονομεύει κάθε προσπάθεια αποκλιμάκωσης. Αντίστοιχα, το Ιράν κατηγόρησε τις ΗΠΑ ότι δεν τηρούν τις δεσμεύσεις τους, προειδοποιώντας πως η εκεχειρία κινδυνεύει να καταρρεύσει εάν συνεχιστούν τα πλήγματα.

Από την πλευρά τους, οι Ηνωμένες Πολιτείες διευκρίνισαν ότι η συμφωνία με την Τεχεράνη δεν περιλαμβάνει τον Λίβανο, αφήνοντας ουσιαστικά ανοιχτό το πεδίο για τις ισραηλινές επιχειρήσεις κατά της Χεζμπολάχ. Η θέση αυτή εντείνει τη σύγχυση γύρω από το εύρος της εκεχειρίας, καθώς άλλοι διεθνείς παράγοντες είχαν υποστηρίξει ότι θα έπρεπε να καλύπτει το σύνολο της περιφερειακής έντασης.

Στην Ευρώπη, η εκεχειρία ΗΠΑ–Ιράν χαιρετίστηκε ως θετικό βήμα, ωστόσο συνοδεύτηκε από σαφείς εκκλήσεις για άμεση επέκτασή της και στον Λίβανο, προκειμένου να αποφευχθεί μια ευρύτερη ανθρωπιστική κρίση και νέα κλιμάκωση.

Το νέο αυτό επεισόδιο αναδεικνύει την εύθραυστη φύση των ισορροπιών στη Μέση Ανατολή, με τη συνέχιση των στρατιωτικών επιχειρήσεων στον Λίβανο να απειλεί να ακυρώσει κάθε προσπάθεια διπλωματικής εκτόνωσης και να οδηγήσει την περιοχή σε νέο κύκλο βίας.

Reuters

ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ

Ο Τραμπ συμφωνεί σε εκεχειρία δύο εβδομάδων αν το Ιράν ανοίξει τα Στενά του Ορμούζ

Published

2 days ago

April 8, 2026

Vouli TV

Η ανάρτηση του Αμερικανού προέδρου μετά την πακιστανική έκκληση για εκεχειρία δύο εβδομάδων.

Ο Ντόναλντ Τραμπ που είχε απειλήσει το Ιράν με “κόλαση” και “αφανισμό”, συμφώνησε στην πρόταση του Πακιστάν για δύο εβδομάδες εκεχειρία αν η Τεχεράνη ανοίξει τα Στενά του Ορμούζ.

Η ανάρτηση του Ντόναλντ Τραμπ:

Με βάση συνομιλίες με τον Πρωθυπουργό Shehbaz Sharif και τον Στρατάρχη Asim Munir του Πακιστάν, και κατόπιν αιτήματός τους να αναστείλω την καταστροφική δύναμη που επρόκειτο να αποσταλεί απόψε στο Ιράν, και υπό την προϋπόθεση ότι η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν θα συμφωνήσει στο ΠΛΗΡΕΣ, ΑΜΕΣΟ και ΑΣΦΑΛΕΣ ΑΝΟΙΓΜΑ των Στενών του Ορμούζ, συμφωνώ να αναστείλω τους βομβαρδισμούς και την επίθεση κατά του Ιράν για περίοδο δύο εβδομάδων. Αυτό θα είναι μια ΔΙΠΛΕΥΡΗ ΚΑΤΑΠΑΥΣΗ ΤΟΥ ΠΥΡΟΣ!

Ο λόγος για αυτή την απόφαση είναι ότι έχουμε ήδη επιτύχει και υπερβεί όλους τους στρατιωτικούς στόχους, και βρισκόμαστε πολύ κοντά σε μια οριστική συμφωνία για μακροπρόθεσμη ΕΙΡΗΝΗ με το Ιράν, καθώς και για ΕΙΡΗΝΗ στη Μέση Ανατολή. Λάβαμε μια πρόταση 10 σημείων από το Ιράν και πιστεύουμε ότι αποτελεί μια εφαρμόσιμη βάση για διαπραγμάτευση. Σχεδόν όλα τα σημεία διαφωνίας του παρελθόντος έχουν συμφωνηθεί μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν, αλλά η περίοδος των δύο εβδομάδων θα επιτρέψει την οριστικοποίηση και ολοκλήρωση της Συμφωνίας.

Εκ μέρους των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής, ως Πρόεδρος, και εκπροσωπώντας επίσης τις χώρες της Μέσης Ανατολής, είναι τιμή μου που αυτό το μακροχρόνιο πρόβλημα βρίσκεται κοντά στη λύση του.

Η πακιστανική έκκληση για εκεχειρία και η “εξέταση” του σχεδίου

Ο πρωθυπουργός του Πακιστάν, Σεμπάζ Σαρίφ, απηύθυνε νωρίτερα έκκληση στον Τραμπ να παρατείνει το τελεσίγραφο προς το Ιράν κατά δύο εβδομάδες, αναφέροντας ότι οι εν εξελίξει διπλωματικές προσπάθειες είναι ελπιδοφόρες και πρέπει να συνεχιστούν.

«Οι διπλωματικές προσπάθειες για την ειρηνική επίλυση του συνεχιζόμενου πολέμου στη Μέση Ανατολή προχωρούν σταθερά, δυναμικά και αποφασιστικά, με πιθανότητες να οδηγήσουν σε ουσιαστικά αποτελέσματα στο εγγύς μέλλον», έγραψε ο Σαρίφ σε ανάρτησή του στο X. «Για να επιτραπεί στη διπλωματία να ακολουθήσει την πορεία της, ζητώ θερμά από τον Πρόεδρο Τραμπ να παρατείνει την προθεσμία για δύο εβδομάδες».

Ο Σαρίφ κάλεσε επίσης την Τεχεράνη να ανοίξει τα Στενά του Ορμούζ για τις ίδιες δύο εβδομάδες «ως χειρονομία καλής θέλησης».

«Καλούμε επίσης όλα τα εμπόλεμα μέρη να τηρήσουν κατάπαυση του πυρός για δύο εβδομάδες, ώστε να επιτρέψουν στη διπλωματία να επιτύχει την οριστική λήξη του πολέμου, προς όφελος της μακροπρόθεσμης ειρήνης και σταθερότητας στην περιοχή», πρόσθεσε.

ΗΠΑ και Ιράν εξέτασαν την πρόταση

Το Ιράν «εξετάζει θετικά» την πρόταση του Πακιστάν για εκεχειρία δύο εβδομάδων, δήλωσε στο πρακτορείο Reuters, ανώτερος Ιρανός αξιωματούχος.

Λίγο αργότερα, ο Ρεζά Αμίρι Μογκαντάμ, πρέσβης του Ιράν στο Πακιστάν, δήλωσε σε ανάρτηση στο X ότι «μέχρι τώρα» έχει γίνει «ένα βήμα μπροστά από το κρίσιμο, ευαίσθητο στάδιο».

«Στο επόμενο στάδιο, ο σεβασμός και η αβροφροσύνη θα πρέπει να αντικατασταθούν από ρητορική και πλεονασμό. Μείνετε συντονισμένοι», πρόσθεσε .

Ο Λευκός Οίκος ανακοίνωσε από την πλευρά του ότι ο Ντόναλντ Τραμπ έχει ενημερωθεί για την πρόταση του πρωθυπουργού του Πακιστάν Σεμπάζ Σαρίφ για εκεχειρία δύο εβδομάδων, προκειμένου να συνεχιστούν οι διπλωματικές διαπραγματεύσεις μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, προσθέτοντας ότι «θα υπάρξει απάντηση».

«Ο Πρόεδρος έχει ενημερωθεί για την πρόταση και θα απαντήσει», δήλωσε η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Καρολάιν Λέβιτ, στο CNN.

Τραμπ: Οι ΗΠΑ βρίσκονται σε εντατικές διαπραγματεύσεις”

Λίγη ώρα αργότερα, δημοσιογράφος του Fox News ενημέρωσε πως ο Ντόναλντ Τραμπ, σε μια σύντομη τηλεφωνική συνέντευξη, υποστήριξε ότι οι “ΗΠΑ βρίσκονται σε εντατικές διαπραγματεύσεις” αλλά αρνήθηκε να εισέλθει σε περαιτέρω λεπτομέρειες.

«Δεν μπορώ να σας πω, γιατί αυτή τη στιγμή βρισκόμαστε σε έντονες διαπραγματεύσεις», δήλωσε συγκεκριμένα ενώ σχετικά με την πρόταση του πρωθυπουργού του Πακιστάν σχολίασε πως, “αυτό που μπορώ να πω είναι ότι τον γνωρίζω πολύ καλά. Είναι ένας άνθρωπος που χαίρει μεγάλου σεβασμού, παντού».

ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ

Η Ρωσία κερδίζει δισεκατομμύρια από αποκλεισμό Ορμούζ, λέει το γερμανορωσικό επιμελητήριο

Published

2 days ago

April 7, 2026

Vouli TV

Η Ρωσία αποκομίζει δισεκατομμύρια σε έσοδα από τις εξαγωγές εμπορευμάτων της λόγω του αποκλεισμού των Στενών του Ορμούζ, ανακοίνωσε σήμερα το γερμανορωσικό εμπορικό επιμελητήριο.

Τα κέρδη της Ρωσίας από τις εξαγωγές πετρελαίου, αερίου και λιπασμάτων αντιστοιχούν σε περισσότερα από 10 δισεκατομμύρια ευρώ (11,54 δισεκατομμύρια δολάρια) το μήνα, σύμφωνα με το επιμελητήριο.

«Η Ρωσία είναι ο μεγάλος κερδισμένος του νέου πολέμου στη Μέση Ανατολή», δήλωσε στο Γερμανικό Πρακτορείο ο Ματίας Σεπ, Πρόεδρος του επιμελητηρίου. Η Ρωσία ωφελείται από τις υψηλότερες παγκόσμιες τιμές των εμπορευμάτων επειδή χρησιμοποιεί άλλες οδούς εξαγωγών. Η κατάσταση αυτή μπορεί «να αποφέρει στη Ρωσία ένα απροσδόκητο κέρδος ιστορικής κλίμακας», δήλωσε ο Σεπ από τη Μόσχα.

Με την τιμή του πετρελαίου γύρω στα 100 δολάρια το βαρέλι, η Ρωσία μπορεί να περιμένει ετήσια αύξηση 71,8 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε σύγκριση με το σχέδιο προϋπολογισμού. Η τιμή του αργού Brent παραδοτέου τον Ιούνιο αυξήθηκε σε περισσότερα από 111 δολάρια το βαρέλι -των 159 λίτρων- στην αρχή της εβδομάδας.

Η τιμή αυτή είναι αυξημένη κατά σχεδόν 40 δολάρια σε σχέση με πριν από τον πόλεμο. Ο ρωσικός προϋπολογισμός εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις πωλήσεις πετρελαίου και αερίου και η τιμή που προβλέπεται στον τρέχοντα προϋπολογισμό είναι 59 δολάρια το βαρέλι. Πριν από τον πόλεμο στο Ιράν, ο ρωσικός προϋπολογισμός εμφάνιζε έλλειμμα επειδή η τιμή του πετρελαίου ήταν κάτω από το προβλεπόμενο επίπεδο.

«Στα τρέχοντα επίπεδα τιμών, η Μόσχα μπορεί να αποκομίσει περίπου 50 δισεκατομμύρια δολάρια σε πρόσθετα έσοδα κατ’ έτος μόνο από το πετρέλαιο και το αέριο», σύμφωνα με το Επιμελητήριο. Η Ρωσία, η οποία ελπίζει επίσης να τερματισθούν οι δυτικές κυρώσεις, χρησιμοποιεί τα έσοδα από τις πωλήσεις εμπορευμάτων για να χρηματοδοτεί τον πόλεμό της εναντίον της Ουκρανίας.

Μερικοί στη Μόσχα ελπίζουν ήδη σε μια τιμή πετρελαίου 200 δολαρίων το βαρέλι. Σύμφωνα με το επιμελητήριο, κάτι τέτοιο θα απέφερε 350,4 δισεκατομμύρια δολάρια, 247 δισεκατομμύρια δολάρια περισσότερα απ’ όσα προβλέπονται στον προϋπολογισμό.

ΚΥΠΕ