Η Αννίτα Δημητρίου δεν είπε ακόμη το μεγάλο «ναι». Αλλά, όπως φαίνεται, σταμάτησε να λέει και «όχι».

Η συζήτηση για τις Προεδρικές του 2028 μπήκε πλέον για τα καλά στην Πινδάρου και το όνομα της προέδρου του ΔΗΣΥ βρίσκεται εκεί που πολλοί ανέμεναν ότι αργά ή γρήγορα θα βρισκόταν: στο επίκεντρο.

Το ενδιαφέρον, ωστόσο, δεν είναι μόνο αν η Αννίτα θα διεκδικήσει το χρίσμα. Είναι ο τρόπος με τον οποίο θέλει να φτάσει μέχρι εκεί.

Σύμφωνα με όσα συζητήθηκαν στην ηγεσία του κόμματος, η ίδια δεν εμφανίζεται αρνητική σε μια υποψηφιότητα, αλλά θέλει προηγουμένως να γίνει ακόμη μία προσπάθεια συνεννόησης με όσους ενδεχομένως ενδιαφέρονται. Με απλά λόγια, πριν αρχίσει μια εσωκομματική μάχη, επιχειρεί να δει κατά πόσο μπορεί να την αποφύγει.

Και εδώ βρίσκεται ίσως το πραγματικό πολιτικό στοίχημα.

Ο ΔΗΣΥ κουβαλά ακόμη τις πληγές του 2023. Μια νέα σκληρή εσωκομματική αναμέτρηση για το χρίσμα θα μπορούσε να επαναφέρει στην επιφάνεια διαχωριστικές γραμμές που η σημερινή ηγεσία προσπαθεί να κλείσει.

Γι’ αυτό και η λέξη «ενότητα» αποκτά ιδιαίτερη σημασία.

Η Αννίτα Δημητρίου φαίνεται να θέλει, εφόσον τελικά προχωρήσει, να το πράξει με όσο το δυνατόν λιγότερες εσωτερικές εκκρεμότητες. Όχι απλώς να κερδίσει μια κομματική διαδικασία, αλλά να βγει από αυτή χωρίς να χρειάζεται την επόμενη μέρα να ενώσει ξανά τα κομμάτια.

Το πρόβλημα είναι ότι στην πολιτική η συναίνεση δεν προσφέρεται πάντα.

Υπάρχουν διαφορετικές προσεγγίσεις ακόμη και για το χρονοδιάγραμμα. Στελέχη θέλουν τη διαδικασία να ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος του χρόνου, ώστε να υπάρχει χρόνος για αποκλιμάκωση πιθανών εσωτερικών εντάσεων. Άλλη προσέγγιση θεωρεί ότι υπάρχει περιθώριο μέχρι τον Μάρτιο.

Πριν από όλα αυτά, όμως, υπάρχει και το Κυπριακό.

Η Αννίτα συνδέει τον χρόνο της τελικής της απόφασης με το ξεκαθάρισμα του σκηνικού, την ώρα που βρίσκεται σε εξέλιξη η διπλωματική κινητικότητα στη Νέα Υόρκη. Γι’ αυτό και η ουσιαστική συζήτηση για τις Προεδρικές αναμένεται να ανοίξει στην Πινδάρου περί τα μέσα Οκτωβρίου.

Μέχρι τότε, η πρόεδρος του ΔΗΣΥ κερδίζει χρόνο.

Χρόνο για να μετρήσει αντιδράσεις. Χρόνο για να συζητήσει με τα στελέχη. Και κυρίως χρόνο για να διαπιστώσει εάν το κόμμα μπορεί να φτάσει στο 2028 χωρίς να ξαναζήσει το 2023.

Γιατί πλέον το ερώτημα δεν είναι μόνο αν θα είναι υποψήφια η Αννίτα Δημητρίου.

Το σημαντικότερο ερώτημα είναι άλλο:

Θα χρειαστεί να κερδίσει πρώτα τον ΔΗΣΥ για να μπορέσει μετά να διεκδικήσει την Κύπρο;

Ο Ανδρέας Μαυρογιάννης δεν κρύβεται πλέον πίσω από τις λέξεις. Το ενδεχόμενο μιας δεύτερης διεκδίκησης της Προεδρίας το 2028 βρίσκεται ανοικτά στο τραπέζι και, αυτή τη φορά, το σκηνικό είναι διαφορετικό. Όχι μόνο γιατί ο ίδιος έχει ήδη μία προεδρική εκστρατεία πίσω του, αλλά γιατί η σχέση του με το ΑΚΕΛ ουσιαστικά δεν διακόπηκε ποτέ.

Το ενδιαφέρον βρίσκεται περισσότερο στο timing παρά στην πρόθεση.

Ο Μαυρογιάννης θέλει να ξεκαθαρίσει τις προθέσεις του μέχρι το τέλος του χρόνου. Το ΑΚΕΛ, από την άλλη, κινείται με τον δικό του χρόνο και σχεδιάζει να καταλήξει στην επιλογή του για το 2028 μέχρι την άνοιξη του 2027. Άρα προκύπτει ένα ενδιαφέρον πολιτικό παράδοξο: ο πιθανός υποψήφιος μπορεί να αποφασίσει πριν αποφασίσει το κόμμα που θα ήθελε να τον στηρίξει.

Και κάπου εδώ αρχίζει το πραγματικό πολιτικό παιχνίδι.

Εάν ο Μαυρογιάννης ανακοινώσει ότι κατέρχεται, χωρίς προηγουμένως να έχει εξασφαλίσει τη στήριξη της Εζεκίας Παπαϊωάννου, θα δημιουργήσει ένα νέο δεδομένο στο τραπέζι των εσωκομματικών συζητήσεων του ΑΚΕΛ. Όχι κατ’ ανάγκη ως πίεση προς την ηγεσία του κόμματος, αλλά ως μια υποψηφιότητα που θα βρίσκεται ήδη δημόσια ενώπιον της κοινωνίας.

Άλλωστε, η πολιτική σχέση των δύο πλευρών έχει συνέχεια. Ο Μαυρογιάννης διατηρεί επαφή με το ΑΚΕΛ, εμφανίζεται σε εκδηλώσεις του και πριν από τις βουλευτικές εκλογές είχε καλέσει τους πολίτες να στηρίξουν τα ψηφοδέλτιά του. Η συμπόρευση του 2023, συνεπώς, δεν έμεινε απλώς ως μια εκλογική συνεργασία του παρελθόντος.

Υπάρχει όμως και μία ουσιαστική διαφορά σε σχέση με την προηγούμενη αναμέτρηση.

Το 2022 ο Μαυρογιάννης ξεκινούσε χωρίς προηγούμενη προσωπική εκλογική μέτρηση για την Προεδρία. Σήμερα μπορεί να επικαλείται το αποτέλεσμα του 2023, όταν έφθασε στον δεύτερο γύρο και συγκέντρωσε 48,03%. Ο ίδιος έχει επίσης δηλώσει ότι έχει υπόψη του δημοσκοπήσεις που, όπως ανέφερε, τον εμφανίζουν πρώτο. Αυτό αποτελεί δική του δημόσια αναφορά και όχι ανεξάρτητη επιβεβαίωση της σημερινής εκλογικής εικόνας.

Το ερώτημα επομένως για το ΑΚΕΛ δεν είναι απλώς αν θα μπορούσε να επιστρέψει στον Μαυρογιάννη.

Είναι αν θέλει να επαναλάβει το μοντέλο του 2023 ή αν θεωρεί ότι το 2028 χρειάζεται κάτι διαφορετικό.

Και για τον ίδιο τον Μαυρογιάννη το δίλημμα είναι εξίσου καθαρό: μπορεί να ξεκινήσει τη δεύτερη προσπάθεια χωρίς να γνωρίζει εκ των προτέρων ποιοι τελικά θα βρίσκονται δίπλα του;

Οι επόμενοι μήνες θα ξεκαθαρίσουν πρώτα τη δική του απόφαση και αργότερα εκείνη του ΑΚΕΛ. Μέχρι τότε, όμως, ένα πράγμα είναι ήδη διαφορετικό από το 2022:

Αυτή τη φορά ο Ανδρέας Μαυρογιάννης δεν περιμένει να τον ανακαλύψουν. Δηλώνει παρών πριν ακόμη ανοίξει επίσημα η κούρσα.

του Χάρη Θεραπή

Ο εμφύλιος στον ΔΗΣΥ είναι το καλύτερο δώρο στον Χριστοδουλίδη

Στον ΔΗΣΥ φαίνεται πως το 2028 ήρθε… δύο χρόνια νωρίτερα. Και όσο στην Πινδάρου ακονίζουν τα μαχαίρια για το ποιος θα διεκδικήσει την Προεδρία της Δημοκρατίας, στο Προεδρικό μπορούν απλώς να παρακολουθούν.

Η σύγκρουση Αννίτας Δημητρίου – Αβέρωφ Νεοφύτου παύει πλέον να είναι ψίθυρος στους διαδρόμους. Οι δημόσιες παρεμβάσεις του τέως προέδρου του ΔΗΣΥ, οι αιχμές για τις δημοσκοπήσεις και οι αναφορές στην «ενότητα» δείχνουν ότι η μάχη για το χρίσμα έχει ουσιαστικά αρχίσει. Από την άλλη, σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Φιλελεύθερου, η Αννίτα Δημητρίου δεν δείχνει καμία διάθεση να κάνει πίσω, ενώ εμφανίζεται να διαθέτει τόσο τη στήριξη της σημερινής κομματικής ηγεσίας όσο και δημοσκοπικό προβάδισμα έναντι πιθανών εσωκομματικών αντιπάλων.

Μόνο που υπάρχει μια μικρή λεπτομέρεια: αντίπαλος του ΔΗΣΥ στις προεδρικές εκλογές δεν είναι ο ΔΗΣΥ. Είναι ο Νίκος Χριστοδουλίδης.

Κι όμως, αντί η μεγαλύτερη δύναμη της αντιπολίτευσης να οικοδομεί από τώρα μια πειστική εναλλακτική πρόταση εξουσίας, κινδυνεύει να μετατρέψει τα επόμενα δύο χρόνια σε μια ατελείωτη εσωκομματική προκριματική διαδικασία.

Και κάπου εδώ αρχίζει το πάρτι για το Προεδρικό.

Ο Χριστοδουλίδης δεν χρειάζεται να διασπάσει τον ΔΗΣΥ. Το κάνουν μόνοι τους.

Ο Νίκος Χριστοδουλίδης γνωρίζει ότι το μεγαλύτερο πολιτικό του πρόβλημα ενόψει του 2028 δεν είναι απλώς η αντιπολίτευση. Είναι η πιθανότητα επανένωσης της ευρύτερης κεντροδεξιάς απέναντί του.

Το βαθύ τραύμα του 2023 παραμένει ανοικτό. Ένα σημαντικό μέρος των ψηφοφόρων του ΔΗΣΥ είχε τότε επιλέξει τον Χριστοδουλίδη στον δεύτερο γύρο, ενώ η σημερινή κυβέρνηση εξακολουθεί να περιλαμβάνει πρόσωπα που πολιτικά προέρχονται από τον συναγερμικό χώρο. Αυτή ακριβώς η ιδιόμορφη σχέση καθιστά εξαιρετικά δύσκολη την αντιπολιτευτική στρατηγική της Πινδάρου.

Για τον Πρόεδρο, επομένως, υπάρχει ένα ιδανικό σενάριο: ένας ΔΗΣΥ διαιρεμένος ανάμεσα σε στρατόπεδα, πρόσωπα και παλιούς λογαριασμούς.

Αννίτα ή Αβέρωφ;

Παμπορίδης ή κάποιος τέταρτος;

Ποιος δικαιώθηκε το 2023;

Ποιος ευθύνεται για την ήττα;

Ποιος είναι περισσότερο «καθαρόαιμος» Συναγερμικός;

Κάθε ώρα που αναλώνεται σε αυτά είναι μία ώρα λιγότερη συζήτησης για την κυβέρνηση.

Η πολιτική αυτοχειρία της Πινδάρου

Το πρόβλημα δεν είναι ότι υπάρχουν διαφορετικές φιλοδοξίες. Σε ένα μεγάλο κόμμα εξουσίας αυτό είναι φυσιολογικό.

Το πρόβλημα αρχίζει όταν η προσωπική μάχη προηγείται της πολιτικής μάχης.

Ο Αβέρωφ Νεοφύτου αμφισβητεί δημόσια τον τρόπο με τον οποίο έγιναν οι εσωκομματικές μετρήσεις και αφήνει αιχμές για τους χειρισμούς της ηγεσίας. Η Αννίτα Δημητρίου, από την άλλη, φέρεται να απορρίπτει εισηγήσεις να παραμερίσει τις δικές της προεδρικές φιλοδοξίες. Το ρεπορτάζ πλέον μιλά ανοικτά για επερχόμενη σκληρή σύγκρουση των δύο.

Αν αυτή η σύγκρουση κλιμακωθεί, το ερώτημα δεν θα είναι ποιος θα κερδίσει το χρίσμα.

Θα είναι τι θα έχει απομείνει από τον ΔΗΣΥ όταν το κερδίσει.

Διότι ένας υποψήφιος που θα εξέλθει νικητής από έναν διετή εσωκομματικό πόλεμο μπορεί να έχει κερδίσει την Πινδάρου και ταυτόχρονα να έχει χάσει ένα σημαντικό μέρος της κοινωνίας.

Και κυρίως να έχει σπρώξει ακόμη περισσότερους παραδοσιακούς ψηφοφόρους του κόμματος προς τον άνθρωπο που θέλει να εκτοπίσει από το Προεδρικό.

Βούτυρο στο ψωμί του Προεδρικού

Ο Χριστοδουλίδης έχει ήδη δείξει ότι γνωρίζει πού πονά ο ΔΗΣΥ. Η πρόσφατη αντιπαράθεση γύρω από τον χαρακτηρισμό «ΔΗΣΑΚΕΛ» δεν ήταν απλώς ένα επικοινωνιακό πυροτέχνημα. Χτυπούσε ακριβώς στο ζήτημα της πολιτικής ταυτότητας της Πινδάρου και στη δύσκολη σχέση της σημερινής ηγεσίας με ένα τμήμα της συναγερμικής βάσης.

Όσο λοιπόν ο ΔΗΣΥ συζητά ποιος θα είναι ο υποψήφιός του, ο Χριστοδουλίδης μπορεί να επιχειρεί κάτι πολύ σημαντικότερο: να διεκδικεί τον ίδιο τον συναγερμικό ψηφοφόρο.

Και αυτό είναι το πραγματικό διακύβευμα.

Ο Πρόεδρος δεν χρειάζεται απαραίτητα να κερδίσει την ηγεσία του ΔΗΣΥ. Του αρκεί να κρατήσει ένα σημαντικό κομμάτι της βάσης του.

Κάθε δημόσια βολή Αβέρωφ προς Αννίτα, κάθε απάντηση του ενός στρατοπέδου στο άλλο και κάθε αναμόχλευση του 2023 κάνει αυτή τη δουλειά ευκολότερη.

Στην Πινδάρου ψάχνουν νικητή. Στο Προεδρικό μετρούν κέρδη.

Υπάρχει μια παλιά πολιτική αρχή: όταν ο αντίπαλός σου αυτοκαταστρέφεται, μην τον διακόπτεις.

Αυτό ακριβώς μπορεί να κάνει σήμερα ο Νίκος Χριστοδουλίδης.

Να παρακολουθεί.

Γιατί εάν ο εμφύλιος στον ΔΗΣΥ συνεχιστεί με αυτή την ένταση, ίσως στο τέλος το μεγάλο ερώτημα του 2028 να μην είναι εάν θα κερδίσει η Αννίτα τον Αβέρωφ ή ο Αβέρωφ την Αννίτα.

Θα είναι εάν, μέχρι να τελειώσουν μεταξύ τους, θα έχουν ήδη βοηθήσει να κερδίσει ο Χριστοδουλίδης.